Đăng cai không phải đích đến
APEC 2027 Việt Nam là năm Việt Nam giữ vai trò chủ nhà Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương, tạo cơ hội đưa các ưu tiên chung của khu vực thành sáng kiến hợp tác có thể duy trì sau hội nghị. Tại đối thoại công chúng sau PAFTAD 43 năm 2026, các chuyên gia quốc tế đã nêu đánh giá và đề xuất chính sách cho năm APEC của Việt Nam. Thông điệp đáng chú ý không nằm ở quy mô sự kiện, mà ở việc chủ nhà có thể để lại điều gì sau khi các đoàn đại biểu rời đi. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược tại Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, thành công cần được đo bằng di sản thể chế, hạ tầng và sáng kiến xuyên biên giới có sức sống lâu dài. Vì vậy, Việt Nam nên xem đăng cai là phương tiện để thúc đẩy hợp tác, không phải một thành tích tự thân.

Ưu tiên phải gắn với nhu cầu của khu vực
PAFTAD 43 cho thấy một chương trình nghị sự rộng nhưng có điểm chung: củng cố lòng tin, đồng thời hợp tác về quản trị trí tuệ nhân tạo, hệ thống tài chính – tiền tệ toàn cầu, biến đổi khí hậu và luật lệ thương mại quốc tế. Khi bàn về ưu tiên APEC 2027, các chuyên gia nhấn mạnh cải cách dịch vụ, tăng trưởng bao trùm, kết nối doanh nghiệp và nâng cao hiệu quả chuỗi cung ứng. Đây là lựa chọn hợp lý, nhưng Việt Nam cần tránh biến danh sách ưu tiên thành một tuyên bố bao quát mà thiếu trọng tâm. Tăng trưởng bao trùm phải đem lại lợi ích cụ thể cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, thanh niên và người dân; cải cách chuỗi cung ứng cần giúp doanh nghiệp ứng phó tốt hơn với gián đoạn. Sự kết hợp giữa mục tiêu khu vực và kết quả có thể cảm nhận trong đời sống sẽ tạo tính chính danh cho chương trình.

Cầu nối ASEAN – APEC là lợi thế cần dùng đúng
Vai trò Việt Nam APEC có thể nổi bật nhất khi nước chủ nhà kết nối được nhu cầu của ASEAN với năng lực hợp tác rộng hơn trong APEC. Việt Nam có thể thúc đẩy kinh tế số xuyên biên giới, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận thị trường, tăng khả năng tương thích thanh toán điện tử và mở rộng năng lực ứng dụng AI. Hiệp định Khung Kinh tế Số ASEAN, với đàm phán hoàn tất vào tháng 5/2026, tạo nền tảng cho một thị trường số gắn kết hơn và các quy tắc chung về thương mại số, hợp tác công nghệ. Đây là cơ hội để tiếng nói của ASEAN đi vào thảo luận APEC bằng các đề xuất cụ thể, thay vì chỉ dừng ở lời kêu gọi đoàn kết. Việt Nam cũng có thể đưa hợp tác về AI, khả năng chống chịu chuỗi cung ứng và chuyển đổi năng lượng công bằng vào đối thoại khu vực, nơi lợi ích các nền kinh tế đang phát triển cần được lắng nghe.

Từ ý tưởng đến kết quả sau hội nghị
Để cơ hội đăng cai thành dấu ấn thực chất, Việt Nam cần biến thảo luận thành chương trình có mục tiêu, đầu mối thực hiện và cách theo dõi tiến độ sau năm 2027. GS. Shiro Armstrong nhấn mạnh giá trị của PAFTAD nằm ở khả năng chuyển ý tưởng thành kết quả chính sách cụ thể. Điều này đòi hỏi chuẩn bị trong nước: cải cách để nền kinh tế thích ứng, phối hợp giữa cơ quan nhà nước với doanh nghiệp và duy trì đối thoại với các đối tác có khác biệt lợi ích. Các sáng kiến cũng nên dựa trên những nền tảng đã có, như Sáng kiến AI APEC giai đoạn 2026–2030 được thông qua năm 2025, thay vì khởi động nhiều cam kết rời rạc. Việt Nam chưa cần tuyên bố sẽ định hình mọi luật chơi; cách thuyết phục hơn là chọn một số lĩnh vực có thể kết nối các bên và theo đuổi đến cùng. Đó mới là thước đo của một nước chủ nhà có trách nhiệm.
PAFTAD 43 gửi đến Việt Nam một yêu cầu rõ ràng: dùng vị thế chủ nhà để mở rộng đối thoại, nhưng đánh giá thành công bằng những việc được tiếp tục thực hiện. Nếu ưu tiên được chọn đúng, tiếng nói ASEAN được kết nối hiệu quả với APEC và lợi ích đến được với doanh nghiệp lẫn người dân, năm đăng cai có thể để lại giá trị vượt quá lịch trình hội nghị. Nếu không, sự chú ý quốc tế sẽ chỉ là khoảnh khắc ngắn ngủi. Việt Nam cần chuẩn bị bằng năng lực thực thi và cam kết dài hạn ngay từ hôm nay.







