Ứng phó tại chỗ bắt đầu từ kỹ năng thực hành
Lực lượng dân phòng là lực lượng tại chỗ được giao góp phần phòng ngừa, phát hiện và xử lý ban đầu các sự cố cháy, nổ, tai nạn tại khu dân cư, trước khi tình huống vượt quá khả năng ứng phó tại chỗ. Vì vậy, huấn luyện PCCC và cứu nạn cứu hộ không nên dừng ở việc phổ biến quy định: giá trị của lớp học được đo bằng khả năng hành động đúng khi sự cố vừa xảy ra. Tại Gia Lai, trong sáng 24-10, Công an xã Đề Gi tổ chức bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội trưởng, đội phó và thành viên đội dân phòng của 13 thôn. Học viên được hướng dẫn sử dụng phương tiện chữa cháy tại chỗ, thoát nạn, cứu người và phối hợp xử lý tình huống. Cách kết hợp kiến thức pháp luật với thực hành là hướng đi thiết thực, bởi những phút đầu thường quyết định đám cháy có lan rộng và người gặp nạn có được hỗ trợ kịp thời hay không.
Hai lớp tập huấn, cùng hướng đến năng lực cơ sở
Ở Quy Nhơn Tây, lớp bồi dưỡng được tổ chức theo kế hoạch của UBND phường ban hành ngày 09/10/2026, nhằm nâng cao kiến thức pháp luật, kỹ năng nghiệp vụ và khả năng xử lý cháy, nổ, sự cố, tai nạn. Chương trình hướng dẫn nhận diện nguy cơ, phòng cháy trong sinh hoạt và sản xuất, sử dụng điện, nguồn lửa, nguồn nhiệt an toàn, đồng thời thực hành chữa cháy ban đầu, thoát nạn, sơ cấp cứu và cứu người bị nạn. Đặt cạnh hoạt động tại Đề Gi, điểm chung đáng chú ý không chỉ là nội dung huấn luyện mà còn là ưu tiên cho khả năng phối hợp tại hiện trường. Quy Nhơn Tây có địa bàn rộng, khu dân cư xen kẽ hoạt động sản xuất, kinh doanh và khu, cụm công nghiệp; bối cảnh ấy khiến việc chuẩn bị lực lượng tại chỗ trở thành yêu cầu thực tế, không phải một thủ tục hình thức.
Lực lượng dân phòng là mắt xích đầu tiên
Hai hoạt động cho thấy địa phương đang củng cố PCCC cơ sở bằng cách gắn kiến thức với thao tác cụ thể: dùng phương tiện đúng cách, hướng dẫn người dân thoát nạn, cứu người và phối hợp với các lực lượng liên quan. Đây là lựa chọn đúng, bởi lực lượng dân phòng thường có mặt trong cộng đồng nơi sự cố phát sinh và có thể hỗ trợ xử lý ban đầu trước khi lực lượng chuyên trách tiếp cận. Tập huấn không thay thế lực lượng cứu hỏa chuyên nghiệp, nhưng có thể giúp hạn chế cháy lan và giảm thiệt hại về người, tài sản nếu kỹ năng được rèn luyện và phương tiện sẵn sàng sử dụng. Quy Nhơn Tây nhấn mạnh phương châm “4 tại chỗ”; để phương châm ấy có ý nghĩa, cần biến kiến thức thành phản xạ thực hành và khả năng phối hợp. Củng cố năng lực tại cơ sở vì thế là một phần thiết yếu của phòng ngừa, không chỉ là khâu ứng phó sau khi sự cố xảy ra.
Huấn luyện phải gắn với khả năng hành động
Các lớp ở Gia Lai và Quy Nhơn Tây cùng gửi đi một thông điệp rõ ràng: ứng phó sớm phụ thuộc vào người dân và lực lượng tại chỗ được chuẩn bị đến đâu. Phổ biến quy định là cần thiết, nhưng chỉ thực hành mới giúp học viên làm quen với thiết bị, quy trình thoát nạn và cách phối hợp khi tình huống diễn biến nhanh. Với người dân, một đội dân phòng biết xử lý ban đầu có thể tạo thêm thời gian để sơ tán an toàn, hỗ trợ người bị nạn và hạn chế sự cố lan rộng. Vì thế, hiệu quả của huấn luyện PCCC nên được nhìn qua năng lực thực tế mà mỗi thành viên có thể vận dụng trong khu phố, thôn xóm của mình. Đầu tư cho kỹ năng tại cơ sở là cách ứng phó có trách nhiệm: chủ động phòng ngừa, sẵn sàng hành động và giảm nguy cơ tổn thất khi cháy nổ hoặc tai nạn xảy ra.
