Du lịch Gia Lai bước vào giai đoạn kích cầu mạnh chưa từng có
Chính sách kích cầu du lịch Gia Lai là gói hỗ trợ tổng thể hơn 158 tỷ đồng, kết hợp trợ giá chuyến bay charter quốc tế, đầu tư hạ tầng du lịch cộng đồng và tín dụng ưu đãi cho người dân địa phương, với mục tiêu vừa tăng khả năng cạnh tranh điểm đến, vừa nâng tầm mô hình du lịch bản địa theo hướng bền vững và gắn với sinh kế cộng đồng. Điểm cốt lõi của câu chuyện không phải ở con số 158 tỷ đồng, mà ở cách Gia Lai chọn ưu tiên: thay vì đổ toàn bộ tiền vào vài khu du lịch lớn, tỉnh đặt cược vào du lịch cộng đồng và kết nối quốc tế. Tại kỳ họp thứ 6, khóa XIII ngày 30.9, HĐND tỉnh đã thông qua chính sách hỗ trợ phát triển du lịch cộng đồng giai đoạn 2026-2030 với hơn 63 tỷ đồng, song song chính sách hỗ trợ chuyến bay quốc tế không thường lệ (charter) đến Cảng hàng không Phù Cát giai đoạn 2026-2027 trị giá hơn 94 tỷ đồng. Theo Văn phòng HĐND tỉnh, từ ngày 10.10, chính sách hỗ trợ du lịch cộng đồng bắt đầu triển khai trên thực tế, với mức hỗ trợ đầu tư hạ tầng tối đa 2,5 tỷ đồng cho mỗi điểm du lịch cộng đồng. Đây là mốc khởi động một chiến lược kích cầu bài bản, cho thấy địa phương không chờ thị trường tự điều chỉnh, mà chủ động bơm nguồn lực để tái cấu trúc cách làm du lịch.
Hai nghị quyết, một chiến lược: kết nối bầu trời và bản làng
Nhìn vào cấu trúc gói hơn 158 tỷ đồng, có thể thấy Gia Lai đang xây một "cây cầu" hai nhánh: nhánh trên bầu trời là chính sách hỗ trợ chuyến bay charter quốc tế, nhánh dưới mặt đất là du lịch cộng đồng. Mỗi chuyến bay charter quốc tế đến Cảng hàng không Phù Cát được hỗ trợ 200 triệu đồng, một con số đủ hấp dẫn để các hãng và công ty lữ hành cân nhắc mở đường bay thẳng đưa khách đến khu vực Tây Nguyên – duyên hải. Nhánh thứ hai là nghị quyết hỗ trợ phát triển du lịch cộng đồng với tổng kinh phí hơn 63 tỷ đồng, tập trung vào vay vốn kinh doanh, đầu tư hệ thống thu gom – xử lý rác thải, tuyên truyền – quảng bá, học tập trao đổi kinh nghiệm, xây dựng – liên kết sản phẩm và đầu tư hạ tầng cơ sở vật chất kỹ thuật tại các điểm du lịch cộng đồng. Theo Nghị quyết số 96/2026/NQ-HĐND, mỗi điểm du lịch cộng đồng có thể được hỗ trợ đầu tư hạ tầng tối đa 2,5 tỷ đồng, kèm gói quảng bá số và tín dụng ưu đãi. Sự kết hợp này cho thấy tỉnh không coi kích cầu là chuyện giảm giá vé hay tổ chức vài lễ hội ngắn hạn, mà là tái thiết toàn bộ chuỗi giá trị: kéo khách quốc tế về và đảm bảo họ có lý do để ở lại, chi tiêu và quay trở lại.
Hạ tầng và năng lực: điểm yếu cũ được nhắm trúng trong gói hỗ trợ
Du lịch Gia Lai sau sáp nhập sở hữu nguồn tài nguyên đa dạng: không gian văn hóa nhiều dân tộc, rừng, núi, biển, hồ, thác, di tích, làng nghề và ẩm thực, sản vật địa phương. Nhưng điểm yếu kéo dài là hạ tầng và năng lực làm du lịch. Nhiều mô hình du lịch cộng đồng đã hình thành, song quy mô nhỏ, thiếu liên kết, khả năng khai thác sản phẩm hạn chế, hạ tầng đón khách còn yếu, kỹ năng quản lý, quảng bá, chuyển đổi số và kết nối thị trường chưa đáp ứng yêu cầu. Chính sách mới đi thẳng vào những khoảng trống này. Mỗi điểm du lịch cộng đồng được hỗ trợ nâng cấp đường giao thông, hạ tầng cảnh quan như cổng chào, tiểu cảnh, điểm check-in với tổng mức tối đa 2,5 tỷ đồng. Đồng thời có thể xây nhà đón tiếp và trưng bày (diện tích tối thiểu 100m2, hỗ trợ tối đa 400 triệu đồng), bãi đỗ xe (tối thiểu 200m2, tối đa 250 triệu đồng) và hai nhà vệ sinh công cộng (tối đa 40 triệu đồng/nhà). "Mức hỗ trợ đầu tư hạ tầng tối đa 2,5 tỷ đồng/điểm du lịch là nỗ lực rõ ràng nhằm giải quyết nút thắt cơ sở vật chất, giúp điểm đến cộng đồng có đủ điều kiện đón khách". Nếu được triển khai đúng, đây sẽ là bước chuyển từ những điểm tham quan tự phát sang các không gian trải nghiệm có tổ chức.
Từ homestay bản địa đến tuyến liên kết: cuộc chơi nâng cấp du lịch cộng đồng
Điểm đáng chú ý trong chính sách hỗ trợ du lịch cộng đồng của Gia Lai là đặt người dân làm trung tâm chứ không phải doanh nghiệp lớn. Các hộ gia đình, cá nhân được hỗ trợ vay vốn để xây mới, cải tạo hoặc mở rộng nhà ở kinh doanh dịch vụ lưu trú theo mô hình homestay, mua sắm chăn, ga, gối, đệm, thiết bị vệ sinh, nhà bếp và vật dụng phục vụ kinh doanh. Đây là bước đi khôn ngoan: khi khách quốc tế đến bằng chuyến bay charter, họ không chỉ cần khách sạn, mà còn muốn trải nghiệm đời sống bản địa. Ở cấp quản lý điểm, ban hoặc tổ quản lý du lịch cộng đồng được hỗ trợ xây dựng hệ thống thu gom – xử lý rác (bao gồm thiết bị thu gom, điểm tập kết), với mức tối đa 60 triệu đồng/điểm; hỗ trợ kinh phí tuyên truyền – quảng bá thông qua video clip, trang thông tin điện tử, fanpage, mã QR, bản đồ số và cơ sở dữ liệu số hóa, tối đa 50 triệu đồng/điểm. Gia Lai còn dành nguồn lực cho học tập, trao đổi kinh nghiệm tại các mô hình tiêu biểu trong và ngoài tỉnh, hỗ trợ tối đa 100 triệu đồng/điểm, bao gồm chi phí đi lại, lưu trú, tài liệu, vé tham quan. Ở cấp tuyến, doanh nghiệp và UBND xã được hỗ trợ tối đa 50 triệu đồng cho mỗi sản phẩm liên kết giữa từ hai điểm du lịch cộng đồng trở lên hoặc kết nối với điểm, khu du lịch khác. Đây là cách kéo du lịch cộng đồng ra khỏi tình trạng "mỗi làng một kiểu" và đưa vào các chuỗi trải nghiệm có kế hoạch, có cam kết duy trì tối thiểu 3 năm.
Tác động cạnh tranh và những điều kiện tiên quyết để gói kích cầu phát huy hiệu quả
Xét về cạnh tranh vùng, gói chính sách kích cầu này giúp du lịch Gia Lai có câu trả lời rõ ràng trước áp lực từ các địa phương đã đi trước như các thành phố biển hay vùng núi nổi tiếng khác. Việc hỗ trợ mạnh cho du lịch cộng đồng, gắn với văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên và hành trình từ đại ngàn đến biển xanh, tạo ra bản sắc khác biệt trên bản đồ du lịch. Thay vì cố gắng trở thành một điểm đến đại trà, Gia Lai chọn đi bằng tài nguyên văn hóa – thiên nhiên và mô hình bản địa có sự tham gia trực tiếp của cộng đồng. Tuy vậy, tiền ngân sách không phải vô hạn. Kinh phí chính sách được bố trí theo khả năng cân đối; nếu không đáp ứng đủ nhu cầu, UBND tỉnh sẽ quyết định số lượng đối tượng được hỗ trợ, ưu tiên điểm đã hình thành du lịch cộng đồng, có khả năng thu hút khách và bảo tồn bản sắc. Điều này đặt ra yêu cầu minh bạch, chọn đúng điểm, tránh dàn trải. Tác động bền vững của gói kích cầu sẽ phụ thuộc vào ba điều kiện tiên quyết: (1) năng lực quản lý và giám sát để công trình thực sự hoàn thành, đi vào sử dụng đúng mục tiêu; (2) hỗ trợ mềm về đào tạo, chuyển đổi số và kết nối thị trường, để hạ tầng không bị "đắp chiếu"; (3) sự đồng thuận và chủ động của cộng đồng dân cư. Nếu ba yếu tố này được đảm bảo, hơn 158 tỷ đồng không chỉ là khoản chi tiêu kích cầu ngắn hạn, mà có thể trở thành chất xúc tác đưa du lịch Gia Lai lên một tầng phát triển mới, cạnh tranh bằng chính bản sắc của mình.
