Chín trong 11 bệnh nhân không cần truyền hồng cầu đồng loại
Hòa loãng máu đẳng thể tích trong ghép gan là kỹ thuật lấy trước một phần máu của người bệnh, đồng thời bù dịch để giữ ổn định thể tích tuần hoàn, rồi bảo quản máu tự thân và hoàn trả khi có chỉ định. Tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, kỹ thuật này lần đầu được triển khai cho bệnh nhân ghép gan. Trong 11 người bệnh được áp dụng, 9 người không cần truyền hồng cầu đồng loại trong quá trình phẫu thuật và điều trị. Đây là kết quả đáng chú ý, nhưng cần gọi chính xác: “ghép gan không truyền máu” ở đây nói đến việc không phải nhận hồng cầu từ người hiến, chứ không có nghĩa mọi ca đều không cần truyền máu hay mọi người bệnh đều phù hợp. Kỹ thuật lấy và giữ lại máu của chính người bệnh giúp đội ngũ điều trị có thêm phương án quản lý máu trong một cuộc mổ vốn nhiều biến động.
Giảm phụ thuộc vào máu đồng loại, nhưng không thay thế đánh giá chuyên môn
Ghép gan là phẫu thuật phức tạp, trải qua cắt bỏ gan bệnh, xử lý mạch máu và tái lập tuần hoàn; chảy máu cùng rối loạn đông máu luôn là những nguy cơ phải kiểm soát. Truyền máu vẫn là biện pháp quan trọng, đôi khi không thể thiếu để bảo đảm an toàn, nhưng máu đồng loại cũng có thể kéo theo phản ứng miễn dịch và các biến chứng liên quan. Vì thế, ý nghĩa của kỹ thuật không nằm ở việc né truyền máu bằng mọi giá, mà ở khả năng giảm truyền khi tình trạng người bệnh và chỉ định chuyên môn cho phép. Máu tự thân được lấy trước có thể được dùng lại khi cần; đồng thời, cơ sở y tế có thêm một cách quản lý nguồn máu phục vụ phẫu thuật hiệu quả hơn. Đây là tiến bộ đáng giá trong gây mê hồi sức, nhưng không phải giải pháp áp dụng đại trà: lựa chọn người bệnh cần đánh giá kỹ huyết động, huyết học và khả năng dung nạp.
Giá trị dài hạn nằm ở quy trình có thể chuẩn hóa và chuyển giao
Kết quả 9/11 là tín hiệu thực tiễn có triển vọng, song quy mô 11 ca còn nhỏ; cần nghiên cứu thêm trên nhóm bệnh nhân lớn hơn và theo dõi kết quả dài hạn trước khi kết luận hiệu quả có thể lặp lại ở những trường hợp khác. Điểm đáng ghi nhận không chỉ là con số, mà còn là việc Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 xây dựng và áp dụng quy trình hòa loãng máu đẳng thể tích trong điều kiện thực tế của trung tâm ghép gan. Kỹ thuật này nằm trong cụm công trình về ứng dụng, phát triển và chuyển giao kỹ thuật ghép gan, được đề nghị xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học và công nghệ. Cụm công trình hướng tới chuẩn hóa chuyên môn và chuyển giao công nghệ cho nhiều cơ sở y tế trong nước. Đó là thước đo đáng kể cho kỹ thuật ghép gan Việt Nam: không chỉ làm chủ phẫu thuật ghép gan tiên tiến, mà còn xây dựng năng lực phối hợp và chia sẻ quy trình, qua đó nâng vị thế chuyên ngành ghép tạng trên trường quốc tế.
