Một cuộc thi môi trường bắt đầu từ việc nhỏ
Cuộc thi “Lối sống xanh – Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” là sân chơi để học sinh tiểu học kể về những cách bảo vệ thiên nhiên gần gũi và biến hiểu biết thành việc làm cụ thể trong trường học, gia đình, cộng đồng. Năm nay, cuộc thi ghi nhận 885 video từ học sinh tại 274 trường tiểu học thuộc 22 tỉnh, thành phố. Con số ấy đáng chú ý không chỉ vì quy mô, mà còn vì chủ đề môi trường được đặt trong tầm tay các em: phân loại rác, tái sử dụng vật liệu và hạn chế chất thải. Phát động từ tháng 5 đến tháng 9/2026, cuộc thi nhận được sự hưởng ứng của học sinh, giáo viên và phụ huynh. Thay vì để lối sống xanh dừng ở khẩu hiệu, hoạt động khuyến khích các em quan sát thói quen hằng ngày rồi thử thay đổi từ những việc vừa sức.
Video kể chuyện, hành động mới tạo thói quen
Mỗi video dài không quá 5 phút, nhưng cách kể có thể bắt đầu từ góc lớp, sân trường hay căn bếp gia đình. Học sinh dùng hình ảnh và câu chuyện của mình để truyền thông điệp sống xanh tới người thân, bạn bè và cộng đồng; nhờ đó, bảo vệ môi trường hiện lên như điều có thể thực hành, chứ không phải khái niệm xa vời. Đây là điểm mạnh của cuộc thi: trẻ vừa sáng tạo nội dung, vừa phải nhìn lại hành vi thường ngày. Theo ông Nguyễn Phan Khuê, Tổng Biên tập Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng, điều đáng quý là tinh thần sống xanh được khơi gợi từ những việc làm phù hợp với lứa tuổi học trò. Những video ấy có thể mở đầu cuộc trò chuyện trong gia đình hoặc lớp học, nhưng giá trị lâu dài nằm ở việc thông điệp được chuyển thành thói quen.
Phân loại vỏ hộp để mở đường tái chế
Cuộc thi không chỉ dừng ở việc làm video. Tại lễ tổng kết và trao giải ngày 30/10 ở Trường Tiểu học và THCS Chu Văn An, Hà Nội, học sinh được chuyên gia hướng dẫn xử lý vỏ hộp giấy sau sử dụng: phân loại, làm sạch rồi đưa bao bì vào hệ thống thu gom phù hợp. Trình tự này khiến việc phân loại vỏ hộp trở nên rõ ràng và có mục đích: vỏ hộp cần được xử lý đúng để có thể đi tiếp vào quy trình tái chế, thay vì bị bỏ chung với rác thải khác. Học sinh được trực tiếp thực hành, nhờ vậy thông điệp về tái chế vỏ hộp giấy gắn với một thao tác cụ thể trong đời sống. Đây là bước chuyển quan trọng từ nhận thức sang hành động, bởi một lần làm đúng có thể trở thành thói quen khi được lặp lại.
Từ giải thưởng đến vòng đời mới của bao bì
Lễ tổng kết cũng vinh danh những sáng kiến nổi bật. Giải Nhất cá nhân thuộc về Lê Hoàng Nguyên, học sinh lớp 2D, và Nguyễn Cao Thục Anh, học sinh lớp 6B, Trường Tiểu học, THCS và THPT Trưng Vương ở phường Nam Đông Hà, tỉnh Quảng Trị. Giải thưởng ghi nhận nỗ lực sáng tạo, nhưng mục tiêu đáng giữ lại sau sự kiện là hoạt động thu gom có thể tiếp nối trong trường học. Nestlé Việt Nam dự kiến phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng, Công ty Cổ phần Tetra Pak Việt Nam, các nhà trường và đơn vị chuyên môn để từng bước triển khai thu gom vỏ hộp giấy đã qua sử dụng. Khi trường kết nối được việc phân loại với hệ thống thu gom và tái chế, học sinh sống xanh sẽ có cơ hội thấy rõ hành động nhỏ của mình góp phần đưa bao bì vào vòng đời mới.
Điều đáng nhớ là việc làm được duy trì
885 video là dấu hiệu cho thấy học sinh sẵn sàng tham gia khi chủ đề môi trường được đưa về gần với đời sống. Nhưng sức nặng của cuộc thi không nằm ở số lượng sản phẩm dự thi hay một buổi trao giải; nó nằm ở việc các em có tiếp tục phân loại, làm sạch và thu gom vỏ hộp sau khi chương trình khép lại hay không. Cuộc thi đã tạo được một lộ trình dễ hiểu: quan sát vấn đề, kể lại bằng video, rồi thực hành xử lý bao bì. Nếu nhà trường và gia đình cùng duy trì những bước ấy, học sinh có thể biến thông điệp sống xanh thành nếp sinh hoạt. Kết quả thuyết phục nhất của cuộc thi môi trường này sẽ không chỉ là những video lan tỏa, mà là những chiếc vỏ hộp được đưa đúng nơi để tái chế.
