Sức khỏe xanh: từ khẩu hiệu chính sách đến lựa chọn mỗi ngày
Diễn đàn khoa học “Khỏe đẹp từ gốc” tại Hà Nội là một hội thảo khoa học sức khỏe tập trung phân tích mối liên hệ giữa dinh dưỡng, vận động sức khỏe và lối sống trường thọ, nhấn mạnh rằng sức khỏe xanh không phải là đặc quyền của một nhóm nhỏ mà là lựa chọn chủ động mỗi ngày của mọi công dân ở mọi lứa tuổi. Chiều 5/8/2026, diễn đàn và hội thảo với chủ đề “Dinh dưỡng – Vận động – Lối sống & Trường thọ” diễn ra tại Hà Nội, do SBODY – Viện Đào tạo Lối sống khỏe đẹp từ gốc phối hợp cùng Hội Khoa học Thể dục Thể thao Việt Nam tổ chức. Bối cảnh là Nghị quyết 72-NQ/TW đặt mục tiêu nâng cao sức khỏe xanh cho người dân và thúc đẩy mô hình thể dục thể thao gắn với chăm sóc sức khỏe toàn dân từ năm 2026. Điểm đáng chú ý là diễn đàn không dừng ở việc phổ biến khẩu hiệu, mà yêu cầu mỗi người đối diện câu hỏi: mình đang lựa chọn sức khỏe hay đang phó mặc cho may rủi?
Ba trụ cột dinh dưỡng – vận động – lối sống: cách tiếp cận “từ gốc”
Thông điệp mạnh nhất của diễn đàn là sức khỏe không thể tách rời ba trụ cột: dinh dưỡng, vận động sức khỏe và lối sống trường thọ, được soi chiếu dưới lăng kính khoa học chứ không phải mẹo vặt. Theo PGS.TS Lê Đức Chương, việc ứng dụng các nghiên cứu khoa học vào dinh dưỡng, vận động và lối sống đang trở thành giải pháp then chốt đối với mọi lứa tuổi. Đây là câu nói có sức nặng không chỉ với giới chuyên môn mà với từng gia đình đang loay hoay giữa vô vàn lời khuyên sức khỏe trên mạng. Diễn đàn nhấn mạnh dinh dưỡng và tuổi thọ chỉ bền vững khi khẩu phần ăn dựa trên thực phẩm sạch, nguyên liệu tự nhiên, hạn chế siêu chế biến, gắn với khái niệm “sức khỏe xanh”. Vận động được nhìn như công cụ tái tạo hệ cơ xương, cải thiện chức năng não bộ, duy trì năng suất lao động chứ không chỉ để giữ dáng. Còn lối sống lành mạnh bao gồm quản trị nhịp sinh học, giấc ngủ, quản lý stress và môi trường sống, tạo nên nền tảng cho trường thọ khỏe mạnh.
Dinh dưỡng và tuổi thọ: bắt đầu từ gian bếp và tháp dân số
Nếu phải chọn một hình ảnh đại diện cho dinh dưỡng và tuổi thọ tại diễn đàn, đó là gian bếp của mỗi gia đình. TS. Nguyễn Thu Hương kêu gọi mỗi người bắt đầu bằng việc kiểm tra lại căn bếp, loại bỏ hay hạn chế thực phẩm siêu chế biến, phụ gia, chất điều vị – những thứ làm rối loạn chuyển hóa và âm thầm bào mòn sức khỏe dài hạn. Bà nhấn mạnh: “Sức khỏe không phải sự may rủi của số phận mà đó là sự lựa chọn của chúng ta mỗi ngày”. Điều này đặc biệt đáng suy ngẫm trong bối cảnh Việt Nam bước vào giai đoạn già hóa dân số với gánh nặng bệnh tật ở cả hai đầu tháp: trẻ em thừa cân, rối loạn chuyển hóa; người cao tuổi đối mặt bệnh không lây nhiễm và mất khả năng tự chủ. Diễn đàn khẳng định, nếu không thay đổi thói quen ăn uống hôm nay, mọi nỗ lực xây dựng lối sống trường thọ sẽ chỉ là khẩu hiệu. Ăn đúng là điều kiện tiên quyết để các can thiệp vận động và lối sống phát huy hiệu quả.
Vận động sức khỏe: nuôi dưỡng xương khớp và tinh thần từ sớm
Nhìn từ góc độ vận động sức khỏe, diễn đàn gửi đi một cảnh báo rõ ràng: chờ tới khi đau lưng, thoái hóa, loãng xương mới chăm hệ vận động là đã muộn. PGS.TS Võ Tường Kha phân tích, việc tích lũy mật độ xương và chăm sóc hệ vận động cần được xây dựng từ sớm, đồng thời nhấn mạnh vai trò của dinh dưỡng đối với sự phát triển chiều cao của trẻ. Thực tế, dinh dưỡng và luyện tập hợp lý trong giai đoạn phát triển là “bảo hiểm” lâu dài cho tuổi già tự chủ. Ở một cực khác của vận động, võ sư Nguyễn Hoàng Hải chia sẻ giá trị của thái cực quyền – phương pháp vận động chậm theo triết lý phương Đông – trong việc nuôi dưỡng cả thể chất lẫn tinh thần. Đây là điểm nhấn quan trọng: vận động sức khỏe không chỉ là chạy bộ hay nâng tạ, mà là lựa chọn hình thức phù hợp để duy trì sự linh hoạt, cân bằng thần kinh và kết nối với chính cơ thể mình.
Lối sống trường thọ: kỷ luật nhịp sinh học và trách nhiệm cộng đồng
Khía cạnh lối sống tại diễn đàn không dừng ở lời khuyên “ngủ đủ, uống nhiều nước”, mà nhấn mạnh kỷ luật với nhịp sinh học và trách nhiệm với cộng đồng. TS. Nguyễn Thu Hương đề xuất thay vài tiếng lướt ti vi, điện thoại trước khi ngủ bằng vận động nhẹ, đọc sách, thư giãn thần kinh để có giấc ngủ chất lượng. Bà gợi ý mô hình sống: ngủ sớm, dậy sớm, bắt đầu ngày mới bằng ăn đúng, luyện tập đủ, quản lý stress – một chu trình đơn giản nhưng đòi hỏi kiên trì. Cùng với đó, khái niệm sức khỏe xanh nhắc mỗi người rằng lối sống trường thọ không thể tách khỏi môi trường: ưu tiên luyện tập ngoài trời, giảm rác thải, chọn thực phẩm thân thiện với tự nhiên. Diễn đàn, sau gần ba năm hình thành cộng đồng SBODY với hàng trăm thành viên tham gia, đã chứng minh rằng thay đổi lối sống là khả thi khi có kiến thức khoa học, hỗ trợ cộng đồng và tầm nhìn dài hạn. Kết luận rõ ràng: nếu mỗi người Việt coi sức khỏe là lựa chọn hàng ngày, chứ không là vận may, thì “trường thọ khỏe mạnh” sẽ trở thành chuẩn sống mới chứ không chỉ là ước mơ.
