Ngày Văn hóa Việt Nam cần hiện diện trong đời sống cộng đồng
Ngày Văn hóa Việt Nam là dịp 24/11 để tôn vinh vai trò của văn hóa, khuyến khích người dân gìn giữ bản sắc và cùng xây dựng đời sống văn hóa lành mạnh từ gia đình đến cộng đồng. Năm 2026, ngày này gắn với dấu mốc 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, tổ chức từ ngày 24/11/1946 đến 24/11/2026. Điểm đáng chú ý không nằm ở số lượng chương trình, mà ở việc các hoạt động có đưa văn hóa đến gần người dân hay không. Hướng dẫn tuyên truyền đặt người dân ở vị trí chủ thể sáng tạo, gìn giữ và thụ hưởng văn hóa; đồng thời yêu cầu tổ chức thiết thực, tiết kiệm, tránh phô trương. Đây là thước đo phù hợp cho các hoạt động văn hóa 2026: tạo cơ hội để cộng đồng gặp gỡ, thực hành và truyền lại những giá trị chung, thay vì chỉ tham dự một sự kiện mang tính nghi thức.
Đợt tuyên truyền diễn ra trước, trong và sau các sự kiện, tập trung trong tháng 11/2026 và cao điểm từ ngày 10/11 đến 24/11. Lễ kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất do Ban Tuyên giáo Trung ương chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức.
TP.HCM đặt trọng tâm vào hoạt động tại khu dân cư
TP.HCM đã ban hành kế hoạch tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 năm 2026, đồng thời gắn dịp này với Tuần Văn hóa – Đại đoàn kết và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc. Kế hoạch hướng các địa phương, cơ quan, trường học và doanh nghiệp chọn hình thức phù hợp điều kiện thực tế, thay vì áp dụng một chương trình cứng nhắc.
Nội dung dự kiến mở rộng từ văn hóa, văn nghệ, thể thao và trò chơi dân gian đến hoạt động an sinh, bảo vệ môi trường, xây dựng đời sống văn hóa tại cơ sở. Các xã, phường, đặc khu được hướng dẫn tổ chức Ngày hội Đại đoàn kết ở khu dân cư; đoàn viên, hội viên và tình nguyện viên có thể hỗ trợ hoạt động cộng đồng, hướng dẫn khách tham quan và điều phối tại một số địa điểm.
Kế hoạch còn đề cập việc miễn, giảm phí tham quan bảo tàng, xem phim và thưởng thức nghệ thuật. Đây là hướng đi có ích vì giúp người dân tiếp cận văn hóa trực tiếp, nhưng hiệu quả sẽ phụ thuộc vào thông tin cụ thể về địa điểm, thời gian và cách tham gia. Thành phố cũng giao theo dõi, đôn đốc tiến độ các nhiệm vụ; khâu triển khai vì thế quan trọng không kém khâu phát động.
Nam Trung cho thấy ngày hội có thể bắt đầu từ việc chung
Tại xã Lê Lợi, thôn Nam Trung được chọn tổ chức điểm Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc. Tại ngày hội, đại biểu và người dân cùng ôn lại truyền thống 96 năm của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nhìn lại phong trào thi đua và việc xây dựng cộng đồng trong năm 2026.
Nam Trung hình thành sau khi sáp nhập bốn thôn cũ, hiện có 720 hộ với 2.026 nhân khẩu. Trong năm qua, tỷ lệ gia đình đạt danh hiệu Gia đình văn hóa là 95,4%, còn 100% trẻ em trong độ tuổi được đến trường. Những con số ấy gợi ra một điểm quan trọng: đời sống văn hóa không chỉ nằm trên sân khấu, mà còn thể hiện trong học tập, quan hệ xóm giềng, giữ gìn an ninh và môi trường.
Ban tổ chức trao quà động viên các hộ khó khăn; ngày hội cũng tạo dịp gặp gỡ, giao lưu và củng cố tinh thần chung sức xây dựng khu dân cư. Cách tổ chức này khiến Ngày hội Đại đoàn kết có ý nghĩa thiết thực hơn: người dân vừa nhìn lại kết quả, vừa xác định việc cần làm tiếp theo.
Dấu mốc lịch sử chỉ có sức sống khi nối với hiện tại
Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất diễn ra sau Cách mạng Tháng Tám, trong bối cảnh đất nước vừa giành độc lập và cần xây dựng nền văn hóa mới, nâng cao dân trí, bồi đắp niềm tin và phát huy đoàn kết. Kỷ niệm 80 năm không nên dừng ở việc nhắc lại một dấu mốc; ý nghĩa của dịp này nằm ở việc biến thông điệp văn hóa soi đường thành hành động cụ thể trong đời sống hôm nay.
Hướng dẫn tuyên truyền đặt Ngày Văn hóa Việt Nam, Hội nghị Văn hóa toàn quốc và Ngày hội Đại đoàn kết trong cùng một mạch: tôn trọng bản sắc, xây dựng môi trường văn minh, củng cố tương trợ và để người dân tham gia thực chất. Kế hoạch của TP.HCM mở ra nhiều điểm chạm ở khu dân cư; mô hình Nam Trung cho thấy sự gắn kết có thể hình thành từ những việc gần gũi như chăm lo hộ khó khăn, giữ gìn cảnh quan và duy trì sinh hoạt cộng đồng. Kết quả cuối cùng không nên chỉ được tính bằng số chương trình đã tổ chức, mà bằng việc người dân có tiếp tục cùng nhau gìn giữ và làm giàu đời sống văn hóa sau ngày hội hay không.
