Diễn tập là phép thử năng lực tại chỗ
Diễn tập chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ là hoạt động mô phỏng tình huống khẩn cấp để kiểm tra cách các lực lượng phát hiện, chỉ huy, phối hợp và xử lý sự cố tại một địa bàn cụ thể. Giá trị của buổi diễn tập không nằm ở đội hình đẹp, mà ở việc phát hiện trước những điểm nghẽn có thể khiến người dân gặp nguy hiểm khi hỏa hoạn xảy ra thật. Trong tháng 10/2026, các địa phương tổ chức những buổi thực tập có huy động nhiều lực lượng. Ngày 26/10, Đội Chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ khu vực số 29 thuộc Công an thành phố Hà Nội phối hợp với UBND xã Quốc Oai diễn tập tại khu dân cư thôn Thạch Thán 1. Đến ngày 29/10, Công an phường Nông Trang chủ trì diễn tập tại trụ sở UBND xã Thụy Vân cũ, thuộc tổ dân phố Ngoại Thụy Vân, tỉnh Phú Thọ. Hai địa điểm khác nhau, nhưng cùng đặt ra một câu hỏi thiết thực: lực lượng tại chỗ có thể phối hợp nhanh đến đâu?
Từ báo động đến cứu người: phối hợp phải thành quy trình
Tại Nông Trang, tình huống giả định buộc các lực lượng thực hành toàn bộ quy trình, từ tiếp nhận tin báo, phát lệnh báo động, tổ chức chỉ huy và huy động phương tiện đến chữa cháy, cứu nạn cứu hộ. Cách diễn tập này có ý nghĩa hơn việc chỉ kiểm tra thao tác riêng lẻ: trong sự cố thật, chậm trễ ở khâu truyền tin hoặc lúng túng về người chỉ huy có thể làm đình trệ cả quá trình ứng cứu. Buổi thực tập kiểm tra khả năng hiệp đồng giữa Công an, Quân sự, lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở và các đơn vị liên quan. Ở Quốc Oai, các lực lượng trinh sát, triển khai đội hình chữa cháy, tìm kiếm, hướng dẫn người bị nạn ra ngoài, cứu tài sản và khoanh vùng đám cháy. Những phần việc này cho thấy phối hợp chữa cháy không phải khẩu hiệu: mỗi lực lượng cần biết nhiệm vụ, thời điểm vào cuộc và cách hỗ trợ nhau.
Khu dân cư cần phương án sát thực tế
Diễn tập ở thôn Thạch Thán 1 đưa nội dung ứng phó vào ngay khu dân cư, nơi người dân và tài sản có thể bị ảnh hưởng trực tiếp khi xảy ra cháy, nổ hoặc tai nạn. Mục tiêu được nêu là nâng cao trách nhiệm của chính quyền, lực lượng chức năng và người dân, đồng thời kiểm tra khả năng huy động theo phương châm “4 tại chỗ”. Đây là hướng tiếp cận đúng: phương án chỉ hữu ích khi phù hợp điều kiện địa bàn và có thể triển khai ngay, thay vì chỉ tồn tại trên giấy. Thực tập còn giúp nhận diện vướng mắc trong phối hợp, huy động người và phương tiện để rút kinh nghiệm, bổ sung giải pháp phù hợp với địa bàn. Với người dân, lợi ích cụ thể là tăng khả năng được cảnh báo, hướng dẫn thoát hiểm và cứu trợ kịp thời. Một phương án tốt không chỉ dập được đám cháy mà còn phải giảm nguy cơ thương vong và bảo vệ tài sản.
Đánh giá sau diễn tập mới quyết định hiệu quả
Một buổi thực tập an toàn, đúng kịch bản chưa đủ để chứng minh năng lực ứng phó đã sẵn sàng. Điều đáng quan tâm là sau đó, các đơn vị có ghi nhận điểm yếu, điều chỉnh phương án và làm rõ trách nhiệm chỉ huy hay không. Tại Nông Trang, mục tiêu được đặt ra gồm đánh giá khả năng sẵn sàng, năng lực điều hành và kỹ năng xử lý tình huống, đồng thời phát hiện khó khăn để hoàn thiện phương án. Ở Quốc Oai, hoạt động cũng hướng tới rút kinh nghiệm và bổ sung giải pháp theo đặc điểm địa bàn. Vì vậy, giá trị của các cuộc diễn tập trong tháng 10 không chỉ là số lực lượng được huy động, mà là mức độ sẵn sàng của cả hệ thống khi sự cố xuất hiện bất ngờ. Muốn ứng phó hỏa hoạn hiệu quả, địa phương cần biến bài học từ mỗi lần thực tập thành quy trình rõ ràng, dễ thực hiện và được cập nhật thường xuyên. Đó mới là cách thiết thực để hạn chế thiệt hại về người và tài sản.
