Tín hiệu chung: in 3D đang bước vào pha trưởng thành, không còn là trào lưu ngắn hạn
Tăng trưởng tài chính trong in 3D hiện là giai đoạn các công ty niêm yết và nhà cung cấp dịch vụ in 3D đồng loạt công bố doanh thu quý khả quan, IPO với định giá cao, cùng với những chuẩn hóa kỹ thuật và mở rộng địa lý, cho thấy nhu cầu sản xuất bằng in 3D đang dịch chuyển từ thử nghiệm sang ứng dụng quy mô công nghiệp bền vững. in 3D tăng trưởng tài chính không còn là câu chuyện của vài startup đơn lẻ mà là bức tranh chung của nhiều mắt xích trong chuỗi cung ứng sản xuất. Những kết quả doanh thu in 3D quý gần đây buộc chúng ta phải nhìn lại: thị trường đã trưởng thành đến đâu, và ai sẽ là người hưởng lợi trong làn sóng sản xuất số hóa tiếp theo.
Xometry, Protolabs, Lincoln Electric: doanh thu kỷ lục nói gì về nhu cầu sản xuất?
Các báo cáo lợi nhuận mới nhất từ Xometry (XMTR), Protolabs (PRLB) và Lincoln Electric (LECO) cùng gửi một thông điệp rõ ràng: các nhà sản xuất vẫn chi mạnh cho sản xuất số và công nghệ phụ trợ. Đáng chú ý, Xometry ghi nhận một quý kỷ lục với doanh thu tăng 41% lên 229 triệu USD, trong đó mảng marketplace tăng 45% lên 215 triệu USD và lợi nhuận gộp đạt 87,2 triệu USD, đồng thời nâng dự báo tăng trưởng doanh thu cả năm lên 33–34% so với mức 27–28% trước đó. Cả Protolabs và Lincoln Electric cũng tuyên bố doanh thu quý cao kỷ lục, phản ánh nhu cầu ổn định từ các khách hàng công nghiệp. Đây không phải là cú bật ngắn hạn mà là biểu hiện của việc sản xuất đang dịch chuyển sâu hơn sang các nền tảng đặt hàng trực tuyến, trong đó in 3D là một lựa chọn sẵn có bên cạnh gia công CNC và ép phun.
Điều quan trọng là cấu trúc tăng trưởng đang thay đổi. Protolabs đạt doanh thu 149,3 triệu USD, tăng 10,6%, với CNC và ép phun đều lập kỷ lục, trong khi mảng in 3D gần như đi ngang ở 20,7 triệu USD so với 21,2 triệu USD năm trước. Điều này cho thấy doanh thu in 3D quý không phải lúc nào cũng là động cơ tăng trưởng lớn nhất; ngược lại, in 3D đang dần trở thành một phần bình thường trong danh mục công nghệ, được dùng khi phù hợp thay vì được ưu ái vì tính mới. Với Lincoln Electric, doanh số tăng 12% lên gần 1,22 tỷ USD cũng cho thấy chi tiêu vốn của ngành công nghiệp, bao gồm cả hệ thống in bồi đắp kim loại, vẫn khá khỏe. in 3D tăng trưởng tài chính vì nó được tích hợp vào dòng sản phẩm rộng hơn, chứ không phải lệ thuộc vào bán máy đơn lẻ.
JLC IPO hơn 115 tỷ nhân dân tệ và cú hích chuẩn hóa in 3D kim loại
Trong khi các công ty phương Tây thể hiện sức bật qua báo cáo lợi nhuận, Trung Quốc đưa ra một tín hiệu khác: định giá và thể chế. Ngày 4/8, JLC chính thức niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán Thâm Quyến. Ngay trong ngày giao dịch đầu tiên, giá cổ phiếu tăng hơn 177%, đẩy vốn hóa công ty vượt 115 tỷ nhân dân tệ. Đây là một cột mốc lớn cho bất kỳ công ty in 3D niêm yết nào, chứng minh nhà đầu tư đại chúng đã sẵn sàng gán định giá rất cao cho mô hình “siêu nhà máy” có 1.355 máy in 3D công nghiệp, vận hành bảy công nghệ và hơn 30 loại vật liệu để cung cấp trọn gói từ PCB, in bồi đắp, gia công CNC đến linh kiện FA cho robot và hàng không vũ trụ.
IPO JLC không diễn ra trong khoảng trống. Ngày 1/8, sáu tiêu chuẩn quốc gia mới về in 3D có hiệu lực tại Trung Quốc, tập trung vào in 3D kim loại, bao gồm các công nghệ L‑PBF và L‑DED. Mục tiêu được nêu thẳng thắn: “đảm bảo chất lượng ổn định và tạo niềm tin cao hơn cho các ứng dụng hàng không vũ trụ, y tế và ô tô”. Khi chuẩn hóa đi cùng với khả năng gọi vốn tỷ đô, thông điệp rất rõ: công nghệ này đã qua giai đoạn thử nghiệm lẻ tẻ và bước vào sân chơi của các ngành đòi hỏi an toàn, truy xuất nguồn gốc và độ tin cậy cao. Với các nhà đầu tư đang tìm công ty in 3D niêm yết, JLC là ví dụ sống động cho việc định giá không còn dựa trên câu chuyện tương lai viển vông mà trên năng lực sản xuất và tiêu chuẩn chất lượng cụ thể.
Mở rộng địa lý và tác động tới người dùng: từ Bambu Lab đến nền tảng dịch vụ
Tăng trưởng của thị trường in 3D toàn cầu không chỉ nằm trên bảng cân đối kế toán mà còn thể hiện qua cách các thương hiệu tiến gần hơn đến người dùng cuối. Bambu Lab đã mở cửa hàng cao cấp được uỷ quyền đầu tiên tại Thái Lan, đặt tại trung tâm thương mại Siam Paragon ở Bangkok. Bên cạnh đó là không gian Bambu World, nơi khách tham quan có thể chạm tay vào máy, tham gia khu học tập, workshop hàng tuần và chợ kết nối sinh viên, nhà thiết kế với những người muốn khởi nghiệp cùng in 3D. Thị trường Thái Lan được ghi nhận tăng trưởng hơn 200% so với cùng kỳ, nên việc mở rộng địa lý này không phải động tác marketing hình thức mà là bám theo dòng nhu cầu thực tế.
Ở Trung Quốc, tác động tới người dùng còn thể hiện rõ ở cách các nền tảng được thiết kế để rút ngắn đường đi từ ý tưởng đến sản phẩm. JLC bán một thứ rất cụ thể: “chuyển đổi nhanh từ thiết kế sang chi tiết hoàn thiện”, từ sản xuất PCB, in bồi đắp, gia công CNC đến linh kiện FA, tất cả trong một nơi, chủ yếu phục vụ robot và hàng không vũ trụ. Còn QIDI lại tiếp cận người dùng phổ thông bằng ứng dụng QIDI Maker cho phép cắt lớp và in mô hình trực tiếp từ điện thoại bằng một lần chạm. Khi nền tảng như Xometry tích hợp in bồi đắp vào marketplace đa công nghệ, nhu cầu đặt chi tiết tùy biến tăng lên sẽ mở thêm cơ hội cho in 3D trên toàn chuỗi sản xuất.
Từ pipeline công nghệ tới tương lai ngành: vì sao tăng trưởng lần này khác trước
Khác với các chu kỳ “sốt” in 3D trước đây, làn sóng hiện tại đi kèm một pipeline công nghệ và đầu tư khá rõ ràng cho giai đoạn sắp tới. ELEGOO đã nhận vốn từ DJI từ sáu tháng trước, không chỉ để tăng tiền mặt mà còn để nhận chuyển giao công nghệ và củng cố chuỗi cung ứng. Giờ đây, hãng được cho là đang chuẩn bị ra mắt máy FFF nhiều đầu phun, có thể xuất hiện sớm nhất vào tháng 10, sau khi nộp hai bằng sáng chế về hệ thống đầu phun xoay và nâng hạ cho phép đổi vật liệu hoặc màu nhanh và chính xác. Ở cấp độ vật liệu, một nhà sản xuất vật liệu tiên tiến đã công bố nhà máy in 3D tại Sơn Đông sẽ đạt khoảng 30% công suất thiết kế vào năm sau, với sản lượng mục tiêu 4.580 tấn/năm và đã thu hút 200 triệu nhân dân tệ đầu tư, dự kiến bắt đầu sản xuất vào tháng 10.
Các kế hoạch này cho thấy tăng trưởng không còn dựa vào bán máy đơn chiếc mà nằm ở việc lấp đầy công suất nhà máy và tiêu chuẩn hóa chuỗi cung ứng. Với doanh thu in 3D quý mạnh từ Xometry, Protolabs, Lincoln Electric, IPO JLC hơn 115 tỷ nhân dân tệ, cùng việc ban hành tiêu chuẩn quốc gia cho in 3D kim loại, ngành đang chuyển từ “câu chuyện công nghệ” sang “câu chuyện sản xuất”. Điều đó cũng đồng nghĩa doanh nghiệp và nhà đầu tư nên thay đổi cách đánh giá: tập trung vào khả năng duy trì dòng đơn hàng sản xuất, mức độ tuân thủ tiêu chuẩn và mức tích hợp của in 3D trong toàn bộ nền sản xuất số. Nếu xem in 3D là cơ sở hạ tầng sản xuất mới thay vì món đồ chơi công nghệ, thì những tín hiệu hiện nay là khởi đầu của một chu kỳ tăng trưởng bền vững hơn, dù tốc độ có thể không bùng nổ như kỳ vọng lãng mạn trước đây.
