Lớp hỗ trợ đầu tiên có thể bắt đầu từ cộng đồng
Sơ cấp cứu cộng đồng là những hành động hỗ trợ ban đầu do người dân thực hiện tại nơi xảy ra sự cố, trong lúc chờ nhân viên y tế tiếp cận và tiếp quản người gặp nạn. Ngày 23/10, UBND Đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang, phát động đề án đào tạo kỹ năng này, đồng thời đánh dấu một năm hoạt động của Cơ sở Cấp cứu ngoại viện 115 Phú Quốc.
Mục tiêu là huấn luyện khoảng 2.000–3.000 người dân và người lao động từ quý IV/2026 đến quý II/2027. Quy mô ấy đáng chú ý không chỉ vì con số lớn, mà vì chương trình đưa năng lực ứng phó đến gần những nơi sự cố có thể xảy ra: khách sạn, bãi biển, đường phố và điểm du lịch. APEC 2027 tạo thêm động lực, nhưng giá trị của đề án không nên dừng ở một sự kiện quốc tế; Phú Quốc cần lực lượng hỗ trợ tại chỗ cho cả những tình huống khẩn cấp thường ngày.
Học cách nhận biết, hồi sinh tim phổi và gọi 115
Đề án ưu tiên tài xế, hướng dẫn viên, nhân viên khách sạn và khu nghỉ dưỡng, lực lượng cứu hộ bãi biển, giáo viên, nhân viên an ninh cùng dân phòng. Đây là những người có thể ở gần nạn nhân trước khi xe cấp cứu đến. Mỗi khóa dự kiến kéo dài khoảng ba giờ, với 25–30 học viên; bác sĩ và điều dưỡng hướng dẫn nhận biết ngừng tim, ngừng thở, thực hành hồi sinh tim phổi (CPR) và phối hợp gọi tổng đài 115.
Đào tạo sơ cấp cứu chỉ tạo ra giá trị khi kỹ năng được thực hành đúng và còn được duy trì sau khóa học. Yêu cầu học viên đạt tối thiểu 90% phần lý thuyết và hoàn thành toàn bộ phần thực hành là một nền tảng cần thiết. Tuy vậy, chương trình cũng cần giúp người học biết giới hạn của mình: hỗ trợ trong phạm vi đã được hướng dẫn, báo tin rõ ràng và làm theo điều phối của 115, thay vì thay thế nhân viên y tế.
Người dân bổ sung mắt xích cho mạng lưới cấp cứu ngoại viện
Cấp cứu ngoại viện là hoạt động sơ cứu và chăm sóc y tế khẩn cấp tại hiện trường trước khi người bệnh được đưa đến bệnh viện; vì thế, thời gian chờ lực lượng chuyên nghiệp là khoảng trống mà hỗ trợ tại chỗ có thể góp phần thu hẹp. Người đã được huấn luyện có thể nhận diện tình huống nguy hiểm, gọi 115 và thực hiện các bước sơ cứu phù hợp. Trong các ca ngừng tuần hoàn, khả năng phản ứng sớm có thể tạo khác biệt, nhưng chỉ khi cộng đồng phối hợp đúng với hệ thống điều phối.
Cơ sở 115 Phú Quốc bắt đầu hoạt động tháng 10/2025 theo mô hình phối hợp công – tư do ngành y tế chủ trì, với sự tài trợ của Tập đoàn Vingroup thông qua Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Phú Quốc. Hệ thống có trung tâm điều phối và ba trạm vệ tinh tại Gành Dầu, Dương Đông, An Thới, hoạt động 24/7, phục vụ miễn phí người dân và du khách. Sau một năm, hệ thống tiếp nhận 13.056 cuộc gọi, xử lý 1.511 tình huống khẩn cấp, tiếp cận 1.435 trường hợp và vận chuyển an toàn 1.208 người bệnh.
Muốn sẵn sàng cho APEC, cần duy trì năng lực sau ngày phát động
Song song với đào tạo, dự kiến 30 máy khử rung tim tự động ngoài bệnh viện (AED) sẽ được lắp tại sân bay, bến cảng, bãi biển và các khu du lịch đông người. Đây là hướng đi đáng làm: người biết CPR sẽ hữu ích hơn khi có thiết bị phù hợp gần hiện trường và có thể tiếp cận nhanh. Chính quyền địa phương cũng cho biết sẽ tiếp tục phối hợp lan tỏa kiến thức sơ cứu và củng cố hạ tầng an ninh y tế phục vụ APEC 2027.
Thước đo thành công không nên chỉ là số người hoàn thành khóa học. Phú Quốc cần tính đến việc tổ chức ôn tập, kiểm tra lại thao tác, phổ biến cách gọi 115 và duy trì phối hợp giữa các điểm du lịch với trạm cấp cứu. Nếu làm được điều đó, hàng nghìn học viên sẽ trở thành một lớp hỗ trợ ban đầu có ích, thay vì chỉ là con số trong kế hoạch. APEC có thể là thời hạn thúc đẩy, nhưng năng lực sơ cấp cứu cộng đồng phải tiếp tục phục vụ đảo sau khi hội nghị kết thúc.
