Từ nghe tuyên truyền đến tập xử lý tình huống
Huấn luyện phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ trong trường học là hoạt động kết hợp phổ biến kiến thức với thực hành để học sinh, giáo viên biết phòng ngừa nguy cơ và ứng phó khi có sự cố. Cách học này đáng giá hơn một buổi nghe giảng đơn thuần: kỹ năng chỉ có cơ hội trở thành phản xạ khi người học được tập làm trong tình huống cụ thể. Trong tháng 10/2026, lực lượng cảnh sát PCCC và CNCH tổ chức các chương trình tại nhiều trường, hưởng ứng Tháng an toàn PCCC. Từ ngày 21 đến 25/10, cán bộ Công an tỉnh Ninh Bình triển khai chuỗi hoạt động tại ba cơ sở Trường Tiểu học Nguyễn Tất Thành ở phường Nam Định; chương trình gồm tuyên truyền, giới thiệu phương tiện và trải nghiệm thực tế. Tại Trường THPT Đinh Tiên Hoàng, hơn 1.500 lượt cán bộ, giáo viên và học sinh tham gia buổi huấn luyện ngày 26/10.
Kỹ năng thiết thực: thoát khói, báo động và dùng thiết bị
Nội dung thực hành tập trung vào những việc có thể giúp người gặp nạn thoát khỏi nguy hiểm: nhận biết nguy cơ cháy nổ, báo cho người lớn hoặc lực lượng cứu hỏa, bình tĩnh làm theo hướng dẫn và di chuyển theo lối thoát. Học sinh tiểu học được dạy che mũi, cúi thấp người khi có khói, không hoảng loạn hay la hét; các em cũng được thực hành thoát nạn trong môi trường khói giả định. Với trẻ mầm non, trọng tâm phù hợp hơn là nghe lời giáo viên, đi theo lối thoát và không quay lại khu vực nguy hiểm. Kỹ năng PCCC học sinh còn bao gồm làm quen với bình chữa cháy, vòi và lăng phun nước. Ở một số buổi, học sinh được tập xử lý tình huống cháy, trong khi giáo viên thực hành dùng bình chữa cháy xách tay. Học sinh không nên tự ý xử lý đám cháy nguy hiểm; ưu tiên là báo động, thoát ra và làm theo chỉ dẫn của người lớn.
- Giữ bình tĩnh, báo cho người lớn khi phát hiện khói hoặc lửa.
- Che mũi, cúi thấp người và đi theo lối thoát được hướng dẫn.
- Không quay lại khu vực nguy hiểm; chỉ sử dụng phương tiện chữa cháy khi được hướng dẫn và tình huống an toàn.
Từ mầm non đến THPT, bài học phải vừa sức
Các chương trình trải rộng từ mầm non, tiểu học đến trung học cơ sở và trung học phổ thông, cho thấy thoát nạn trường học không thể chỉ là nội dung dành cho một nhóm tuổi. Ngày 23/10, hơn 320 cán bộ, giáo viên và học sinh Trường Mầm non Cúc Phương tham gia hoạt động hướng dẫn, thực hành PCCC và CNCH; đến ngày 26/10, hơn 1.500 lượt người dự chương trình tại Trường THPT Đinh Tiên Hoàng. Nhưng cùng một bài giảng không thể phù hợp với mọi lứa tuổi. Trẻ nhỏ cần nhớ chỉ dẫn ngắn và dựa vào giáo viên; học sinh lớn hơn có thể học cách nhận biết đám cháy, sử dụng phương tiện cơ bản, sơ cấp cứu và hỗ trợ người gặp nạn. Tại THPT Đinh Tiên Hoàng, phần thực hành gồm dùng bình chữa cháy, lăng vòi phun nước và sơ, cấp cứu người bị nạn. Giá trị của huấn luyện chữa cháy nằm ở việc chọn đúng kỹ năng cho từng độ tuổi, không phải ở số lượng thiết bị được giới thiệu.
Nhà trường và lực lượng PCCC cùng tạo an toàn
Buổi trải nghiệm chỉ tạo tác động lâu dài khi được nối với công việc thường ngày của nhà trường. Công an và cảnh sát PCCC cung cấp chuyên môn, xây dựng tình huống và hướng dẫn thao tác; nhà trường cần nắm phương án sơ tán, hỗ trợ học sinh, kiểm tra phương tiện và tổ chức diễn tập. Ở trường mầm non, phối hợp giữa Công an xã Nguyễn Lương Bằng và nhà trường tập trung rèn cho cán bộ, giáo viên, nhân viên cách hướng dẫn, đưa trẻ đến nơi an toàn. Quy mô tuyên truyền cũng cho thấy nỗ lực đưa kiến thức đến nhiều cơ sở: từ đầu năm 2026, Phòng PC07 cho biết đã triển khai tại 1.143/1.143 điểm trường, cơ sở giáo dục, với hơn 613.000 người tham gia. Con số này có ý nghĩa khi đi cùng thực hành và chuẩn bị tại chỗ, chứ không thể thay thế việc duy trì lối thoát, thiết bị hoạt động và phương án rõ ràng. An toàn cháy nổ cần được xem là năng lực vận hành của cả trường, không phải một buổi ngoại khóa để hoàn thành.
