Giá cà phê cao, nỗi lo mất trộm tăng
Chống trộm cà phê là việc kết hợp giám sát, canh gác tại vườn và phối hợp tuần tra để phát hiện sớm người hoặc phương tiện có dấu hiệu bất thường trong mùa thu hoạch. Tại Gia Lai, nông dân và lực lượng chức năng đã triển khai nhiều biện pháp như vậy trong những tuần gần đây, khi xã Ia Hrung bước vào cao điểm thu hái. Mối lo không khó hiểu: giá cà phê được người trồng ghi nhận ở mức 90.000-110.000 đồng/kg trong ba năm gần đây, còn mùa thu hoạch thường làm nguy cơ mất nông sản tăng lên. Với những vườn xa khu dân cư, ít người qua lại hoặc gần đường vận chuyển, chỉ khóa cổng rồi trông chờ vào may rủi là chưa đủ. Phòng ngừa cần sự hiện diện liên tục và thông tin được chia sẻ nhanh giữa các hộ.
Camera hỗ trợ, nhưng người canh vẫn là mắt xích chính
Một số hộ đã lắp camera vườn cà phê ở vị trí trọng yếu, nhất là dọc lối mòn và tuyến đường độc đạo, đồng thời dựng lều bên rẫy để có người túc trực suốt mùa thu hoạch. Camera giúp theo dõi từ xa và nhận biết dấu hiệu lạ; chòi canh tạo điểm trực để người dân kiểm tra thực địa, thay vì coi thiết bị là giải pháp tự đủ. Anh Lê Văn Thái, người có 800 cây cà phê ở Ia Grai, cho biết cà phê chín sớm nên gia đình tranh thủ thu hái, còn ban đêm anh cầm đèn đi tuần quanh vườn. Cách làm này đòi hỏi công sức, nhưng hợp với địa hình rẫy rộng và những thời điểm chủ vườn dễ sơ hở. Thiết bị ghi nhận, con người xác minh và phản ứng: đó mới là lớp bảo vệ có ý nghĩa.
Tuần tra luân phiên tạo sức mạnh cho cả vùng
Ở Ia Hrung, các hộ nhận khoán cùng đóng góp kinh phí lập tổ bảo vệ, chia ca túc trực và phối hợp với công an cùng lực lượng an ninh trật tự ở cơ sở. Những người không thể trực tiếp tham gia có thể góp kinh phí thuê người tuần tra xuyên đêm; lịch tuần tra được bố trí linh hoạt để tránh tạo thành quy luật dễ đoán. Công an xã bố trí khoảng 4 tổ công tác với 15-20 cán bộ, phối hợp tuần tra; ban ngày nắm tình hình khu vực thu hái, ban đêm tăng cường tại tuyến giao thông và nơi tập trung nhiều lô cà phê. Quy mô này đáng chú ý ở một địa bàn có gần 7.500ha cà phê, tương đương khoảng 7% diện tích cà phê toàn tỉnh. Tuần tra liên kết các vườn liền kề hiệu quả hơn việc mỗi hộ tự xoay xở trong cô lập.
Bảo vệ mùa vụ cần cả cảnh giác khi mua bán
Camera, lều canh và tuần tra là những lớp phòng ngừa cần duy trì trong suốt vụ thu hoạch năm 2026; người dân cũng nên lập nhóm liên gia liền kề để trao đổi tin và hỗ trợ nhau canh gác. Công an xã khuyến cáo đặc biệt cảnh giác ở những rẫy xa khu dân cư, chú ý người và phương tiện lạ xuất hiện quanh vườn. Khâu tiêu thụ cũng quan trọng: nên chọn cơ sở thu mua uy tín, thận trọng với người mua dạo đưa ra mức giá cao bất thường và không mua bán cà phê không rõ nguồn gốc. Nếu chỉ tập trung giữ vườn mà bỏ qua đầu ra của nông sản, nỗ lực chống trộm cà phê vẫn còn một khoảng trống. Kết hợp canh vườn ban đêm, chia sẻ thông tin và kiểm soát nguồn gốc là hướng thực tế nhất để bảo vệ thành quả mùa vụ.
