Báo cáo việc làm Mỹ: điểm tựa mới cho kỳ vọng lãi suất
Báo cáo việc làm Mỹ tháng 8 là bản cập nhật tổng hợp về bảng lương phi nông nghiệp, tỷ lệ thất nghiệp và thu nhập người lao động, được giới đầu tư coi là dữ liệu kinh tế Mỹ then chốt giúp dự báo sức khỏe thị trường lao động Mỹ, định hình kỳ vọng đối với chính sách tiền tệ Fed và hướng đi của chứng khoán, đồng USD, vàng trong ngắn hạn. Báo cáo việc làm Mỹ tháng 8 được chờ đợi sẽ cung cấp thêm manh mối về quyết định lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang, sau khi Chủ tịch Kevin Warsh phát tín hiệu cứng rắn hơn với lạm phát tại hội nghị Jackson Hole. Điểm mấu chốt không phải là con số bao nhiêu, mà là báo cáo này có củng cố luận điểm “lãi suất cao lâu hơn” hay buộc Fed phải dịu giọng.
Thị trường lao động Mỹ đang hạ nhiệt: tín hiệu cảnh báo hay bình thường hoá?
Thị trường lao động Mỹ đã hạ nhiệt đáng kể trong thời gian gần đây, và đó là sự thật giới đầu tư không thể phớt lờ. Bảng lương phi nông nghiệp bất ngờ giảm 23.000 việc làm trong tháng 7, trong khi tỷ lệ thất nghiệp vẫn giữ ở 4,1%. Tệ hơn, số liệu tháng 5 và 6 bị điều chỉnh giảm tổng cộng 103.000 việc làm, cho thấy báo cáo ban đầu đã tô hồng sự bền vững của việc làm. Theo khảo sát của Bloomberg, các nhà kinh tế nay chỉ kỳ vọng Mỹ tạo thêm khoảng 50.000 việc làm trong tháng 8 với thất nghiệp vẫn 4,1%, trong khi một khảo sát khác dự báo 56.000 việc làm mới. Đó là mức tăng yếu so với giai đoạn thị trường thường xuyên có thêm hơn 100.000 việc làm mỗi tháng, nhưng yếu không đồng nghĩa với suy thoái – ít nhất là ở thời điểm này.
Fed giữa hai làn đạn: lạm phát cứng đầu và việc làm chững lại
Tại Jackson Hole, Kevin Warsh nhấn mạnh mục tiêu đưa lạm phát về 2% và thẳng thắn cho rằng các số liệu hiện vẫn cho thấy lạm phát cao hơn mục tiêu, buộc ngân hàng trung ương phải dựa vào dữ liệu mới nhất trước khi quyết định chính sách. Ông cũng cảnh báo rằng nếu Fed không thể tự tin lạm phát cơ bản đang quay về 2% đủ nhanh, các nhà hoạch định chính sách vẫn cần hành động tiếp theo. Phát biểu cứng rắn đó khiến xác suất Fed tăng lãi suất tháng 9 trên thị trường tương lai vọt từ 35% lên 57% chỉ sau một ngày, trong khi các thị trường lãi suất hiện phản ánh khoảng 60% khả năng tăng 25 điểm cơ bản. Theo dữ liệu hiện tại, thu nhập bình quân theo giờ tăng 3,2% so với cùng kỳ năm trước, tỷ lệ tham gia lực lượng lao động giữ ở 61,4% trong tháng 7. Đây không phải bức tranh suy thoái, mà là áp lực lạm phát vẫn đủ mạnh để Fed không được phép vội vã nới lỏng.
Ba kịch bản việc làm tháng 8 và hệ quả với chứng khoán, USD, vàng
Báo cáo việc làm Mỹ tháng 8 sẽ là bài kiểm tra trực tiếp với mọi lớp tài sản. Nếu số việc làm mới vượt xa kỳ vọng, chẳng hạn trên 100.000, trong khi thất nghiệp vẫn ở 4,1% hoặc giảm, cú sốc tích cực đó sẽ củng cố quan điểm thị trường lao động vẫn đủ khỏe để Fed tiếp tục tăng hoặc duy trì lãi suất cao, nhất là khi xung đột Mỹ–Iran đang đẩy giá dầu lên và lợi suất trái phiếu dài hạn đã tăng nhanh. Khi đó, chứng khoán Mỹ nhiều khả năng chịu áp lực định giá từ lãi suất, đồng USD được hỗ trợ, còn vàng mất phần nào sức hấp dẫn. Ngược lại, nếu bảng lương phi nông nghiệp tiến gần về mức tăng trưởng bằng không hoặc tiếp tục giảm, kèm theo thất nghiệp nhích lên 4,2% hoặc hơn, thị trường sẽ buộc phải tính đến rủi ro Fed không thể duy trì giọng điệu diều hâu. Điều giới đầu tư nên lo nhất là một cú sụt mạnh của việc làm đi cùng thất nghiệp tăng – đó là lúc câu chuyện suy thoái và lợi nhuận doanh nghiệp trở lại đè nặng lên S&P 500.
Không chỉ Mỹ: dữ liệu Trung Quốc và Eurozone cũng đang “bỏ phiếu” cho chính sách tiền tệ toàn cầu
Báo cáo việc làm Mỹ không diễn ra trong chân không; nó xuất hiện cùng lúc với một tuần dày đặc dữ liệu kinh tế toàn cầu. Trong tuần này, ba nhóm dữ liệu từ Mỹ, Trung Quốc và châu Âu cùng được theo dõi trong bối cảnh các ngân hàng trung ương lớn phải cân bằng giữa tăng trưởng và lạm phát. Trung Quốc phát tín hiệu giảm tốc khi các chỉ số PMI tháng 8 được dự báo lấp lửng quanh ngưỡng 50, còn các số liệu gần đây cho thấy sản lượng công nghiệp, tiêu dùng và tín dụng đều chậm lại. Tại Eurozone, lạm phát tháng 8 sẽ là cơ sở quan trọng cho cuộc họp chính sách của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) vào ngày 10/9. Kết hợp lại, báo cáo việc làm Mỹ, dữ liệu lạm phát tiêu dùng PPI, CPI sắp công bố, cùng tín hiệu từ Trung Quốc và Eurozone đang tạo nên một cuộc trưng cầu dân ý về việc liệu thế giới có phải chấp nhận lãi suất cao hơn trong thời gian dài. Quan điểm hợp lý lúc này là: Fed có thể điều chỉnh nhịp độ, nhưng rất khó quay đầu nếu lạm phát và dữ liệu toàn cầu không “bỏ phiếu” ủng hộ.
