Concert yêu nước: Khi ký ức lịch sử hóa thành trải nghiệm trực tiếp
Concert yêu nước là những chương trình âm nhạc – nghệ thuật được dàn dựng với chủ đích khơi dậy tình yêu Tổ quốc, tái hiện các chặng đường lịch sử và tôn vinh bản sắc văn hóa dân tộc thông qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, kết hợp âm nhạc, múa, hoạt cảnh và công nghệ trình chiếu để biến ký ức tập thể thành trải nghiệm sống động cho khán giả.
Điều đáng nói ở mùa Quốc khánh 2/9 này là cả ba sự kiện lớn – từ “Cao Bằng concert - Non nước ngàn năm”, chương trình “Tổ quốc trong tim” cho đến sự trở lại của các cộng đồng người hâm mộ – đều cùng khẳng định một điều: tình yêu nước không phải khái niệm trừu tượng mà là một hành động văn hóa đang tiếp tục được sáng tạo. Thay vì những nghi lễ khô cứng, khán giả được mời bước vào không gian nghệ thuật nơi lịch sử và hiện tại gặp nhau, nơi âm nhạc không chỉ để giải trí mà còn để nhớ, để biết ơn và để tự hỏi mình đang góp phần gì cho đất nước.
“Cao Bằng concert - Non nước ngàn năm”: Đại nhạc hội trên vùng biên viễn
Hướng tới kỷ niệm 81 năm Ngày Quốc khánh (2/9/1945 - 2/9/2026), tỉnh Cao Bằng đang gấp rút hoàn tất những khâu chuẩn bị cuối cùng cho đại nhạc hội “Cao Bằng concert - Non nước ngàn năm”, diễn ra vào tối 1/9 tại Quảng trường Pác Bó. Với thời lượng 120 phút được dàn dựng công phu, đây không chỉ là một Cao Bằng concert để “check-in” mùa lễ hội, mà là lời khẳng định rằng vùng biên giới không đứng ngoài đời sống nghệ thuật đương đại.
Chương trình được kết cấu thành ba chương: từ “Ký ức non nước” với hình ảnh Pác Bó được tái hiện bằng múa, âm nhạc thính phòng và công nghệ trình chiếu hiện đại, tới “Sắc màu biên viễn” tôn vinh Công viên Địa chất Toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng cùng các cộng đồng Tày, Nùng, H’Mông, Đao. Cái hay ở concert yêu nước này nằm ở chỗ lịch sử không bị “đóng khung” trong diễn văn, mà sống lại qua then, đàn tính, ánh sáng và cả 3.000 chiếc đèn trời cộng đồng đầy xúc cảm. Khi bầu trời Pác Bó rực pháo hoa tầm cao lần đầu tiên, câu hỏi đặt ra không phải là “mãn nhãn đến đâu” mà là chúng ta có đủ tự hào để gìn giữ vùng biên viễn này xứng với những gì sân khấu đã kể.
“Tổ quốc trong tim”: Khối nữ du kích miền Nam và thách thức sân khấu hẹp
Nếu Cao Bằng concert nghiêng về bức tranh biên cương và di sản, thì chương trình nghệ thuật chính luận “Tổ quốc trong tim” lại đặt trọng tâm vào những đội hình người thật – việc thật. Diễn ra lúc 20 giờ ngày 23.8 tại Khu đô thị Vạn Phúc, phường Hiệp Bình, TP.HCM, chương trình huy động 430 cán bộ, chiến sĩ tham gia, trong đó khối nữ du kích miền Nam trở thành điểm nhấn quan trọng của phần tái hiện lịch sử. Đây là minh chứng sống cho luận điểm: concert yêu nước chỉ có ý nghĩa khi những người mặc quân phục bước thẳng từ đời sống huấn luyện lên sân khấu.
80 nữ dân quân từ các phường, xã TP.HCM đang luyện tập liên tục tại Trung đoàn Gia Định cho lần trở lại này. Khác với các cuộc diễu binh trên quảng trường, sân khấu concert có không gian hẹp, đội hình phải linh hoạt thay đổi mà vẫn bảo đảm từng bước chân đúng nhịp và thống nhất. Thời gian chuẩn bị gấp, họ tập từ thứ hai đến chủ nhật trong điều kiện thời tiết nắng mưa thất thường, ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe. Câu chuyện ở đây không chỉ là một màn biểu diễn “đúng, đều, đẹp”, mà là thái độ: những người trẻ chọn “vượt nắng, thắng mưa” để bước vào “tổ quốc trong tim” bằng chính kỷ luật và mồ hôi của mình.
Khối nữ du kích miền Nam: Từ quảng trường đến sân khấu concert
Sự trở lại của khối nữ du kích miền Nam mang tính biểu tượng: sau những bước chân mạnh mẽ trên các quảng trường, tuyến đường lớn, họ nay trình diễn đội hình diễu binh trong một không gian hoàn toàn khác – sân khấu concert. 74 trong số 80 nữ dân quân từng tham gia nhiệm vụ A80 – lễ diễu binh, diễu hành kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 tại Hà Nội. Phần còn lại có kinh nghiệm từ A70 và A50, gắn với những cột mốc Điện Biên Phủ và thống nhất đất nước.
Điểm khiến concert yêu nước này đáng để chờ không chỉ là uy lực của đội hình 80 người chia thành 4 hàng dọc rồi hợp khối, mà là những câu chuyện cá nhân được đan vào. Có người từng là khán giả mùa đầu, nay trở thành chiến sĩ trên sân khấu; có chị em ruột cùng đứng chung đội hình. Họ phải học cả cách lên xuống bậc thang, giữ cự ly trong lúc di chuyển liên tục. Ở đây, lịch sử không chỉ được kể bằng lời dẫn, mà bằng chính những bước chân nữ du kích miền Nam – những người đang nối dài hình tượng truyền thống bằng hình hài và nhịp thở của thế hệ mới.
Khi lịch sử, văn hóa và công nghệ cùng viết tiếp tinh thần Quốc khánh 2/9
Điểm chung của những concert yêu nước dịp Quốc khánh 2/9 năm nay là cách chúng kết hợp yếu tố lịch sử, văn hóa dân tộc và công nghệ hiện đại thành một trải nghiệm thống nhất. Ở Pác Bó, hình ảnh nơi Bác Hồ về nước lãnh đạo cách mạng được tái hiện bằng múa, âm nhạc thính phòng và trình chiếu; ở TP.HCM, “Tổ quốc trong tim” dựng nên ba phần “Non sông một dải”, “Sắc đỏ tự hào” và “Tổ quốc trong tim” với âm nhạc, hoạt cảnh lịch sử và nghệ thuật trình diễn hiện đại.
Nhìn từ góc độ khán giả, đây là lời mời tham gia chứ không phải lời kêu gọi nghe – nhìn thụ động. Người dân Cao Bằng cùng du khách thập phương được sống trong một đêm tiệc âm thanh, ánh sáng bùng nổ, khắc họa bản sắc hào hùng và sức sống mới của vùng biên cương. Khán giả TP.HCM chứng kiến khối nữ du kích miền Nam biến những bài tập quân sự thành ngôn ngữ sân khấu. Điều còn lại nằm ở mỗi cá nhân: nếu “tổ quốc trong tim” đúng nghĩa, những đêm nhạc này không dừng ở khoảnh khắc check-in, mà trở thành động lực để mỗi người viết tiếp câu chuyện yêu nước của chính mình trong đời sống thường ngày.
