Kyushu đến Hà Nội với bề dày truyền thống
Dàn nhạc Giao hưởng Kyushu là một trong những dàn nhạc lâu đời và giàu truyền thống của Nhật Bản, đưa âm nhạc hàn lâm Nhật Bản đến với khán giả quốc tế qua những chương trình biểu diễn và giao lưu nghệ thuật. Được thành lập tại Fukuoka năm 1953, dàn nhạc mang hơn bảy thập kỷ lịch sử đến sân khấu Hà Nội. Trong hai tối 24 và 25/10, chương trình “Khúc hoan ca” được giới thiệu tại Nhà hát Hồ Gươm, dưới sự chỉ huy của nhạc trưởng Gen Ohta, với soprano Michiko Hariu và tenor Kohei Yamamoto. Đây không chỉ là dịp thưởng thức những tác phẩm quen thuộc do các nghệ sĩ Nhật Bản trình diễn; sự hiện diện của Kyushu còn khiến cuộc gặp gỡ nghệ thuật giữa hai nước trở nên cụ thể, sống động. Với khán giả Hà Nội, một hòa nhạc cổ điển Nhật Bản như vậy có sức hấp dẫn nằm ở cả chất lượng âm nhạc lẫn câu chuyện giao lưu phía sau.
Mozart mở lối, Brahms đưa cảm xúc lắng sâu
“Khúc hoan ca” được xây dựng quanh tình yêu, cảm xúc và vẻ đẹp của sự sống; lựa chọn Mozart rồi đến Brahms giúp chủ đề ấy hiện lên qua hai sắc thái rõ rệt. Phần đầu đưa khán giả vào thế giới opera Mozart bằng các trích đoạn, aria và song ca. Ở đó, tình cảm con người vừa trong sáng, duyên dáng vừa có tính kịch, được nâng đỡ bởi giọng soprano Michiko Hariu và tenor Kohei Yamamoto. Sau những chuyển động rạng rỡ ấy, Giao hưởng số 2 cung Rê trưởng, Op.73 của Johannes Brahms mở ra không gian trữ tình, ấm áp và trầm lắng. Sự tương phản là điểm mạnh của chương trình: opera khiến cảm xúc cất lời trực tiếp, còn Brahms để giai điệu lan rộng, giữ người nghe trong một khoảng lặng giàu suy tưởng. Nhờ vậy, Mozart Brahms Hà Nội không chỉ là danh sách tác phẩm nổi tiếng, mà là một hành trình cảm xúc có chủ đích.
Những nghệ sĩ đưa tác phẩm đến gần khán giả
Dưới đũa chỉ huy của Gen Ohta, Kyushu tạo nên sợi dây liền mạch giữa những cảnh opera giàu kịch tính và bản giao hưởng rộng mở. Ohta, sinh năm 1994, thuộc thế hệ nhạc trưởng trẻ Nhật Bản và từng nhận Giải thưởng tưởng niệm Saito Hideo vào năm 2025. Soprano Michiko Hariu mang kinh nghiệm biểu diễn các vai opera kinh điển như Nữ hoàng Bóng đêm trong “Cây sáo thần” và Donna Anna trong “Don Giovanni”; tenor Kohei Yamamoto từng được khán giả Việt biết đến qua dự án opera “Công nữ Anio”. Những dấu nối ấy khiến buổi diễn không xa cách như một cuộc trình diễn thuần túy dành cho người am hiểu nhạc cổ điển. Khán giả có thể theo dõi giọng hát, sự đối thoại giữa ca sĩ và dàn nhạc, rồi cảm nhận cách các nghệ sĩ Nhật Bản diễn giải những tác phẩm đã vượt qua ranh giới ngôn ngữ.
Âm nhạc cổ điển như một hình thức ngoại giao văn hóa
Giá trị đáng nhớ nhất của đêm diễn không dừng ở việc đưa những kiệt tác châu Âu đến Hà Nội. Khi một dàn nhạc Nhật Bản gặp khán giả Việt Nam tại Nhà hát Hồ Gươm, âm nhạc trở thành ngôn ngữ chung: không cần hiểu lời opera để nhận ra niềm vui, khắc khoải hay sự dịu dàng trong giai điệu. Chương trình góp phần tăng cường giao lưu, kết nối nghệ thuật và mở rộng hợp tác văn hóa giữa Việt Nam với Nhật Bản. Đó là ngoại giao văn hóa theo cách giàu sức thuyết phục: thay vì chỉ nói về sự gần gũi, nghệ sĩ và người nghe cùng trải nghiệm nó trong một không gian chung. “Khúc hoan ca” vì thế vừa tôn vinh Mozart, Brahms, vừa cho thấy âm nhạc hàn lâm có thể làm cầu nối giữa những cộng đồng khác biệt. Cuộc gặp gỡ này là lời nhắc rằng trao đổi văn hóa bền lâu thường bắt đầu từ một trải nghiệm nghệ thuật được chia sẻ.
