Hai thước đo, hai ngân hàng dẫn đầu
Lợi nhuận ngân hàng theo quý phản ánh kết quả trong một giai đoạn ngắn, còn số liệu lũy kế cho thấy ngân hàng nào duy trì được quy mô lợi nhuận lớn hơn từ đầu năm. Vì vậy, VietinBank dẫn đầu quý III không đồng nghĩa đã vượt Vietcombank trong cuộc đua cả năm. Trong quý III/2026, VietinBank đạt 13.689 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 29% so với cùng kỳ và cao nhất trong nhóm ngân hàng đã công bố kết quả. Vietcombank đứng thứ hai với 11.218 tỷ đồng, gần như đi ngang. Nhưng xét chín tháng, Vietcombank vẫn dẫn đầu với 40.440 tỷ đồng, so với khoảng 39.557 tỷ đồng của VietinBank. Chênh lệch chưa lớn, song đủ để cho thấy thứ hạng phụ thuộc vào khung thời gian được chọn: một quý nghiêng về VietinBank, còn lũy kế vẫn thuộc về Vietcombank.
VietinBank bứt lên nhờ nhiều nguồn thu
Đà tăng của VietinBank trong quý III có cơ sở từ nhiều mảng kinh doanh, chứ không chỉ một nguồn thu đơn lẻ. Thu nhập lãi thuần đạt 21.816 tỷ đồng, tăng khoảng 27%; lãi thuần dịch vụ lên 2.486 tỷ đồng, tăng 56,6%. Thu nhập từ ngoại hối cũng tăng hơn hai lần. Trong khi đó, chi phí hoạt động tăng 19%, chậm hơn mức tăng tổng thu nhập hoạt động, giúp lợi nhuận trước dự phòng cải thiện. VietinBank quý III vì thế cho thấy khả năng chuyển tăng trưởng doanh thu thành lợi nhuận tốt hơn trong kỳ, dù ngân hàng vẫn trích lập dự phòng 7.780 tỷ đồng, tăng 33%. Đây là kết quả nổi bật, nhưng không nên xem một quý tăng mạnh là bảo đảm cho vị trí số một cả năm; kết quả quý cuối năm vẫn có thể làm thay đổi cục diện.
Vietcombank giữ lợi thế lũy kế, nhưng chịu sức ép dự phòng
Vietcombank 9 tháng đạt 40.440 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 22% so với cùng kỳ và cao hơn VietinBank gần 883 tỷ đồng. Nguồn thu chính cũng tăng: thu nhập lãi thuần đạt gần 57.200 tỷ đồng, cao hơn 35%. Tuy nhiên, khoản trích lập dự phòng gần 6.200 tỷ đồng riêng trong quý III — gấp gần tám lần cùng kỳ — đã kéo lợi nhuận quý về mức gần như đi ngang. Theo phân tích của Chứng khoán Vietcap, khoảng 5.000 tỷ đồng là khoản trích lập toàn bộ cho trái phiếu doanh nghiệp của một khách hàng, được đánh giá là phát sinh một lần. Đây là điểm cần lưu ý khi đọc mức lợi nhuận quý: con số thấp không chỉ phản ánh hoạt động kinh doanh, mà còn chịu tác động của quyết định ghi nhận rủi ro. Tỷ lệ nợ xấu của Vietcombank cuối quý III tăng lên 0,71% từ 0,58% hồi đầu năm.
Nhóm dẫn đầu đông và sát nút
Bảng xếp hạng quý III không chỉ là cuộc đua giữa hai ngân hàng lớn nhất. Sáu ngân hàng dẫn đầu đều vượt mốc lợi nhuận trước thuế 10.000 tỷ đồng: sau VietinBank và Vietcombank là VPBank với 11.031 tỷ đồng, BIDV 10.579 tỷ đồng, Techcombank 10.375 tỷ đồng và MB 10.330 tỷ đồng. Khoảng cách giữa VPBank ở vị trí thứ ba và MB ở vị trí thứ sáu chỉ khoảng 700 tỷ đồng, cho thấy thứ hạng trong nhóm này có thể biến động đáng kể. Top ngân hàng lợi nhuận còn ghi nhận SHB vào vị trí thứ chín, thay Sacombank, khi lợi nhuận quý của Sacombank giảm mạnh. Những dịch chuyển ấy củng cố một nhận định: vị trí dẫn đầu trong một quý là dấu mốc đáng kể, nhưng không thể thay thế bức tranh lũy kế. Ngân hàng giữ ngôi đầu lợi nhuận cả năm 2026 vẫn phụ thuộc vào kết quả kinh doanh quý cuối năm.
