Từ bảng xếp hạng bán chạy đến cuộc đua thị phần: câu chuyện không chỉ là “ai tốt hơn”
Thị trường máy ảnh 2026 trong phân khúc máy ảnh mirrorless bán chạy đang chứng kiến sự dịch chuyển rõ rệt, khi Canon và Sony liên tục dẫn đầu doanh số, trong khi Nikon thu hẹp dải sản phẩm đại chúng để tập trung khách hàng chuyên nghiệp; những khác biệt về chiến lược kinh doanh khiến các bảng xếp hạng bán chạy phản ánh xu hướng thị phần nhiều hơn là chất lượng tuyệt đối của từng thương hiệu. Điểm mấu chốt: việc Canon và Sony áp đảo trong danh sách máy ảnh mirrorless bán chạy tại Nhật không đồng nghĩa Nikon tụt hậu về công nghệ. Các số liệu mới từ một bản đồ ngành do một tổ chức tài chính lớn tại Nhật công bố cho thấy Canon vẫn giữ gần một nửa thị phần máy ảnh, trong khi Sony đứng thứ hai với phần trăm suy giảm nhẹ. Quan trọng hơn, Fujifilm đã vượt Nikon để giành vị trí thứ ba, đánh dấu lần đầu tiên Nikon rời khỏi nhóm “big three” kể từ 2019. Đây là tín hiệu cho thấy cuộc tái cấu trúc toàn diện trong thị trường máy ảnh 2026 thay vì một cuộc “thay ngôi” đơn giản về chất lượng sản phẩm.
Bảng xếp hạng tháng 7: Canon và Sony thắng về số lượng, Nikon chọn cuộc chơi khác
Danh sách 10 máy ảnh mirrorless bán chạy trong tháng 7 tại Nhật do một nhà bán lẻ lớn công bố đã gây chú ý khi chỉ có duy nhất một mẫu Nikon xuất hiện: Nikon Z50 II ở vị trí gần cuối. Trong khi đó, phần lớn vị trí còn lại thuộc về Canon và Sony với các model như Sony A7C II (đứng đầu), A7 IV, Sony A7 V, Canon EOS R6 Mark II và Canon EOS R50. Theo nguồn này, “những kết quả này phản ánh xu hướng lâu dài: mẫu máy của Canon và Sony thống trị bảng bestseller tại Nhật”. Tuy vậy, so sánh Canon Sony Nikon qua lăng kính doanh số thuần túy là cách nhìn lệch. Nikon đã bắt đầu tái cấu trúc mảng hình ảnh từ 2019, tập trung cắt giảm chi phí và hướng mạnh hơn vào nhóm người dùng chuyên nghiệp, đam mê, thay vì chạy đua số lượng máy bán ra trên toàn thị trường. Kế hoạch quản trị trung hạn 2021 của hãng nhấn mạnh mục tiêu giảm mạnh chi phí và ưu tiên dòng máy cao cấp thay vì tung liên tục model phổ thông để chiếm bảng xếp hạng. Kết quả, Nikon có ít mẫu giá “dễ mua” hơn, nên tự nhiên xuất hiện mờ nhạt trên danh sách top bán chạy vốn ưu ái sản phẩm consumer và prosumer. Điều này nói về chiến lược, không phải về độ “yếu” của máy Nikon.
Cuộc tái định vị: Canon giữ ngôi đầu, Fujifilm bứt phá, Panasonic và Ricoh nổi lên
Nếu nhìn rộng toàn bộ thị trường máy ảnh 2026, Canon vẫn là người giữ trật tự cũ với vị thế gần một nửa thị phần máy ảnh số. Sony tiếp tục ở vị trí thứ hai, dù tỷ lệ thị phần đã giảm nhẹ. Cú đánh đáng kể lại đến từ Fujifilm: hãng “nhỏ mà có võ” này mới đây đã đẩy Nikon xuống thứ tư, lần đầu kể từ 2019, chiếm luôn vị trí thứ ba về thị phần ở Nhật. Trong phân khúc retro-compact và mirrorless APS-C thời trang, đây là một bước đi chiến lược rõ ràng giúp Fujifilm tận dụng xu hướng chuộng máy nhỏ, đẹp hơn là máy to, chuyên nghiệp. Song song, Panasonic ngầm tăng tốc, leo lên vị trí thứ năm khi doanh số đơn vị tăng từ 280.000 lên 430.000 chiếc trong một năm, tức khoảng 54%. “Theo dữ liệu của Nikkei Industry Map, Panasonic và Ricoh đều tăng trưởng dù toàn thị trường camera Nhật chững lại” là một câu cho thấy sự dịch chuyển lực lượng bên ngoài nhóm Canon–Sony–Nikon. Ricoh nâng thị phần từ 0,8% lên 2,1%, với khoảng 210.000 máy bán ra, nhờ thành công dòng GR thường xuyên có mặt trong top 10 bestseller Nhật. Sự trỗi dậy này cho thấy người dùng ngày càng quan tâm tới compact cao cấp và máy chuyên biệt, không chỉ full-frame.
Full-frame và compact: cạnh tranh khốc liệt kéo theo cuộc chạy đua công nghệ
Cường độ cạnh tranh trong phân khúc máy ảnh full-frame phổ biến và mirrorless compact đang hâm nóng thị trường máy ảnh 2026 đúng nghĩa. Một ví dụ rõ ràng là Sony A7 V: chiếc full-frame mới này liên tục dẫn đầu bảng bán chạy tại các nhà bán lẻ lớn ở Nhật nhiều tháng liền kể từ khi ra mắt tháng 12 năm trước, nhanh chóng trở thành một trong những máy mirrorless được ưa chuộng nhất. Mẫu máy này sau đó thắng liên tiếp các giải thưởng, trong đó có danh hiệu Camera of the Year 2026-2027 của một liên minh xuất bản công nghệ quốc tế, cùng với giải máy full-frame chuyên gia và Camera of the Year từ một giải thưởng trong nước. Theo tổ chức trao giải, Sony A7 V là máy full-frame chống thời tiết, dùng cảm biến Exmor RS CMOS 33MP xếp lớp một phần, chụp liên tục 30 khung hình/giây không blackout, kèm chống rung 5 trục và bộ xử lý BIONZ XR2 tích hợp đơn vị AI nhận diện chủ thể với khả năng ước lượng tư thế người. Ở phía compact, sự tăng quan tâm dành cho dòng Lumix mới của Panasonic cho thấy hãng này đang tận dụng làn sóng máy nhỏ gọn, trong khi GR của Ricoh liên tục vào top bán chạy Nhật, kéo thị phần từ 0,8% lên 2,1% chỉ trong một năm. Cạnh tranh vừa ở full-frame vừa ở compact khiến các hãng buộc phải đổi mới, thay vì chỉ nâng cấp nhỏ giọt.
Kết luận: Nikon không thua cuộc – cuộc chơi đã đổi luật
Nhìn vào bảng xếp hạng máy ảnh mirrorless bán chạy, dễ bị cuốn vào kết luận rằng Canon và Sony “thắng đậm”, còn Nikon “thua xa”. Nhưng dữ liệu doanh số và chiến lược kinh doanh kể một câu chuyện khác: Canon giữ vững ngôi đầu nhờ mạng lưới sản phẩm rộng và thị phần gần nửa thị trường, Sony duy trì vị trí thứ hai và củng cố hình ảnh bằng các model full-frame phổ biến như A7 V, trong khi Fujifilm bứt lên thứ ba nhờ đánh trúng phân khúc người dùng thích máy nhỏ, hoài cổ. Nikon, ngược lại, chấp nhận rời nhóm “big three” để tập trung vào đối tượng chuyên nghiệp và đam mê, thay vì chạy theo từng bảng xếp hạng bán chạy hàng tháng. Sự đổi luật này giúp hãng xây dựng hình ảnh về máy ảnh cao cấp, dù đổi lại là sự hiện diện mờ nhạt trong phân khúc phổ thông. Khi dữ liệu toàn năm chưa khép lại, nhiều khả năng trật tự chung sẽ không thay đổi mạnh, ngay cả khi Canon, Nikon, OM hay Fujifilm tung thêm sản phẩm mới cuối năm. Với người dùng quan tâm đến so sánh Canon Sony Nikon, câu hỏi không còn là “ai tốt hơn”, mà là “ai phù hợp nhất với cách mình chụp”. Cuộc cạnh tranh ngày càng đa dạng giữa full-frame, compact và các dòng máy chuyên biệt mới là điều đang làm thị trường máy ảnh 2026 hấp dẫn hơn bao giờ hết.
