An toàn giao thông cần được dạy bằng cả kiến thức lẫn thực hành
Tập huấn giao thông cho học sinh là hoạt động giáo dục kết hợp phổ biến luật đường bộ với hướng dẫn kỹ năng điều khiển phương tiện, giúp các em nhận biết nguy cơ và chủ động phòng tránh khi đi lại. Cách tiếp cận này đáng chú ý bởi chỉ nhắc học sinh “phải cẩn thận” là chưa đủ: các em cần hiểu tình huống nào dễ gây tai nạn và cách xử lý an toàn.
Tại Trường THCS Hồng Thái, Công an xã Trà Giang phối hợp tổ chức lớp tập huấn cho hơn 80 giáo viên, học sinh và đoàn viên. Cán bộ cảnh sát giao thông hướng dẫn quy tắc đi đường, cách quan sát, giữ khoảng cách, chuyển hướng, tránh và vượt xe đúng quy định; đồng thời trao đổi về những tình huống thường gặp. Nội dung như vậy giúp an toàn giao thông học sinh trở thành kỹ năng áp dụng được, thay vì chỉ là danh sách điều cấm.
Với xe điện, nhận biết đúng phương tiện là bước đầu
Xe đạp điện và xe máy điện không nên được xem là phương tiện giống nhau chỉ vì cùng chạy bằng điện. Tuyên truyền tại Mũi Né tập trung giúp học sinh phân biệt các loại xe, nắm quy định về độ tuổi và điều kiện điều khiển tương ứng. Đây là trọng tâm thiết thực khi xe điện học sinh xuất hiện trong sinh hoạt đi học: biết rõ mình được phép sử dụng loại xe nào phải đi trước mọi kỹ thuật điều khiển.
Công an phường Mũi Né phối hợp với 6 trường, gồm 12 phân hiệu, tổ chức 12 buổi sinh hoạt dưới cờ với 7.764 học sinh cùng 395 giáo viên, nhân viên tham gia. Các buổi trao đổi nhấn mạnh việc đội mũ bảo hiểm đúng quy định, đi đúng làn, giữ khoảng cách và không dùng điện thoại khi lái xe. Học sinh cũng được nhắc không chủ quan với tốc độ xe điện, không tự ý thay đổi kết cấu, nâng công suất và không điều khiển xe khi chưa đủ điều kiện.
Thực hành giúp biến lời nhắc thành thói quen
Một buổi học có giá trị hơn khi học sinh được quan sát thao tác và thử nhận diện rủi ro qua tình huống cụ thể. Trong chương trình tại Trường THCS Hòa Mỹ, Công an xã Phụng Hiệp phân tích các nguyên nhân tai nạn thường gặp ở lứa tuổi học sinh, như đi xe khi chưa đủ tuổi, không đội mũ bảo hiểm, chở quá số người hoặc đi sai phần đường. Cán bộ còn hướng dẫn kiểm tra phương tiện trước khi sử dụng, tư thế ngồi xe và cách đội mũ bảo hiểm đúng cách.
Cách dạy này có sức thuyết phục hơn việc chỉ đọc quy định: học sinh có thể liên hệ trực tiếp lời hướng dẫn với chuyến đi hằng ngày, từ lúc rời nhà đến khi qua giao lộ hoặc khu vực đông người. Chương trình cũng trao tặng 20 mũ bảo hiểm đạt chuẩn. Vật dụng phù hợp và thao tác thực hành bổ trợ cho nhau, giúp thông điệp lái xe an toàn có cơ hội thành nếp sinh hoạt.
Trách nhiệm an toàn không dừng ở cổng trường
Tuyên truyền trong trường học sẽ khó tạo chuyển biến bền nếu gia đình không cùng nhắc nhở và làm gương. Tại Mũi Né, lực lượng công an vận động phụ huynh chọn phương tiện phù hợp độ tuổi, không giao xe cho con khi các em chưa đủ điều kiện, đồng thời kiểm tra xe và nhắc đội mũ bảo hiểm. Việc kiểm tra bãi giữ xe và chú ý khu vực cổng trường cũng nối nội dung học với môi trường học sinh thực sự di chuyển.
Điểm đáng giữ lại từ các chương trình ở Trà Giang, Mũi Né và Phụng Hiệp là sự phối hợp giữa công an, nhà trường và gia đình, cùng cách dạy gắn luật với tình huống cụ thể. Tập huấn giao thông không thể thay thế việc chấp hành quy định mỗi ngày, nhưng có thể giúp học sinh nhận ra nguy cơ trước khi thành sự cố. Muốn xây dựng an toàn giao thông học sinh, cần duy trì cả hiểu biết, kỹ năng thực hành và trách nhiệm của người lớn.
