Vàng trở lại trung tâm chính sách: điểm ngoặt sau nửa thế kỷ
Chính sách vàng Mỹ là cách mà chính phủ và Bộ Tài chính định vị vàng trong hệ thống tiền tệ, an ninh kinh tế và khung trừng phạt, quyết định việc kim loại quý này được coi là hàng hóa tài chính thông thường hay tài sản chiến lược gắn với sức mạnh đồng tiền và vị thế địa chính trị. Sự thay đổi hiện nay không phải điều chỉnh kỹ thuật nhỏ, mà là bước ngoặt học thuyết. Trong vòng chưa đầy 18 tháng, chính quyền Trump đã liên tiếp ban hành các động thái về vàng, tạo nên sự chuyển dịch sâu sắc về vai trò của kim loại quý trong chiến lược kinh tế và an ninh quốc gia, được đánh giá là lớn nhất kể từ khi Nixon đóng cửa sổ vàng năm 1971. Điều đáng nói là Washington không còn nhìn vàng như tài sản dự trữ thụ động, mà như công cụ chính sách có thể được sử dụng và kiểm soát chủ động.
Chuỗi động thái của Trump – Bessent: vàng bước lên hàng tài sản chiến lược
Trọng tâm của sự thay đổi nằm ở cách Mỹ nâng vàng lên cùng nhóm với các tài sản và khoáng sản chiến lược khác. Sắc lệnh Hành pháp 14241 đã lần đầu tiên đặt vàng cạnh đồng, uranium và kali trong danh sách khoáng sản quan trọng, dù về mặt pháp lý vàng chưa được đưa vào danh mục chính thức vì không phụ thuộc nhập khẩu. Đồng thời, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent công khai nhắc lại việc đồng USD từng được bảo đảm bằng vàng và xác nhận kho dự trữ tại Fort Knox đã được kiểm toán đầy đủ, nhấn mạnh chính phủ “ngồi trên” lượng vàng lớn nhất thế giới. Đỉnh điểm, ông phân loại vàng là tài sản chiến lược có thể bị trừng phạt trong khuôn khổ biện pháp với Iran, đặt nó ngang hàng với tiền điện tử và hàng không. Những bước đi này cho thấy chính phủ coi vàng vừa là tài sản chiến lược đáng bảo vệ, vừa là công cụ tiền tệ cần kiểm soát – sự kết hợp chưa xuất hiện từ 1971.
Vì sao Mỹ xoay trục sang vàng: áp lực từ Trung Quốc và nợ công
Câu hỏi “vì sao bây giờ?” không thể tách khỏi bối cảnh Trung Quốc và núi nợ công Mỹ. Trong nhiều năm, Trung Quốc được mô tả như “tiền thông minh” vì mua vàng tích cực khi các nước phát triển chủ yếu bán ra, tích lũy hàng trăm tấn để củng cố tham vọng bá chủ tài chính dài hạn. Ngân hàng trung ương nước này liên tục gia tăng dự trữ vàng trong hơn 20 tháng liên tiếp, thể hiện chiến lược chơi ván cờ dài với tài sản hữu hình. Phía Mỹ, Bessent ngầm thừa nhận một thực tế khó tránh: uy tín lâu dài của đồng tiền dự trữ trong bối cảnh nợ công ở mức hàng chục nghìn tỷ đô la có thể cần được chống lưng bằng sự minh bạch và quy mô dự trữ vàng. Đó là lý do Ray Dalio khuyến nghị nhà đầu tư duy trì tỷ trọng vàng cao hơn để phòng vệ trước nguy cơ khủng hoảng nợ từ tình trạng chính phủ vay nợ ngày càng nhiều, với gợi ý vàng có thể chiếm 10–15% danh mục.
Deutsche Bank khuyến nghị mua vàng: chính sách mới đang đẩy giá đi lên
Sự xoay trục của chính sách vàng Mỹ không chỉ mang tính biểu tượng; nó đang phản ánh trực tiếp lên thị trường và chiến lược mua vàng đầu tư. Deutsche Bank khuyến nghị mua vàng sau khi Bộ Tài chính thông báo tăng hơn gấp đôi quy mô mua lại trái phiếu, từ mức 2 tỷ lên ít nhất 4 tỷ mỗi đợt, và ám chỉ khả năng sử dụng Tài khoản chung của Kho bạc Mỹ với quy mô gần 1.000 tỷ để tài trợ. Theo Michael Hsueh, thông báo này có thể đưa giá vàng vượt mục tiêu ông đặt ra và “sự thay đổi trong chính sách của Bộ Tài chính Mỹ củng cố quan điểm tích cực đối với vàng”. Diễn biến thực tế đang ủng hộ luận điểm đó: giá vàng đã tăng hơn 5% trong một tuần, đánh dấu tuần tăng thứ năm liên tiếp và là chuỗi tăng dài nhất kể từ tháng 10 năm trước, cùng với mức tăng hơn 1% trong phiên 24/08. Vàng giao ngay cũng đang hướng tới tuần tăng thứ ba liên tiếp.
Nhà đầu tư nên làm gì: coi vàng là lớp phòng thủ chứ không phải vé cược
Điểm quan trọng đối với nhà đầu tư là chấp nhận thực tế: chính sách vàng Mỹ đã thay đổi, và vàng đang được đối xử như tài sản chiến lược chứ không còn là hàng hóa phụ. Điều này khiến cách tiếp cận mua vàng đầu tư cũng cần thay đổi. Thay vì chỉ xem vàng như công cụ phòng ngừa nhỏ, phân bổ cơ học dựa trên tương quan lịch sử với lạm phát và tỷ giá, nhà đầu tư nên nhìn nó như lớp bảo vệ tài sản trước rủi ro hệ thống: nợ công phình to, can thiệp trái phiếu và địa chính trị xoay quanh dự trữ vàng. Đối với danh mục dài hạn, việc nâng tỷ trọng vàng lên mức có ý nghĩa – theo tinh thần gợi ý 10–15% của Ray Dalio – hợp lý hơn là chạy theo những biến động ngắn hạn. Vàng không phải tấm vé làm giàu nhanh, mà là “bảo hiểm địa chính trị – tiền tệ” trong thời kỳ chính sách công ngày càng chủ động can thiệp vào thị trường tài sản hữu hình.
