Phí sân bay Long Thành là gì và tại sao bạn phải để ý ngay từ bây giờ?
Phí sân bay Long Thành, hay đúng hơn là giá dịch vụ phục vụ hành khách tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành, là khoản chi bắt buộc được cộng vào vé máy bay mà hành khách phải trả khi khởi hành tại sân bay này; đây không phải tiền vé máy bay nội địa hay quốc tế do hãng quyết định mà là phần thu dành cho cảng hàng không, có thể âm thầm đội tổng chi phí chuyến bay của bất kỳ du khách nào có ngân sách du lịch tiết kiệm. Thông điệp quan trọng cho người đi lại bằng đường hàng không: từ thời điểm vé xuất bán được tính từ 0h ngày 1/10, mức phí mới bắt đầu áp dụng cho Long Thành, dù sân bay chưa chính thức đón khách thương mại. Điều này cho thấy bài toán chi phí của bạn đang được định hình ngay từ giai đoạn chuẩn bị vận hành, chứ không phải đến khi bạn bước chân vào nhà ga mới bắt đầu phát sinh. Nếu coi Long Thành là sân bay trọng điểm trong tương lai, phí sân bay Long Thành rất có thể trở thành chuẩn tham chiếu cho toàn hệ thống, đồng nghĩa với việc thói quen săn vé rẻ sẽ buộc phải tính thêm một biến số mới.
Chi tiết mức giá dịch vụ hành khách và cách ACV bảo vệ con số mình đưa ra
Bộ Xây dựng đã ban hành Quyết định 1679/QĐ-BXD ngày 29/9 về giá dịch vụ phục vụ hành khách tại Long Thành, áp dụng cho vé xuất bán từ 0h ngày 1/10. Theo đó, mỗi hành khách đi chuyến bay quốc nội qua Long Thành phải gánh 90.909 đồng tiền dịch vụ, chưa tính thuế giá trị gia tăng. Đây là khoản nằm tách biệt với giá vận chuyển, nghĩa là dù hãng bán vé rẻ thế nào thì phần phí sân bay Long Thành vẫn được giữ nguyên và cộng vào hóa đơn cuối cùng. Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam khẳng định mức giá này được xây dựng theo phương pháp chi phí, tuân thủ Thông tư 45/2024/TT-BTC, sau đó được Cục Hàng không thẩm định và lấy ý kiến các bộ, ngành, cơ quan liên quan và hãng hàng không. Nói cách khác, con số 90.909 đồng không phải quyết định tùy hứng mà là kết quả của một quá trình tính toán và đàm phán chính thức. Một câu nói đáng trích: mức giá nội địa này "tương đương mức đang áp dụng" tại các sân bay lớn khác, cho thấy Long Thành không muốn bị xem là điểm khởi hành đắt đỏ hơn trong giai đoạn đầu.
| Loại chuyến bay | Khoản thu tại Long Thành | Ghi chú |
|---|---|---|
| Quốc nội | 90.909 đồng/hành khách (chưa VAT) | Tương đương Nội Bài, Tân Sơn Nhất, một số sân bay lớn khác |
| Quốc tế | Phí dịch vụ hành khách thu theo đầu người | Tách biệt với giá vận chuyển, hãng thu hộ cho cảng |
Phí dịch vụ hành khách: phần ẩn trong vé máy bay nội địa và quốc tế
Điểm khiến nhiều du khách dễ nhầm là bản chất của giá dịch vụ hành khách. Các quyết định đã nói rõ: đây là tiền dịch vụ tại nhà ga, không phải giá vận chuyển; hãng hàng không chỉ là bên thu hộ rồi chuyển lại cho đơn vị khai thác sân bay. Nhưng với người đi du lịch tiết kiệm, ranh giới này gần như biến mất, vì toàn bộ chi phí đều dồn vào cùng một tấm vé. Bạn không nhìn thấy dòng "phí sân bay Long Thành" nổi bật trên vé, nhưng nó tồn tại và có thể là thứ khiến chuyến đi đội thêm chi phí. Đối với vé máy bay nội địa, phần 90.909 đồng này về lý thuyết không tạo chênh lệch giữa Long Thành và Tân Sơn Nhất, vì mức thu đang tương đương. Đây là một lựa chọn chính sách thông minh: nếu Long Thành thu cao hơn, hãng sẽ khó chuyển chuyến bay, hành khách sẽ phản ứng vì phải trả thêm cho cùng một hành trình. Ngược lại, mức giá ngang nhau giúp thị trường nội địa có thể dịch chuyển dần sang sân bay mới mà không gây sốc chi phí, ít nhất là trên bề mặt.
Phí sân bay và túi tiền du khách tiết kiệm: tác động âm thầm nhưng không thể bỏ qua
Phần đáng bàn nhất không nằm ở bản thân con số, mà ở cách nó tác động đến hành vi của người đi du lịch tiết kiệm. Khi Long Thành trở thành điểm khởi hành chính với công suất thiết kế khoảng 25 triệu hành khách mỗi năm, phí dịch vụ hành khách ở đây sẽ là yếu tố bắt buộc phải cộng vào mọi bài toán ngân sách. Với chặng nội địa, việc áp dụng mức tương đương các sân bay lớn khác trong suốt 10 năm qua cho thấy một nỗ lực giữ mặt bằng chi phí ổn định, tránh tạo cảm giác "sân bay mới thì đắt hơn". Tuy nhiên, bản chất "bắt buộc" của khoản này khiến những nỗ lực săn vé máy bay nội địa giá rẻ trở nên kém hiệu quả hơn nếu bạn không nhìn vào tổng chi phí sau khi cộng cả thuế lẫn phí sân bay. Một vé khuyến mãi hấp dẫn nhưng xuất phát từ sân bay có mức phí dịch vụ cao vẫn có thể chạm ngưỡng mà bạn không mong muốn. Vì thế, người đi du lịch tiết kiệm cần chuyển từ tư duy "săn vé rẻ" sang "so sánh tổng chi phí", trong đó phí sân bay Long Thành là một biến số cố định phải tính đến.
Quy định chuyển chuyến bay và bài học cho người giữ ngân sách du lịch chặt chẽ
Một chi tiết cho thấy nhà làm chính sách đã nghĩ tới phản ứng của hành khách là quy định về trường hợp bạn mua vé khởi hành ở Tân Sơn Nhất nhưng sau đó chuyến bay được chuyển sang Long Thành. Trong kịch bản này, mức giá dịch vụ phục vụ hành khách vẫn giữ theo mức áp dụng tại Tân Sơn Nhất ở thời điểm xuất vé; bạn không bị thu thêm phần chênh lệch nếu Long Thành có mức giá cao hơn, và cũng không được hoàn tiền nếu mức giá thấp hơn. Đây là cơ chế ổn định, giúp hành khách yên tâm rằng việc điều chỉnh sân bay khởi hành phục vụ chiến lược phát triển thị trường sẽ không làm lủng ngân sách du lịch đã lên kế hoạch. Theo các quyết định điều chỉnh của cơ quan lập pháp và hành pháp, dự án Long Thành đặt mục tiêu hoàn thành đồng bộ với 2 đường cất hạ cánh, 1 nhà ga hành khách cùng hệ thống phụ trợ vào cuối năm, và ACV đặt kế hoạch đưa sân bay vào khai thác thương mại từ ngày 1/12. Điều đó đồng nghĩa với việc từ nay đến thời điểm này, du khách có đủ thời gian để điều chỉnh thói quen mua vé, học cách đọc vé máy bay với con mắt nhạy với phí sân bay, và lên kế hoạch du lịch tiết kiệm dựa trên tổng chi phí thay vì chỉ một mức giá niêm yết.
