Kết nối cung cầu: từ xúc tiến thương mại đến chiến lược thị trường vùng
Chương trình kết nối cung cầu giữa TP.HCM và các tỉnh, thành là một hoạt động xúc tiến thương mại mang tính liên kết vùng, nhằm mở rộng thị trường hàng Việt, hình thành mạng lưới cung ứng ổn định và bền vững, đồng thời nâng cao năng lực của doanh nghiệp, hợp tác xã trong việc đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của người tiêu dùng và hệ thống phân phối. Ngày 8/10, Sở Công Thương TP.HCM khai mạc chương trình kết nối cung cầu năm 2026 với sự tham gia của 20 tỉnh, thành, tập trung vào nông sản, thực phẩm chế biến, sản phẩm OCOP và đặc sản vùng miền, kết nối trực tiếp với hệ thống bán lẻ, doanh nghiệp thu mua và các kênh thương mại điện tử. Sau 15 năm, chương trình đã vượt khỏi khuôn khổ một sự kiện ngắn hạn, trở thành công cụ chiến lược để TP.HCM khẳng định vai trò trung tâm thương mại, đầu mối điều phối cung cầu của vùng và cả nước.
TP.HCM như thị trường trung tâm: bệ phóng cho phát triển chuỗi giá trị vùng
Điểm cốt lõi của chương trình năm nay là khẳng định TP.HCM không chỉ là nơi tiêu thụ mà là "bệ phóng" cho chuỗi giá trị hàng hóa vùng. Với thị trường hơn 14 triệu dân, sức mua lớn và yêu cầu chất lượng cao, TP.HCM vừa là nơi thử thách khắt khe nhất, vừa tạo điều kiện để nông sản, đặc sản địa phương mở rộng thị trường tiêu thụ, góp phần bảo đảm an ninh lương thực và bình ổn thị trường. Quan trọng hơn, thành phố chủ động yêu cầu chuyển từ kết nối theo sự kiện sang hợp tác thường xuyên theo ngành hàng, mùa vụ; gắn vùng nguyên liệu với chế biến, phân phối và logistics để hoàn thiện phát triển chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu dùng. Đây là bước chuyển mang tính chiến lược: kết nối cung cầu không còn là "chợ phiên" tạm thời, mà là thiết kế lại cách vùng sản xuất đi vào thị trường hàng Việt một cách dài hạn, có kế hoạch.
Chuỗi cung ứng xanh, số và bền vững: lợi thế cạnh tranh mới của thị trường hàng Việt
Thứ trưởng Lương Hoàng Thái đặt vấn đề rất rõ: phát triển chuỗi cung ứng xanh phải trở thành lợi thế cạnh tranh mới của hàng Việt, không còn là khẩu hiệu hay lựa chọn tùy ý. Chủ đề "Kết nối trách nhiệm - Phát triển chuỗi cung ứng xanh, số và bền vững" cho thấy TP.HCM muốn dùng kết nối cung cầu như một phòng thí nghiệm cho chuyển đổi xanh: khuyến khích sản xuất, phân phối và tiêu dùng sản phẩm thân thiện môi trường, gắn với truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn an toàn. Trong bối cảnh người tiêu dùng đòi hỏi hàng hóa an toàn, minh bạch, có thể truy xuất nguồn gốc, thương mại điện tử và phân phối đa kênh phát triển nhanh, tiêu chuẩn xanh đang trở thành điều kiện để hàng hóa tham gia thị trường. Nếu các địa phương nắm bắt được cơ hội này, chuỗi cung ứng xanh sẽ là tấm vé giúp hàng Việt tự tin bước vào các thị trường xuất khẩu cao cấp, thay vì chỉ quanh quẩn ở phân khúc giá rẻ.
Hợp tác kiểm soát chất lượng: nền tảng chuẩn hóa và nâng sức cạnh tranh vùng
Điểm mới quan trọng của chương trình năm nay là coi hợp tác kiểm soát chất lượng hàng hóa là giải pháp trọng tâm, thay vì chỉ tập trung vào khối lượng giao dịch. Chương trình "Tick xanh trách nhiệm" được mở rộng, gắn trách nhiệm của nhà cung cấp với kiểm soát, hậu kiểm của hệ thống phân phối, tăng truy xuất nguồn gốc và minh bạch thông tin sản phẩm. Theo định hướng của TP.HCM, nhà sản xuất, nhà phân phối và cơ quan quản lý cùng cam kết, kiểm soát và chịu trách nhiệm về chất lượng, qua đó chuẩn hóa sản phẩm, bao bì, nhãn mác và dữ liệu truy xuất. Đây là bước đi mang tính "chuỗi" hơn là "sự kiện": khi chất lượng được kiểm soát đồng bộ, hàng hóa từ nhiều địa phương mới có thể đứng chung trên kệ siêu thị, sàn thương mại điện tử, cạnh tranh sòng phẳng và mở rộng thị trường hàng Việt cả trong nước lẫn quốc tế.
Từ sự kiện đến cơ chế thường xuyên: điều gì cần làm tiếp để kết nối cung cầu không bị "mất lửa"?
Nếu kết nối cung cầu chỉ dừng ở vài ngày hội chợ, hiệu quả sẽ rất hạn chế. Lãnh đạo TP.HCM đã giao Sở Công Thương theo dõi các thỏa thuận hợp tác sau chương trình, "lấy kết quả tiêu thụ và hiệu quả liên kết chuỗi làm thước đo" để bảo đảm đầu ra thực tế cho doanh nghiệp, hợp tác xã. Đồng thời, các khuyến nghị từ Bộ Công Thương nhấn mạnh phải tăng cường cơ chế phối hợp thường xuyên, liên tục và có chiều sâu giữa địa phương và cơ quan xúc tiến thương mại, thay vì chỉ gặp nhau mỗi mùa hội nghị. Những phiên kết nối chuyên sâu với các hệ thống phân phối lớn được tổ chức ngay sau khai mạc là tín hiệu tốt, nhưng chưa đủ. Để chương trình thực sự trở thành chiến lược mở rộng thị trường và phát triển chuỗi cung ứng xanh, các tỉnh, thành cần đầu tư hạ tầng thương mại, logistics, dữ liệu chất lượng và coi việc tham gia kết nối cung cầu ở TP.HCM như một phần bắt buộc trong kế hoạch phát triển chuỗi giá trị của mình.
