Taxi xe điện là gì và vì sao gần 20.000 xe cùng đổi màu?
Taxi xe điện là dịch vụ vận tải hành khách sử dụng ô tô chạy hoàn toàn bằng điện hoặc kết hợp điện–xăng, thay thế taxi truyền thống dùng động cơ đốt trong, giúp giảm chi phí vận hành, cắt phát thải và phù hợp xu hướng giao thông xanh trong đô thị đông đúc. Các hãng taxi truyền thống như Mai Linh, G7, Sun Taxi, Vinasun… đang từng bước chuyển đổi sang xe điện, và riêng nhóm Mai Linh, G7, Xe Nhanh, Vinasun đã ký hợp đồng chuyển đổi tới gần 20.000 taxi sang xe điện. Điều này không chỉ là thay phương tiện, mà là bước xoay trục chiến lược: nếu không xanh hóa nhanh, họ sẽ bị bỏ lại phía sau bởi taxi công nghệ, đặc biệt là các đội xe điện thương mại đang lên như Green SM.
Chiến lược của Mai Linh, Vinasun, Lado, G7: Đi chung “đường điện” với VinFast và GSM
Điểm chung dễ thấy của các hãng taxi Việt Nam là chọn cách bám vào hệ sinh thái xe điện thương mại sẵn có thay vì tự đi một mình. Mai Linh đã ký hợp đồng mua và thuê 3.999 xe điện VinFast thông qua Green SM, gồm VF e34 và VF 5, giữ màu xanh lá đặc trưng và thêm logo đối tác. G7 hợp tác để chuyển đổi gần 4.000 xe sang phương tiện điện, còn Xe Nhanh Việt Nam ký biên bản ghi nhớ trang bị 3.000 ô tô điện VinFast đến năm 2027. Lado đi xa hơn: bắt đầu chuyển đổi từ 2022, đến 2025 đã thay toàn bộ đội xe xăng tại chi nhánh Lâm Đồng bằng xe điện VinFast và đặt mục tiêu 95% đội xe là điện. Tóm lại, chiến lược của họ là “đi theo” VinFast và GSM để giảm rủi ro hạ tầng sạc và vốn đầu tư.
Grab, nền tảng gọi xe và cuộc đua giành tài xế lẫn người dùng
Nếu taxi truyền thống chọn hợp tác sâu với VinFast, các nền tảng gọi xe như Grab lại nhắm vào đội ngũ tài xế cá nhân và đa dạng hóa nguồn xe điện. Các hãng gọi xe dịch vụ đang nỗ lực hợp tác cùng các thương hiệu xe điện, bổ sung dàn xe nhằm đáp ứng nhu cầu của khách hàng và xu hướng điện hóa của thị trường. Grab tung chương trình hỗ trợ tài xế mua ô tô điện, hybrid từ BYD như Dolphin, M6, kèm cơ chế đảm bảo thu nhập trong các tháng đầu và hỗ trợ chi phí sạc nếu tài xế đạt số chuyến nhất định. Ở phía taxi truyền thống, Vinasun không chỉ nhận 20 chiếc VinFast Limo Green mà còn nhận 30 chiếc BYD Dolphin, bên cạnh hơn 1.100 xe hybrid Toyota tính đến cuối 2025. Cả hai phía đều đang dùng xe điện như “vũ khí” cạnh tranh giá cước và thu hút tài xế.
Vì sao là lúc phải chuyển đổi xe điện, và ai đang dẫn nhịp?
Áp lực lên các hãng taxi Việt Nam đến từ hai phía: công nghệ và chi phí. Sự xuất hiện của các ứng dụng gọi xe như Grab, Be, Gojek, đặc biệt là đội xe điện VinFast, đã tạo thêm sức ép lên các hãng taxi truyền thống. Xe điện được đánh giá là có chi phí vận hành thấp hơn và phù hợp xu hướng giao thông xanh, nên nếu không chuyển đổi, các hãng sẽ chịu bất lợi kép: giá thành cao hơn và hình ảnh “lỗi thời”. Xu hướng này được tăng tốc sau cuộc đối thoại giữa tỷ phú Phạm Nhật Vượng và 70 doanh nhân, đại diện 50 hãng taxi trên cả nước, cùng cam kết đầu tư 10.000 tỷ đồng cá nhân vào mạng lưới trạm sạc toàn quốc. Song song, Green SM đang chiếm hơn 54,5% thị phần taxi công nghệ, buộc đối thủ phải xanh hóa đội xe để tránh bị hút mất khách hàng.
Người dùng hưởng lợi gì và thị trường NEV sẽ đi về đâu?
Từ góc nhìn người dùng, taxi xe điện không còn là lựa chọn “lạ” mà đang trở thành chuẩn mới. Các ứng dụng gọi xe đem lại khả năng đặt xe tiện lợi, giá cước cạnh tranh, nhiều chương trình khuyến mãi, dần thay đổi thói quen tiêu dùng. Xe điện lại giúp giảm chi phí vận hành, nên khi các hãng tiếp tục xanh hóa dàn xe taxi dịch vụ, chi phí giảm và cạnh tranh tăng, giá cước nhiều khả năng sẽ giảm theo. Người dùng sẽ là bên hưởng lợi lớn nhất, còn các hãng thì không có đường lùi: hoặc chuyển đổi xe điện nhanh, hoặc chấp nhận bị đào thải. Sự chuyển đổi mạnh của các hãng vận tải lớn đang từng bước định hình lại thị trường vận tải, mở đường cho một hệ sinh thái giao thông xanh bền vững. Đây sẽ là bệ phóng để xe điện thương mại bùng nổ, vượt khỏi phạm vi taxi sang logistics, xe buýt và nhiều dịch vụ khác.
