Khi thời trang hở bạo không còn gây sốc
Thời trang hở bạo là xu hướng đặt cơ thể ở trung tâm, dùng các thiết kế xuyên thấu, cắt xẻ táo bạo và hình ảnh bán khỏa thân để gây chú ý, đánh vào cảm xúc mạnh của công chúng, thường đi kèm thông điệp phản kháng về giới tính, quyền lực và sự tự do cá nhân. Dù nỗ lực phá cách tại Paris Fashion Week, các nhà mốt cao cấp đang chạm trần với chiêu bài này: khán giả thấy nhiều đến mức… khó mà sốc nổi nữa. Tại tuần lễ thời trang khai mạc từ ngày 28/9, điều được giới thời trang Mỹ bàn tán không nằm trên sàn diễn, mà là trang bìa số đầu tiên dành riêng cho thời trang nam của một tạp chí lớn, nơi các nghệ sĩ xuất hiện trong nhà tắm kiểu Thổ Nhĩ Kỳ, gần như bán khỏa thân.
Loạt ảnh được chụp với dàn sao nổi tiếng, dàn dựng táo bạo, nhưng trong bối cảnh hình ảnh cơ thể tràn lan trên mạng xã hội và truyền thông, mức độ gây sốc “không được như kỳ vọng”. Nói thẳng: cái từng là phá cách nay đã thành công thức. Khi cơ thể trần xuất hiện ở khắp feed Instagram lẫn các chiến dịch quảng bá, người xem không còn cảm giác bị thách thức mà chỉ thấy một biến thể khác của điều họ đã thấy hàng ngày. Câu hỏi đặt ra cho cả mùa mốt là: thời trang còn có thể gây tranh luận đến mức nào nữa?
Nhà mốt cao cấp và cái bẫy "hở hơn = táo bạo hơn"
Tại châu Âu, nhiều nhà mốt cao cấp vẫn cố bám vào công thức gợi dục, phản kháng để tạo hiệu ứng khiêu khích, nhưng không phải thử nghiệm nào cũng thành công. Ở Milan, Glenn Martens chơi đậm chất gợi dục cho một thương hiệu Italy, song show diễn này được đánh giá là hợp với mạng xã hội hơn là thực sự gây sốc ngoài đời. Khi mọi thứ được sinh ra để “lên feed” hơn là chạm vào cảm xúc, thời trang hở bạo dễ thành nội dung ăn liền. Ngược lại, khi làm cho một nhà mốt Pháp khác, Martens dùng áo gần như xuyên thấu, chỉ gợi mở cơ thể thay vì phô bày, tạo ra sức hút từ khoảng lấp lửng giữa kín và hở.
Trên sàn diễn Pháp, có người chọn đi xa hơn. Balmain dưới thời Antonin Tron đưa những chiếc váy cắt rất cao, phô bày gần như toàn bộ phần phía trước cơ thể. Nhưng mức độ táo bạo này lại đẩy cảm giác gợi cảm sang phía phô trương, như một màn chứng minh “chúng tôi dám hở hơn tất cả” hơn là một tuyên ngôn thẩm mỹ. Khi hở bạo bị đẩy đến cực điểm, phong cách luxury mất đi điều cốt lõi: cảm giác sang trọng. Lúc đó, người xem nhìn thấy nhiều da thịt nhưng ít thấy ý tưởng.
Khi khẩu hiệu phản kháng trở thành… đồng phục
Nếu thời trang hở bạo đang bão hòa, các thông điệp phản kháng cũng dần trở nên quen thuộc tại Paris Fashion Week. Một trong những show gây tranh luận nhất là của một thương hiệu đưa 99 người mẫu da màu lên sàn diễn, với chương trình kéo dài hơn 30 phút tại quảng trường Place de la République. Bộ sưu tập phủ đầy khẩu hiệu “Resist”, quốc kỳ Mỹ chuyển sang tông xám và hình ảnh một người mẫu da màu vác trên vai hai hình nộm đàn ông da trắng mặc vest công sở. Sau chỉ 4 show, thương hiệu này đã chuyển từ tài khoản Instagram phá cách sang mô hình thương mại.
Nghe thì như một câu chuyện thành công, nhưng thông điệp chống giới tinh hoa ở đây lại gây tranh luận, vì chính thương hiệu này thiết kế trang phục cho nhiều ngôi sao và bán váy cầu kỳ với mức giá cao. Khách mời phải chờ hơn một tiếng để một diva âm nhạc xuất hiện càng làm thông điệp “phản kháng” trở nên mâu thuẫn. Khi khẩu hiệu chống giới tinh hoa được trình diễn trong một show luxury cho giới khách mời đặc quyền, nó dễ biến thành phong cách hơn là niềm tin. Nói cách khác, việc in chữ “Resist” lên váy giờ đã là xu hướng thiết kế mang tính hình thức, không còn đủ để một nhà mốt cao cấp tự nhận mình là kẻ nổi loạn.
Sức hút mới: cân bằng giữa táo bạo và tinh tế
Đi ngược lại làn sóng hở bạo ồn ào, một số nhà mốt cao cấp đang tìm đường mới trong xu hướng thiết kế. Dưới thời giám đốc sáng tạo Jonathan Anderson, một thương hiệu danh tiếng giảm bớt những chi tiết cầu kỳ từng gắn với tên tuổi ông – như mũ kiểu thuyền trưởng cướp biển, áo khoác tweed gập phức tạp hay váy chữ A phồng lớn – để hướng đến những chiếc váy kẻ caro mỏng nhẹ, họa tiết houndstooth và gấu váy chuyển động mềm mại. Bộ sưu tập đó được mô tả bằng từ “đẹp” – một lời khen nghe có vẻ giản dị nhưng lại hiếm khi dành cho Anderson. Đây chính là phong cách luxury trong phiên bản trưởng thành: không cần hét to khẩu hiệu, chỉ cần đường cắt chuẩn và chất liệu nói hộ.
Một bộ sưu tập khác nhận được phản hồi tích cực đến từ Julian Klausner với thương hiệu Dries Van Noten, nơi ông kết hợp tinh thần vui tươi đương đại với phong cách tối đa của thời trang giữa thế kỷ 20. Một câu trích dẫn đáng nhớ là: “The creative director combined a playful contemporary spirit with the maximalist style of mid-20th-century fashion”. Ở đây, sự táo bạo nằm trong việc trộn ký ức và hiện tại, không phải độ ngắn của váy. Một nhà mốt biết cách giữ lại một chút bí ẩn – một lớp vải mỏng, một chi tiết gợi mở – đang hợp với nhu cầu thị trường hơn: khách hàng muốn táo bạo nhưng vẫn cần tinh tế để có thể sống cùng bộ đồ, chứ không chỉ chụp ảnh rồi cất vào tủ.
Vì sao thời trang hở bạo nên lùi lại nửa bước
Paris Fashion Week hiện tại là bức tranh nơi thời trang hở bạo và thông điệp phản kháng đã trở nên quá quen thuộc đến mức các nhà mốt dần mất đi sức hút khi cố tiếp tục phá cách bằng cùng một công thức. Khi cơ thể trần, khẩu hiệu “Resist” và tư thế gây sốc được lặp lại qua mùa này sang mùa khác, người xem không còn cảm giác được thách thức mà chỉ thấy bị… nhắc bài. Trong bối cảnh đó, những thương hiệu chọn tiết chế lại bất ngờ nổi bật: áo gần như xuyên thấu thay cho khỏa thân hoàn toàn, váy mềm rủ thay cho cắt xẻ cực đoan. Thị trường đang gửi tín hiệu rõ ràng: táo bạo vẫn cần, nhưng phải đi cùng độ tinh chỉnh cao và bối cảnh phù hợp.
Điểm mấu chốt là: luxury không nằm ở chỗ hở nhiều đến đâu, mà ở việc nhà mốt kiểm soát được bao nhiêu. Khách hàng của phong cách luxury không mua scandal; họ mua cảm giác khác biệt, lâu bền và có câu chuyện. Khi hở bạo trở thành xu hướng đại chúng, các nhà mốt cao cấp buộc phải dịch chuyển: thay vì “cởi thêm một lớp”, họ cần thêm một lớp nghĩa. Chỉ khi đó, Paris Fashion Week mới thoát khỏi vòng lặp phô diễn cơ thể và khẩu hiệu, để trở lại là sân chơi của sáng tạo, nơi thời trang biết cân bằng giữa ánh đèn, mạng xã hội và cuộc sống thật.
