Đề xuất 100 ha: từ quy hoạch không gian đến hệ sinh thái công nghệ
Khu công nghệ và đổi mới sáng tạo Hà Nội là không gian dự kiến rộng khoảng 100 ha, kết nối doanh nghiệp, trung tâm nghiên cứu, trường đại học, startup và nhà đầu tư để thúc đẩy phát triển, ứng dụng và thương mại hóa công nghệ. CMC nêu đề xuất nghiên cứu phát triển không gian này tại buổi làm việc ở Tokyo ngày 10/11/2026 với lãnh đạo Hà Nội và đại diện Liên đoàn Kinh tế Nhật Bản (Keidanren). Đây là ý tưởng đáng chú ý vì đặt trọng tâm vào kết nối các mắt xích thường hoạt động rời rạc, thay vì chỉ bổ sung thêm mặt bằng cho doanh nghiệp công nghệ. Tuy vậy, 100 ha mới là quy mô đề xuất, chưa phải một dự án đã được phê duyệt hay triển khai. Giá trị của ý tưởng sẽ được quyết định bởi cách tổ chức hệ sinh thái, mức độ tham gia của đối tác và khả năng đưa nghiên cứu ra thị trường.
Hà Nội và Keidanren gặp nhau ở ưu tiên dài hạn
Đề xuất của CMC phù hợp với định hướng Hà Nội đặt ra cho 10–12 năm tới: ưu tiên hạ tầng giao thông, logistics, năng lượng và đô thị thông minh, đồng thời mở rộng hợp tác về công nghệ cao, công nghệ lõi, chuyển đổi số, hạ tầng số, năng lượng xanh và logistics thông minh. Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng nhấn mạnh Nhật Bản là một trong những đối tác kinh tế quan trọng hàng đầu của Thủ đô. Keidanren, với khoảng 1.500 doanh nghiệp và 150 hiệp hội kinh tế thành viên, có thể tạo đầu mối kết nối đáng kể cho chương trình hợp tác này. Từ năm 2003, Ủy ban Kinh tế Nhật Bản - Việt Nam thuộc Keidanren đã phối hợp với Chính phủ Việt Nam triển khai Sáng kiến chung Việt Nam - Nhật Bản. Đây là nền tảng có sẵn; thách thức tiếp theo là chuyển mạng lưới quan hệ thành dự án cụ thể.
Các lĩnh vực trao đổi cũng vượt khỏi phạm vi công nghệ thông tin. Keidanren định hướng hợp tác về chuyển đổi AI, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số, cùng phát triển công nghiệp, nhân lực và kết nối doanh nghiệp. Hà Nội kỳ vọng doanh nghiệp Nhật mở rộng đầu tư vào khu công nghiệp thế hệ mới, khu công nghiệp xanh và dự án Bắc Hà Nội Smart City. Với CMC, trọng tâm là hạ tầng số, dữ liệu, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo. Sự giao thoa giữa hạ tầng đô thị, năng lượng và công nghệ có thể tạo nên một chương trình hợp tác Việt Nhật rộng hơn; song mỗi lĩnh vực cần mục tiêu và đối tác triển khai rõ ràng.
CMC Keidanren: cơ hội nằm ở nghiên cứu và làm chủ công nghệ
CMC cho biết sau hơn 33 năm phát triển, tập đoàn xem Nhật Bản là đối tác chiến lược và muốn mở rộng hợp tác từ cung cấp dịch vụ công nghệ thông tin sang nghiên cứu, phát triển và làm chủ công nghệ chiến lược. Ba trụ cột CMC theo đuổi là AI và chuyển đổi AI, nghiên cứu phát triển công nghệ chiến lược, cùng hạ tầng số và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Vì vậy, không gian 100 ha chỉ có ý nghĩa nếu giúp các năng lực này gặp nhu cầu thực tế của doanh nghiệp và nhà đầu tư Nhật Bản. CMC cũng đã ký hai biên bản ghi nhớ với Matsuo Institute và Mitsui & Co. về AI, hạ tầng số, chuyển đổi số và đầu tư công nghệ. Các thỏa thuận này cho thấy đã có hướng kết nối ban đầu, nhưng không nên xem chúng như bằng chứng rằng khu công nghệ đã hình thành.
Sumitomo cũng bày tỏ mong muốn mở rộng hợp tác về giao thông, logistics, năng lượng, đô thị thông minh và khu công nghiệp thế hệ mới; doanh nghiệp này cho biết các dự án khu công nghiệp tại Việt Nam hiện tạo việc làm cho khoảng 100.000 lao động. Quy mô hoạt động đó cho thấy hợp tác Nhật Bản có thể gắn công nghệ với các ngành kinh tế lớn, chứ không chỉ dừng ở nghiên cứu. Tuy nhiên, lợi ích tiềm năng không tự chuyển thành kết quả: đề xuất cần được nghiên cứu, xác định mô hình vận hành và thu hút những đối tác sẵn sàng đầu tư dài hạn.
Bước quyết định: biến đề xuất thành chương trình hợp tác thực chất
Hà Nội có mục tiêu trở thành trung tâm công nghệ và đổi mới sáng tạo của khu vực, còn CMC đang tìm cách phát triển thành doanh nghiệp AI-X toàn cầu. Hai định hướng gặp nhau tại đề xuất khu công nghệ Hà Nội, nhưng đây mới là điểm khởi đầu cho quá trình nghiên cứu. Thành phố và doanh nghiệp cần làm rõ các ngành ưu tiên, vai trò của đối tác Nhật Bản, cách kết nối viện trường với doanh nghiệp và lộ trình đưa sản phẩm nghiên cứu ra thị trường. Nếu thiếu những mắt xích đó, quy mô 100 ha có nguy cơ chỉ là con số hấp dẫn trên bản vẽ. Nếu làm được, không gian này có thể tạo thêm nền tảng để công nghệ, công nghiệp và nguồn lực nghiên cứu cùng phát triển.
Buổi làm việc giữa Hà Nội, Keidanren và CMC mở ra cơ hội đối thoại trên nhiều lĩnh vực: kinh tế, hạ tầng chiến lược, công nghệ cao, AI, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo. Nhưng thước đo thành công không phải số cuộc gặp hay diện tích được đề xuất; đó là những dự án hợp tác có đối tác, mục tiêu và bước triển khai rõ ràng. Kết luận quan trọng nhất lúc này là đề xuất 100 ha đáng được nghiên cứu nghiêm túc, nhưng chỉ một kế hoạch thực thi cụ thể mới biến nó thành động lực cho hợp tác Việt Nhật và Hà Nội.
