Chuyển đổi xanh SME: Từ sức ép cạnh tranh đến cơ hội sống còn
Chuyển đổi xanh SME là quá trình doanh nghiệp nhỏ và vừa tích hợp các tiêu chí môi trường, xã hội và quản trị vào vận hành, nhằm giảm phát thải, tiết kiệm tài nguyên và nâng cao năng lực cạnh tranh trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Khi mục tiêu Net Zero chuyển từ khẩu hiệu dài hạn thành tiêu chuẩn cạnh tranh, doanh nghiệp nào thích ứng nhanh sẽ giữ được thị trường, doanh nghiệp chậm sẽ bị loại bỏ. Điều đáng mừng là những tập đoàn lớn như Sabeco và SCG đang đóng vai trò “gia tốc”, mang kinh nghiệm phát triển bền vững, mô hình thực tiễn và nguồn lực đến cộng đồng SME, biến chuyển đổi xanh thành hành trình có lộ trình, chứ không phải cú nhảy mù mịt.
Sabeco: Net Zero hành động như một lợi thế cạnh tranh, không chỉ là danh hiệu
Sabeco được xếp hạng dẫn đầu trong chương trình đánh giá “Doanh nghiệp xanh - Net Zero hành động 2026” tại một diễn đàn về năng lượng và môi trường diễn ra ở Hà Nội vào tháng 7 gần đây. Danh hiệu này không phải do một vài dự án CSR đẹp đẽ, mà đến từ việc doanh nghiệp đưa mục tiêu ESG vào toàn bộ hệ sinh thái: từ sử dụng năng lượng, quản lý tài nguyên, chuỗi cung ứng đến phát triển con người. Một câu nói có thể trích dẫn ở đây: “Trong năm 2025, năng lượng tái tạo chiếm 46,4% tổng mức tiêu thụ năng lượng của Sabeco, 100% nhà máy triển khai hệ thống thu hồi CO2”. Cùng với đó, cường độ sử dụng nước giảm 7%, 100% bao bì có thể tái chế hoặc tái sử dụng, 81,4% chất thải được thu hồi hoặc tái chế. Đây là minh chứng rằng Net Zero hành động có thể đi kèm hiệu quả vận hành, chứ không phải gánh nặng chi phí.
SCG và Go Together: Mô hình thực tiễn thay cho lý thuyết suông
Trong khi Sabeco cho thấy chuyển đổi xanh có thể biến thành lợi thế cạnh tranh, SCG lại chọn cách “mở cửa nhà máy” để SME nhìn thấy tận mắt chuyển đổi xanh SME diễn ra như thế nào. Hành trình chuyển đổi của SCG bắt đầu từ việc soi lại từng mắt xích vận hành, với hai câu hỏi rất thực tế: đang lãng phí gì và tối ưu được gì. Nhờ cách tiếp cận đó, dòng xi măng phát thải thấp giúp giảm khoảng 20% phát thải so với xi măng thông thường. Những kinh nghiệm này không nằm trên slide mà được “đóng gói” thành mô hình thực tiễn trong sáng kiến Go Together, kết nối SME với chuyên gia và nguồn lực hỗ trợ, khởi động bằng ESG Company Tour 2026 tại nhà máy Prime Group. Đây là kiểu hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ mà nhiều SME cần: xem tận mắt, hỏi trực tiếp, hiểu chi phí và lợi ích ngay tại hiện trường.
Lộ trình phù hợp: SME không thể sao chép y nguyên tập đoàn lớn
Một sai lầm phổ biến là SME cố sao chép các giải pháp của tập đoàn lớn mà không nhìn lại túi tiền và hệ thống vận hành của mình. Báo cáo thống kê cho thấy 97% doanh nghiệp hiện nay là SME, với nguồn lực tài chính và nhân sự hạn chế nên bài toán ESG luôn xoay quanh ba câu hỏi: bắt đầu từ đâu, ưu tiên hạng mục nào, giải pháp nào phù hợp. Kinh nghiệm từ Prime Group – thành viên hệ sinh thái SCG – là điểm khởi đầu phải là “dọn nhà”: xem lại cơ cấu sử dụng nguyên liệu, các công đoạn phát sinh hao hụt, chất thải để nhận diện điểm chưa hiệu quả. Sau đó, doanh nghiệp chọn một vài chỉ tiêu có thể cải thiện trong 6–12 tháng, ưu tiên những hạng mục không cần đầu tư lớn, đồng thời xây dựng lộ trình, ngân sách và cách đo hiệu quả cho mục tiêu dài hạn. Đây chính là chuyển đổi xanh SME theo khả năng, không phải chạy đua hình thức.
Từ kinh nghiệm lớn đến hành động nhỏ: Cách SME biến áp lực thành cơ hội
Điểm chung quan trọng trong kinh nghiệm phát triển bền vững của Sabeco và SCG là: mục tiêu môi trường phải gắn trực tiếp với hiệu quả vận hành. Sabeco duy trì hệ thống theo dõi chỉ số ESG, công bố Báo cáo Phát triển bền vững hàng năm, đồng thời đối thoại với người lao động, khách hàng, đối tác và nhà đầu tư để cập nhật các vấn đề trọng yếu. Doanh nghiệp cũng khẳng định sẽ tiếp tục cam kết đồng hành cùng con người, cộng đồng, môi trường và tương lai với tinh thần “Kề vai đi lên”. Về phía SCG, chuỗi ESG Company Tour sẽ tiếp tục diễn ra, với điểm dừng tiếp theo tại Công ty Cổ phần Nhựa Bình Minh vào tháng 10 nhằm lan tỏa kinh nghiệm tới nhiều SME hơn. Thông điệp dành cho SME rất rõ: hãy tận dụng các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, dùng kinh nghiệm của những người đi trước như bản đồ, nhưng tự viết lộ trình bằng ngôn ngữ tài chính và vận hành của chính mình.
