Điểm sạt lở và mức độ nguy hiểm
Sạt lở Quốc lộ 28 là sự cố thiên tai làm đất trượt, nền và mặt đường lún nứt, gây nguy hiểm cho giao thông trên tuyến nối Gia Nghĩa với Đà Lạt. Tâm điểm hiện nay là đoạn Km136+800–Km136+900, qua xã Phúc Thọ, Lâm Hà, gần ranh giới xã Tà Đùng. Ngày 3/11, Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng ký Quyết định số 5257/QĐ-UBND công bố tình huống khẩn cấp tại khu vực này. Quyết định là phản ứng cần thiết: sạt trượt không chỉ làm hỏng mặt đường và công trình phụ trợ mà còn có thể đe dọa trực tiếp tính mạng người đi đường nếu diễn biến xấu thêm. Vì vậy, đây không phải đoạn tuyến để tài xế tự đánh giá rồi cố đi qua; khu vực cảnh báo cần được tránh cho đến khi cơ quan chức năng cho phép lưu thông.
Diễn biến này nối tiếp các đợt mưa lớn kéo dài từ tháng 8 đến tháng 10/2026. Mưa liên tục tại Phúc Thọ đến ngày 30/10 gây sạt trượt đất, sụt lún nền, hư hỏng mặt đường và các hạng mục phụ trợ; tình trạng vẫn phức tạp sau khi sự cố xuất hiện. Sụt lún đường Lâm Đồng tại đây vì thế cần được nhìn nhận như rủi ro đang tiếp diễn, không phải hư hỏng đã ổn định. Việc khoanh vùng, rào chắn và cấm người không có nhiệm vụ vào khu vực nguy hiểm là biện pháp bảo vệ thiết yếu trong lúc theo dõi địa chất và chuẩn bị sửa chữa.
Ứng phó khẩn cấp: theo dõi liên tục, ngăn người vào vùng nguy hiểm
Lệnh khẩn cấp đặt ưu tiên trước mắt vào an toàn giao thông và giám sát chuyển động của khối trượt. Công trình phải được trực ban 24/24 giờ để quan trắc, theo dõi dịch chuyển, nứt gãy và sạt trượt; diễn biến thời tiết, tình trạng công trình cần được cập nhật, báo cáo kịp thời. Cách làm này quan trọng vì chỉ một thay đổi tại hiện trường cũng có thể khiến phương án bảo vệ và điều tiết giao thông phải điều chỉnh. Tỉnh yêu cầu phân luồng, đặt biển báo, dựng rào chắn và bố trí lực lượng tại những vị trí cần thiết; người dân, phương tiện không có nhiệm vụ không được vào khu vực cảnh báo. Những hàng rào này không phải thủ tục hình thức: chúng tạo khoảng cách an toàn khi nền đường còn có nguy cơ tiếp tục biến dạng.
Sở Xây dựng được giao chỉ đạo các đơn vị quản lý, bảo trì đường bộ huy động nhân lực, máy móc, thiết bị và vật tư để xử lý bước đầu. Các đơn vị liên quan phải xác định nguyên nhân, đề xuất giải pháp sửa chữa, khắc phục Quốc lộ 28 nhằm bảo đảm giao thông trước mắt lẫn lâu dài. Sở Xây dựng cùng Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 3 còn phải rà soát mức độ cấp bách, nguy cơ ảnh hưởng an toàn và xem xét quy định về việc ban hành lệnh xây dựng công trình khẩn cấp nếu cần. Điều đó cho thấy việc mở lại tuyến không thể chỉ dựa vào xử lý bề mặt; phương án cần gắn với đánh giá rủi ro và ổn định công trình.
Lộ trình thay thế khi Quốc lộ 28 bị cấm
Việc cấm đoạn sạt lở làm gián đoạn hành trình trực tiếp giữa Gia Nghĩa và Đà Lạt, nên người đi đường cần tính trước thời gian và lựa chọn tuyến thay thế theo hướng dẫn. Có hai phương án được công bố; cả hai đều vòng qua khu vực nguy hiểm, thay vì tìm cách tiếp cận điểm sạt trượt. Lực lượng tại hiện trường và chính quyền các xã Phúc Thọ, Tà Đùng phối hợp kiểm soát giao thông, còn người tham gia giao thông cần tuân thủ biển báo và hướng dẫn điều tiết.
- Hướng thứ nhất: từ Gia Nghĩa đi xã Quảng Khê theo Quốc lộ 28 đến Km181+560, rẽ vào đường Thủy điện Đồng Nai 4, đến ĐT725 tại Km132+000 rồi ra Quốc lộ 20 để đi Đà Lạt; chiều ngược lại đi theo lộ trình tương ứng.
- Hướng thứ hai: từ Gia Nghĩa đi xã Quảng Sơn theo Quốc lộ 28 đến Km257+230, rẽ vào Tỉnh lộ 4B đến Quốc lộ 27 tại Km84+400; sau đó theo Quốc lộ 27 ra Quốc lộ 20 hoặc đi ĐT722 đến Đà Lạt, và ngược lại.
Hai phương án giúp duy trì kết nối, nhưng không xóa đi rủi ro tại đoạn bị phong tỏa. Tài xế nên kiểm tra hướng dẫn tại chốt điều tiết và cập nhật thông tin trước khi khởi hành, nhất là khi thời tiết còn diễn biến bất lợi.
Khắc phục phải đi cùng đánh giá an toàn
Tình huống khẩn cấp đặt ra hai việc song song: xử lý bước đầu để giảm nguy hiểm và xác định giải pháp đủ an toàn để khôi phục lưu thông bền vững. Trực ban 24/24 giờ, quan trắc vết nứt và theo dõi dịch chuyển là nền tảng để nhận biết diễn biến mới; huy động máy móc, nhân lực và vật tư giúp lực lượng chức năng có thể triển khai xử lý tại chỗ. Tuy nhiên, mở tuyến quá sớm khi nguy cơ chưa được đánh giá đầy đủ sẽ chuyển gánh nặng sang người đi đường. Tỉnh cũng yêu cầu cập nhật tình hình và rà soát cơ sở pháp lý để xem xét lệnh xây dựng công trình khẩn cấp nếu cần.
Điều người dân cần làm lúc này khá rõ: tránh khu vực đã rào chắn, chọn một trong hai lộ trình thay thế và tuân thủ điều tiết tại hiện trường. Với cơ quan chức năng, thước đo của khắc phục Quốc lộ 28 không chỉ là dọn đất hay sửa mặt đường, mà là kiểm soát được nguy cơ sạt trượt trước khi cho xe lưu thông trở lại. Quyết định khẩn cấp đã xác định đúng trọng tâm; hiệu quả tiếp theo phụ thuộc vào giám sát liên tục, thông tin kịp thời và phương án sửa chữa dựa trên đánh giá an toàn.
