Kỷ lục FDI 17,2 tỷ USD: dấu mốc cho thấy sức hút mới của TP.HCM
FDI TP.HCM 2026 là tổng dòng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký trên địa bàn Thành phố trong năm, phản ánh mức độ hấp dẫn của môi trường kinh doanh, định hướng thu hút vốn vào các lĩnh vực ưu tiên và khả năng biến nguồn vốn này thành năng lực sản xuất, kinh doanh, đóng góp thiết thực cho tăng trưởng kinh tế TP.HCM. Từ đầu năm đến ngày 19/9, TP.HCM ghi nhận hơn 17,2 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài, tương đương 156,6% kế hoạch năm và gấp hơn bốn lần cùng kỳ năm trước. Con số này không chỉ là kỷ lục về quy mô, mà quan trọng hơn, nó cho thấy Thành phố đã bước sang một giai đoạn cạnh tranh FDI mới: tập trung vào công nghệ cao, hạ tầng số, logistics, công nghiệp hỗ trợ và sản xuất xanh thay vì mở rộng dàn trải. Nếu không thay đổi cách nhìn, dễ coi đây đơn thuần là “thành tích vượt chỉ tiêu”. Thực tế, đó là lời cảnh báo rằng mô hình tăng trưởng hiện tại phải được nâng cấp nhanh để hấp thụ hiệu quả dòng vốn lớn đang đổ vào.
Vượt 56,6% kế hoạch FDI: vì sao TP.HCM bứt tốc đúng lúc?
TP.HCM đặt mục tiêu thu hút 11 tỷ USD FDI cho cả năm nhưng sau 9 tháng đã đạt hơn 17,2 tỷ USD, vượt 56,6% kế hoạch ban đầu và được dự kiến chạm ngưỡng khoảng 19 tỷ USD vào cuối năm. Đây không phải là cú tăng trưởng ngẫu nhiên. Thành phố đã chuyển trọng tâm xúc tiến đầu tư vào các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao như công nghệ cao, hạ tầng số, logistics, công nghiệp hỗ trợ, sản xuất xanh, tạo một "danh mục ưu tiên" rõ ràng cho nhà đầu tư. Cơ cấu dòng vốn cũng cho thấy sức hút sâu hơn: vốn cấp mới chiếm 54,3% tổng FDI, vốn điều chỉnh chiếm 28,6%. Nói cách khác, TP.HCM vừa hấp dẫn dự án mới, vừa giữ chân và khuyến khích nhà đầu tư hiện hữu mở rộng quy mô, phản ánh niềm tin dài hạn vào môi trường kinh doanh tại đây. Nếu duy trì được đà này, kế hoạch 19 tỷ USD không chỉ là mục tiêu con số, mà là bước nhảy chất lượng về vai trò của FDI trong tăng trưởng kinh tế TP.HCM.
Khu công nghiệp TP.HCM: từ "công xưởng" truyền thống thành điểm đến công nghệ cao
Các khu chế xuất, khu công nghiệp TP.HCM từ lâu được xem là "công xưởng" sản xuất, nhưng dữ liệu mới cho thấy chúng đang trở thành hệ sinh thái công nghệ cao. Sau 9 tháng, tổng vốn đầu tư (trong nước và FDI) vào khu chế xuất, khu công nghiệp đạt mức tương đương 5,7 tỷ USD, bằng 131,15% chỉ tiêu cả năm và tăng 29,13% so với cùng kỳ. Riêng vốn đầu tư nước ngoài tăng 62,22% so với năm trước, với 100 dự án mới và 120 dự án tăng vốn. Đáng chú ý là các dự án quy mô lớn như Trung tâm dữ liệu tại KCN Tân Phú Trung, được định hướng phát triển hạ tầng điện toán hiệu năng cao phục vụ trí tuệ nhân tạo và xử lý dữ liệu lớn, cùng KCN Vĩnh Lập với định hướng khu công nghiệp xanh, tuần hoàn. Đây là bước chuyển quan trọng: khu công nghiệp TP.HCM không còn chỉ là nơi đặt nhà máy mà là không gian thử nghiệm mô hình tăng trưởng mới gắn với công nghệ cao, công nghệ nguồn và đổi mới sáng tạo – nền tảng để dòng FDI mang lại nhiều hơn giá trị tri thức thay vì chỉ vốn tài chính.
Những dự án tỷ đô và áp lực chuyển vốn thành tăng trưởng thực
Nếu nhìn sâu vào danh sách dự án, có thể thấy TP.HCM chủ động "chọn lọc" những nhà đầu tư có khả năng định hình lại không gian kinh tế. Trong nhóm dự án FDI cấp mới, cảng trung chuyển quốc tế tại Cần Giờ và trung tâm dữ liệu AI Factory là những ví dụ điển hình về quy mô và định hướng hiện đại. Song song đó, các dự án hiện hữu cũng đề xuất tăng vốn ở mức lớn, như khu đô thị đại học quốc tế và khu phức hợp thông minh tại Thủ Thiêm, cho thấy nhà đầu tư nước ngoài không chỉ đến mà còn muốn ở lại lâu dài và mở rộng tầm ảnh hưởng. Theo cơ quan tài chính Thành phố, dòng vốn mạnh mẽ đến từ cả dự án mới và nhu cầu mở rộng của nhà đầu tư đang hoạt động, là tín hiệu về sức hấp dẫn bền vững của môi trường đầu tư. Tuy nhiên, điểm đáng khen là TP.HCM không dừng ở việc "ghi nhận" vốn đăng ký. Thành phố nhấn mạnh yêu cầu theo dõi tiến độ hồ sơ, giải ngân, đưa dự án vào hoạt động và tăng liên kết giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước, hướng tới đóng góp thực cho tăng trưởng kinh tế – xã hội.
Triển vọng quý IV và lời nhắc về việc không "ngủ quên trên thành tích"
Trong quý IV, TP.HCM đặt mục tiêu không chỉ tiếp tục hút thêm vốn đầu tư nước ngoài mà còn tháo gỡ vướng mắc để các dự án đã được chấp thuận đẩy nhanh tiến độ triển khai. Dự kiến tổng vốn FDI đăng ký cả năm khoảng 19 tỷ USD tương đương 172,7% kế hoạch là mục tiêu đầy tham vọng. Nhưng nếu chỉ nhìn vào tỷ lệ vượt chỉ tiêu mà bỏ qua câu hỏi "dòng vốn đó sẽ chuyển hóa thành bao nhiêu năng lực sản xuất, bao nhiêu liên kết với doanh nghiệp nội địa?", TP.HCM có nguy cơ để FDI trở thành động lực ngắn hạn thay vì nền tảng dài hạn cho tăng trưởng kinh tế TP.HCM. Lợi thế hiện tại của Thành phố là đã định vị rõ các lĩnh vực ưu tiên và chứng minh được sức hấp dẫn với nhà đầu tư nước ngoài. Thách thức sắp tới là biến ưu thế đó thành cải cách thể chế, cải thiện hạ tầng và nâng chất nguồn nhân lực để không bị cuốn vào cuộc đua thu hút vốn bằng ưu đãi thuần túy. Kỷ lục 17,2 tỷ USD là điểm khởi đầu cho một chu kỳ mới, chứ không phải điểm kết thúc để tự mãn.
