Thu hồi trạm biến áp sau khi cơ sở tiếp tục tái phạm
Cắt điện cơ sở gây ô nhiễm là biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình hoặc cơ sở vi phạm, được áp dụng theo quy định của thành phố khi chủ thể không chấp hành yêu cầu xử lý của cơ quan có thẩm quyền. Vụ việc tại xã Tân Vĩnh Lộc cho thấy đây không còn là cảnh báo trên giấy: ngày 5-11, chính quyền địa phương phối hợp Công ty Điện lực Bình Chánh thu hồi trạm biến áp tại một cơ sở sản xuất vi phạm; đến ngày 8-11, địa phương thông tin về việc triển khai này.
Qua kiểm tra, Công ty TNHH nhựa T.N. bị xác định chưa đăng ký môi trường, thiếu hồ sơ phòng cháy, chữa cháy, xả nước thải từ khâu xay rửa phế liệu và đổ, chôn lấp trái phép khoảng 14 tấn chất thải rắn. Dù đã bị xử phạt 73 triệu đồng và yêu cầu khắc phục, cơ sở vẫn hoạt động, tiếp tục đổ thải khi kiểm tra lại ngày 4-11. Vì vậy, điểm đáng chú ý không chỉ là mức độ vi phạm môi trường TP.HCM, mà là việc biện pháp mạnh được dùng sau khi xử phạt và yêu cầu khắc phục không ngăn được tái phạm.

Tám nhóm có thể bị ngừng điện, nước
Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND, ban hành ngày 22-9-2026, quy định tám nhóm trường hợp có thể bị ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước. Phạm vi này rộng hơn các cơ sở sản xuất xả thải: biện pháp còn liên quan đến vi phạm xây dựng, an toàn phòng cháy, chữa cháy và một số cơ sở kinh doanh.
- Công trình xây sai quy hoạch, không có giấy phép khi thuộc diện phải xin phép hoặc xây sai nội dung giấy phép, thiết kế được duyệt.
- Công trình trên đất lấn, chiếm.
- Công trình thuộc diện phải thẩm duyệt phòng cháy, chữa cháy nhưng thi công khi chưa được thẩm duyệt, hoặc thi công sai thiết kế đã được duyệt.
- Cơ sở karaoke, vũ trường không bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy và không chấp hành yêu cầu khắc phục.
- Cơ sở sản xuất, kinh doanh hoặc công trình vi phạm quy định bảo vệ môi trường, gồm các vi phạm về xả thải, giấy phép và quản lý chất thải.
- Các trường hợp công trình thuộc diện phải di dời khẩn cấp nếu nằm trong phạm vi quy định.
Danh mục cho thấy quy định cắt điện nước không phải chế tài tự động cho mọi sai phạm. Với các vi phạm xây dựng, phòng cháy hay môi trường, điều kiện không chấp hành yêu cầu bằng văn bản của cơ quan có thẩm quyền là ranh giới quan trọng.
Thực thi cần đúng đối tượng, đúng trình tự
UBND TP.HCM đã yêu cầu các sở, ngành và địa phương triển khai Nghị quyết 57/2026, đồng thời tăng phối hợp để phát hiện, ngăn chặn và xử lý vi phạm xây dựng. Chủ tịch UBND cấp xã nơi có công trình, cơ sở vi phạm có thẩm quyền quyết định áp dụng biện pháp. Điện lực thành phố và đơn vị cấp nước được giao phối hợp với chính quyền địa phương để ngừng, tạm dừng hoặc cung cấp lại dịch vụ đúng đối tượng, phạm vi và thời hạn ghi trong quyết định.
Cách phân định này cần được thực hiện chặt chẽ: cắt điện, nước có thể khiến hoạt động sản xuất hoặc sinh hoạt liên quan bị gián đoạn, nên không thể thay thế việc xác minh vi phạm và ban hành quyết định đúng thẩm quyền. Sau khi thu hồi trạm biến áp, xã Tân Vĩnh Lộc yêu cầu chủ sử dụng đất thu gom rác, khôi phục hiện trạng và sử dụng đất đúng mục đích. Địa phương cho biết sẽ tiếp tục vận dụng nghị quyết để xử lý các cơ sở gây ô nhiễm khác.
Biện pháp mạnh chỉ có ý nghĩa nếu theo sát khắc phục
Vụ Tân Vĩnh Lộc cho thấy xử phạt tiền không đủ sức răn đe khi cơ sở vẫn tái phạm, còn thu hồi trạm biến áp tạo ra sức ép trực tiếp để chấm dứt hoạt động vi phạm. Nhưng hiệu quả không nên chỉ đo bằng việc ngừng điện, nước: cơ quan chức năng còn phải giám sát việc thu gom chất thải, khôi phục hiện trạng và ngăn hành vi tái diễn.
Nghị quyết 57/2026 trao thêm công cụ cho thành phố, đồng thời đòi hỏi việc áp dụng minh bạch, có căn cứ và giới hạn đúng phạm vi quyết định. TP.HCM đã yêu cầu địa phương triển khai quy định đối với vi phạm môi trường và xây dựng; xã Tân Vĩnh Lộc cũng dự kiến tiếp tục kiểm tra, xử lý các cơ sở phát thải gây ô nhiễm. Thông điệp cốt lõi là rõ ràng: muốn biện pháp cắt điện, nước có sức nặng, thành phố phải theo đến cùng cả quyết định xử lý lẫn nghĩa vụ khắc phục.






