Tập huấn cần biến kiến thức thành thói quen
Tập huấn lái xe an toàn là hoạt động hướng dẫn cộng đồng hiểu quy định giao thông, luyện điều khiển phương tiện và thực hành xử lý tình huống nhằm giảm nguy cơ va chạm trên đường. Giá trị của các buổi học không nằm ở việc nghe thêm luật, mà ở khả năng biến điều đã nghe thành phản xạ khi tham gia giao thông.
Các chương trình gần đây cho thấy cách tiếp cận này đang hướng đến nhiều nhóm: lực lượng cơ sở, người dân, học sinh, giáo viên và người lao động. Sáng 28/10, UBND xã Chợ Mới tổ chức đào tạo cho cán bộ, công chức, Ban Nhân dân 24 ấp, lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở cùng một số đơn vị tại địa phương. Quy mô và đối tượng rộng giúp thông điệp an toàn đi xa hơn một buổi tuyên truyền đơn lẻ. Nhưng hiệu quả chỉ bền khi người học được luyện tập và áp dụng đều đặn.
Từ luật giao thông đến kỹ năng điều khiển xe máy
Một buổi tập huấn giao thông hữu ích cần đi cùng hai phần: hiểu quy định và biết cách thực hiện. Tại Chợ Mới, Công an xã phổ biến pháp luật về trật tự, an toàn giao thông, đồng thời trình chiếu video tai nạn để phân tích nguyên nhân, hậu quả và biện pháp phòng tránh. Cách học này giúp rủi ro trở nên cụ thể, thay vì để quy định chỉ dừng trên giấy.
Phần thực hành bổ sung những kỹ năng đi xe máy thiết yếu: tư thế ngồi, sử dụng phanh, quan sát, chuyển hướng và xử lý tình huống. Trên sa hình, học viên tại Chợ Mới luyện bật xi nhan, quan sát khi qua giao lộ, chú ý biển báo dành cho người đi bộ và vượt chướng ngại vật. Ở phường Bồ Đề, người học cũng thực hành trên sa hình có biển báo, vạch đường và cọc tiêu để rèn thăng bằng, phối hợp và điều khiển xe.
Học sinh, giáo viên và người lao động đều cần được trang bị
Đưa giáo dục an toàn đến trường học là lựa chọn đúng, bởi nhiều hành vi nguy hiểm hình thành từ thói quen hằng ngày. Tại Trường THCS Nguyễn Trãi, nội dung tuyên truyền đề cập các lỗi như đi xe đạp hoặc xe đạp điện dàn hàng ngang, không đội mũ bảo hiểm đúng cách, vượt đèn đỏ và điều khiển xe gắn máy khi chưa đủ tuổi. Chương trình thu hút 950 học sinh; 60 cán bộ, giáo viên và nhân viên được tập huấn riêng về kỹ năng lái xe và xử lý tình huống.
Với người lao động, bài học cần sát với việc đi lại thường xuyên. Gần 1.000 công nhân tại Công ty TNHH Giày Annora Việt Nam được phổ biến luật, xem và phân tích tình huống tai nạn, sau đó luyện tập qua 11 tình huống trên sa hình. Nội dung có thêm kiểm tra phanh, lốp, đèn và gương, nhận diện điểm mù, giữ khoảng cách, vào cua và phanh khẩn cấp. Đó là những kỹ năng có thể giúp người học tự bảo vệ mình thay vì chỉ ghi nhớ khẩu hiệu.
Phối hợp tại địa phương tạo cơ hội thực hành
Các hoạt động được tổ chức ở nhiều địa phương với sự phối hợp giữa công an, chính quyền và đơn vị liên quan. Tại Thanh Hóa, lực lượng cảnh sát giao thông phối hợp UBND phường Đào Duy Từ tổ chức tập huấn cho công nhân; ở Trường THCS Nguyễn Trãi, công an phường phối hợp với nhà trường. Cách làm này đưa hướng dẫn đến gần người đi xe máy trong chính môi trường học tập, làm việc và sinh sống của họ.
Điểm đáng giữ lại là sự kết hợp giữa nhận diện nguy cơ và luyện cách ứng phó: từ xem video tai nạn đến thực hành trên sa hình, từ đội mũ đúng cách đến quan sát điểm mù. Các buổi học cũng có thể giúp giáo viên làm gương, học sinh lan tỏa kiến thức trong gia đình và người lao động chủ động hơn trước rủi ro. Tuy vậy, một khóa tập huấn không thể thay thế việc chấp hành luật mỗi ngày. Lái xe an toàn chỉ có ý nghĩa khi kỹ năng được lặp lại thành thói quen, còn phòng tránh tai nạn bắt đầu từ lựa chọn có trách nhiệm của từng người.
