Ung thư tuyến giáp không chỉ là khối u ở cổ
Ung thư tuyến giáp là bệnh lý ác tính xuất phát từ các tế bào tuyến giáp, có thể tiến triển âm thầm trong nhiều năm và biểu hiện bằng những triệu chứng rất mơ hồ như mệt mỏi kéo dài, rụng tóc nhiều, thay đổi cân nặng hoặc cảm giác nghẹn cổ thoáng qua nên thường bị nhầm với stress, thiếu ngủ hay rối loạn nội tiết thông thường. Điều đáng nói là không phải ai cũng sờ thấy khối u vùng cổ khi bệnh mới bắt đầu, nên việc chỉ dựa vào dấu hiệu cổ điển khiến nhiều người bỏ lỡ cơ hội phát hiện sớm ung thư.
Câu chuyện của chị Nga, 34 tuổi, ngụ Tây Ninh, là lời nhắc tỉnh táo cho rất nhiều người. Chị có tiền sử viêm giáp Hashimoto và đã theo dõi bệnh trong nhiều năm. Gần đây, chị nhận thấy cơ thể thường xuyên mệt mỏi, tóc rụng nhiều hơn nên đi kiểm tra sức khỏe và được phát hiện có tổn thương tuyến giáp. Kết quả thăm khám cho thấy chị bị ung thư tuyến giáp với tổn thương ở cả hai thùy. Mệt mỏi rụng tóc – những dấu hiệu tưởng chừng rất “đời thường” – lại là chìa khóa giúp chị phát hiện bệnh kịp thời.
Mệt mỏi, rụng tóc: Khi nào nên nghĩ đến dấu hiệu ung thư tuyến giáp?
Nhiều người coi mệt mỏi rụng tóc là hệ quả của thức khuya, làm việc quá sức hoặc sau sinh. Đó là lý do không ít trường hợp chỉ đi mua thêm vitamin, thay dầu gội, mà bỏ qua khả năng đây có thể là dấu hiệu ung thư tuyến giáp. Trước khi được chẩn đoán, chị Nga “không nghĩ những thay đổi như mệt mỏi hay rụng tóc lại có thể liên quan đến một bệnh lý ác tính”. Chính tâm lý chủ quan này khiến nhiều người phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn, khi khối u đã xâm lấn, di căn.
Triệu chứng tuyến giáp rất dễ trùng lặp với bệnh lý khác: mệt mỏi mạn tính, tăng hoặc giảm cân, rối loạn giấc ngủ, hồi hộp, da tóc khô xơ… Vì vậy, điểm mấu chốt không phải là hoảng sợ trước bất cứ cơn rụng tóc nào, mà là phải cảnh giác khi những biểu hiện này kéo dài, ngày càng rõ, hoặc không cải thiện dù đã nghỉ ngơi, thay đổi lối sống. Thêm vào đó, tâm lý coi bệnh tuyến giáp chỉ là bướu cổ lành tính là nguyên nhân khiến nhiều người bỏ lỡ thời điểm vàng điều trị. Nếu bạn thuộc nhóm nguy cơ – có bệnh tuyến giáp sẵn, gia đình có người mắc, hoặc từng chiếu xạ vùng cổ – đừng chờ thấy u cổ mới đi khám.
Hai ca bệnh điển hình: Khi triệu chứng quá thầm lặng
Nếu trường hợp của chị Nga bắt đầu bằng mệt mỏi rụng tóc, thì chị T.T.M, 35 tuổi ở Hòa Bình, còn không có bất cứ triệu chứng nào dễ nhận biết. Trường hợp của chị M. là minh chứng điển hình cho tính chất thầm lặng của bệnh lý này. Chị không mệt mỏi, không sụt cân, không sờ thấy khối u vùng cổ. Do công việc bận rộn, chị chủ động đặt lịch lấy mẫu xét nghiệm tận nơi để kiểm tra sức khỏe định kỳ.
Kết quả phân tích máu cho thấy chỉ số hormone kích thích tuyến giáp biến đổi bất thường, là dấu hiệu cảnh báo sớm rối loạn chức năng dù cơ thể chưa có biểu hiện lâm sàng. Siêu âm ghi nhận ở thùy phải tuyến giáp có nhân nhỏ 6 mm, bờ không đều, kèm vi vôi hóa – những đặc điểm gợi ý nguy cơ ác tính. Sau chọc hút tế bào, kết quả giải phẫu bệnh khẳng định chị M. mắc ung thư tuyến giáp thể nhú ở giai đoạn rất sớm. Nhờ phát hiện khi khối u chưa di căn hay xâm lấn xung quanh, chị được phẫu thuật thành công, tiên lượng phục hồi gần như hoàn toàn. Đây là minh chứng rõ ràng cho sức mạnh của phát hiện sớm ung thư.
Vì sao người viêm giáp Hashimoto càng không được lơ là?
Người đã có sẵn bệnh tuyến giáp, đặc biệt là viêm giáp Hashimoto, càng không được phép xem nhẹ những thay đổi nhỏ trên cơ thể. Ở chị Nga, ca mổ có thêm thách thức vì tiền sử viêm giáp Hashimoto kéo dài. Tình trạng viêm mạn tính khiến mô tuyến giáp xơ, dính, làm quá trình bóc tách và nhận diện các cấu trúc quan trọng như thần kinh thanh quản quặt ngược và tuyến cận giáp khó khăn hơn. Điều này đồng nghĩa nếu bệnh được phát hiện muộn, phẫu thuật không chỉ phức tạp mà nguy cơ ảnh hưởng đến giọng nói, cân bằng canxi cũng cao hơn.
Từ trường hợp này, bác sĩ khuyến cáo người trẻ không nên chủ quan với các bất thường kéo dài của cơ thể. Khi xuất hiện thay đổi ở vùng cổ hoặc đã có bệnh lý tuyến giáp, người bệnh nên chủ động thăm khám để được đánh giá và theo dõi phù hợp. Một thực tế đáng lo là “việc thiếu tầm soát định kỳ khiến khối u âm thầm xâm lấn vỏ bao, di căn sang hạch cổ và các cơ quan khác”. Nghĩa là, nếu bạn đã mang “nền” là viêm tuyến giáp, mỗi lần mệt mỏi rụng tóc bất thường cần được xem như tín hiệu báo động đỏ hơn so với người bình thường.
Đừng đợi có khối u: Chủ động khám tuyến giáp định kỳ, chi phí từ 548.000 đồng
Hai ca bệnh kể trên cho thấy: chờ khi cổ xuất hiện khối u mới đi kiểm tra là quá muộn. Phát hiện sớm ung thư mới là “vũ khí” quyết định: theo dữ liệu của một tổ chức chuyên về ung thư, ung thư tuyến giáp có tỷ lệ chữa khỏi lên tới 95% nếu phát hiện ở giai đoạn sớm. Tầm soát định kỳ vì thế không phải xa xỉ, mà là khoản đầu tư bảo vệ chính mạng sống. Đặc biệt, những người mệt mỏi rụng tóc kéo dài, có rối loạn kinh nguyệt, tiền sử bệnh tuyến giáp hoặc đang mang thai càng nên ưu tiên khám tuyến giáp định kỳ.
Để xóa bỏ rào cản ngại đi khám và thiếu thời gian, hiện đã có gói xét nghiệm tầm soát chuyên sâu tuyến giáp tại nhà với chi phí ưu đãi chỉ từ 548.000 đồng. Gói này kiểm tra các chỉ số hormone cốt lõi như TSH, T3, FT4 và danh mục chuyên sâu, giúp phát hiện sớm cường giáp, suy giáp hay nguy cơ viêm tuyến giáp ngay từ giai đoạn khởi phát chưa có triệu chứng. Người dân chỉ trả thêm 10.000 đồng phụ phí đi lại cho mỗi lần lấy mẫu tại nhà. Đồng thời, còn có chương trình ưu đãi giảm 20% chi phí gói tầm soát bệnh lý tuyến giáp trọn gói tại hệ thống bệnh viện và phòng khám đa khoa, giá chỉ còn từ 1.350.000 đồng. Thay vì chờ bệnh “gõ cửa”, một gói khám tuyến giáp định kỳ với chi phí rõ ràng là cách chủ động, thông minh và tiết kiệm hơn rất nhiều so với chi phí điều trị ung thư giai đoạn muộn.
