Một sự cố nhỏ có thể thành đám cháy lớn
Cháy kho, xưởng là hỏa hoạn xảy ra tại cơ sở lưu trữ hoặc sản xuất, nơi máy móc, hệ thống điện và lượng lớn vật liệu dễ bắt lửa có thể khiến lửa lan nhanh, gây nguy hiểm cho người lao động lẫn khu dân cư. Ba vụ cháy ở Sơn Đồng, Trung Giã và Hưng Yên nhắc rằng phòng cháy nhà xưởng không thể trông chờ vào may mắn hay chỉ dựa vào thiết bị chữa cháy.
Lúc 21h06 ngày 23-9, lực lượng chức năng nhận tin cháy tại cụm kho xưởng rộng hơn 2.000m² ven Đại lộ Thăng Long, xã Sơn Đồng. Gỗ, nhựa, giấy và nilon khiến đám cháy tỏa nhiệt lớn, sinh nhiều khói độc và khó tiếp cận. Gần 100 cán bộ, chiến sĩ cùng 22 phương tiện chuyên dụng được huy động; đám cháy cơ bản được khống chế lúc 23h10 và dập tắt hoàn toàn lúc 0h30 ngày 24-9. Quy mô ứng cứu cho thấy một vụ cháy tại cơ sở sản xuất có thể nhanh chóng vượt khỏi khả năng xử lý tại chỗ.
Sáng 5-10, xưởng phụ tùng xe máy rộng 500m² ở Trung Giã bốc cháy, lửa lan sang nhà hai tầng của chủ xưởng cách đó khoảng 15m. Khoảng 200 người tham gia chữa cháy và xử lý hiện trường; không ghi nhận thiệt hại về người. Chủ xưởng cho rằng nguyên nhân là chập cầu dao điện, nhưng đây chưa phải kết luận chính thức. Không nên biến nhận định ban đầu thành kết luận điều tra; điều đáng lưu tâm là nguy cơ cháy lan sang nhà ở đã hiện rõ.
Vụ cháy ở Hưng Yên cho thấy tốc độ lan lửa đáng lo
Khoảng 18h ngày 1/11, cháy xảy ra tại xưởng sản xuất nội thất và thiết bị truyền hình ở thôn Như Phượng, xã Nghĩa Trụ, Hưng Yên. Vật liệu dễ bắt lửa bên trong khiến ngọn lửa lan nhanh, tạo cột khói đen cao hàng chục mét và đe dọa các công trình liền kề. Vụ cháy xưởng nội thất được khống chế vào khoảng 20h30, sau hơn hai giờ. Hơn 10 xe chữa cháy chuyên dụng cùng hàng chục cán bộ, chiến sĩ được điều động đến hiện trường.
Thông tin ban đầu từ lãnh đạo địa phương cho biết vụ cháy không gây thiệt hại về người. Đây là kết quả đáng mừng, nhưng không nên để sự may mắn che lấp mức độ nguy hiểm: lực lượng chức năng vẫn phải phun nước làm mát, xử lý các điểm cháy âm ỉ; thiệt hại đang được thống kê và nguyên nhân tiếp tục được xác minh.
Sơn Đồng, Trung Giã và Nghĩa Trụ khác nhau về địa điểm, loại hình cơ sở và diễn biến, nhưng cùng phơi bày nguy cơ hỏa hoạn ở nơi tập trung vật liệu dễ cháy. Khói và lửa không dừng ở ranh giới nhà xưởng: công trình lân cận, các gia đình sống gần cơ sở sản xuất, sinh kế và hoạt động sản xuất đều có thể chịu ảnh hưởng kéo dài sau khi đám cháy được dập.
Phòng ngừa phải bắt đầu từ điện, vật liệu và lối thoát
An toàn kho xưởng cần được duy trì bằng quy trình hằng ngày, không phải bằng một lần kiểm tra trước khi có sự cố. Hệ thống điện phải được kiểm tra, bảo dưỡng; dấu hiệu bất thường cần xử lý sớm. Không tự ý đấu nối hoặc dùng thiết bị vượt khả năng chịu tải. Với cơ sở vận hành máy móc công suất lớn trong thời gian dài, dây dẫn, ổ cắm, tủ điện, cầu dao và thiết bị bảo vệ đều cần được rà soát, nhất là khi có dấu hiệu quá nhiệt hay hư hỏng.
Cách xếp hàng cũng là một phần của phòng cháy nhà xưởng. Gỗ, nhựa, cao su, giấy, vải, mút xốp và bao bì có thể bắt cháy hoặc duy trì đám cháy; vì vậy cần bố trí theo đặc tính vật liệu, tránh đặt gần nguồn nhiệt và không che khuất thiết bị chữa cháy. Lối đi, cửa thoát nạn và đường tiếp cận của lực lượng chữa cháy phải thông thoáng. Những khu vực có thiết bị sinh nhiệt hoặc công việc hàn, cắt cần được kiểm soát riêng, có biện pháp phòng ngừa và kiểm tra sau khi công việc kết thúc.
Thiết bị chỉ có tác dụng khi sẵn sàng sử dụng; phương án chỉ có ý nghĩa khi người lao động biết cách thực hiện. Chủ cơ sở cần phân công người chịu trách nhiệm kiểm tra, bảo dưỡng và khắc phục tồn tại. Người lao động cần được hướng dẫn nhận biết dấu hiệu bất thường, báo động, gọi 114, xác định lối thoát và dùng phương tiện chữa cháy ban đầu khi an toàn. Nếu lửa vượt khả năng kiểm soát, ưu tiên là thoát nạn. Cơ quan chức năng cần kiểm tra lại các tồn tại đã yêu cầu khắc phục và xử lý vi phạm để ngăn nguy cơ tái diễn.
Ba vụ cháy không phải bằng chứng rằng mọi kho, xưởng đều đang mất an toàn, nhưng đủ để bác bỏ quan niệm rằng hỏa hoạn chỉ là chuyện rủi ro xa vời. Điện được bảo dưỡng, vật liệu được sắp xếp hợp lý, lối thoát luôn thông suốt và người lao động được huấn luyện mới tạo thành lớp phòng vệ thực chất. Phòng ngừa đều đặn là cách giảm nguy cơ cháy lan, bảo vệ tính mạng và hạn chế thiệt hại cho cả cơ sở lẫn cộng đồng xung quanh.
