Ninh Bình đang dựng “xương sống” hạ tầng mới để vươn ra biển
Chiến lược hạ tầng giao thông Ninh Bình là kế hoạch đồng bộ xây dựng các trục đường trục Bắc – Nam, hành lang Đông – Tây và các tuyến kết nối ven biển nhằm giảm tải quốc lộ hiện hữu, tăng kết nối liên vùng và tạo nền tảng phát triển kinh tế biển, công nghiệp, dịch vụ và logistics trong dài hạn. Việc này không chỉ giải bài toán tắc nghẽn trước mắt mà còn tái định vị vai trò của Ninh Bình trên bản đồ kinh tế vùng đồng bằng sông Hồng và ven biển Bắc Bộ.
Trung tâm trong chiến lược là tuyến Trục dọc 07 Việt Nam đi qua Ninh Bình, một “xương sống” mới chạy song song với trục Bắc – Nam truyền thống, đồng thời kết nối trực tiếp sang Hưng Yên qua cầu vượt sông Hồng. Khi kết hợp với các tuyến “vươn biển” và đại lộ từ Phố Hiến nối Vành đai 4 ra biển, Ninh Bình không còn là tỉnh nội địa đứng ngoài dòng chảy kinh tế biển, mà trở thành điểm trung chuyển giữa hành lang sông Hồng và hành lang ven biển.
Trục dọc 07: Đường 6 làn xe Hưng Yên – Ninh Bình và bước ngoặt kết nối liên vùng
Tuyến Trục dọc 07 và cầu vượt sông Hồng có chiều dài khoảng 51 km, trong đó đoạn đường chính khoảng 45 km được đề xuất quy mô hoàn chỉnh 6 làn xe, bề rộng nền đường 86,5 m, giai đoạn đầu phân kỳ nền đường 43,5 m. Đây là đường 6 làn xe Hưng Yên – Ninh Bình mang tính chiến lược chứ không chỉ là một tuyến tránh Quốc lộ 1. Ninh Bình đề xuất tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 11.107,25 tỷ đồng, với khoảng 8.000 tỷ đồng xin hỗ trợ từ ngân sách Trung ương, phần còn lại hơn 3.107 tỷ đồng do địa phương bố trí.
UBND tỉnh Ninh Bình thừa nhận hạ tầng giao thông Ninh Bình đã được chú ý đầu tư, nhưng vẫn thiếu các tuyến kết nối chiến lược giữa khu kinh tế, khu công nghiệp, đô thị và trung tâm logistics. Trong khi đó, Quốc lộ 1 và cao tốc Bắc – Nam được dự báo vượt năng lực thông hành vào năm 2030 nếu không có tuyến phân lưu mới. Vì thế, Trục dọc 07 không chỉ giải tỏa ùn tắc; nó tạo một hành lang Bắc – Nam mới, liên kết các trung tâm kinh tế, dịch vụ và logistics, đồng thời gắn kết hành lang sông Hồng với hành lang ven biển.
Đại lộ Phố Hiến – Hưng Hà: Trục 8 làn tốc độ 120 km/h mở thẳng ra biển
Song song với nỗ lực của Ninh Bình, Hưng Yên đang chuẩn bị một đại lộ mới từ phường Phố Hiến đến xã Hưng Hà dài khoảng 15,4 km, kết nối trực tiếp với tuyến CT.16 và nhiều trục như CT.39, quốc lộ 39, tuyến Thái Bình – Hưng Hà. Đây là dự án giao thông đầu tư công nhóm A, với hạng mục chính là tuyến cấp I đồng bằng gồm 6 làn xe cơ giới và 2 làn khẩn cấp, vận tốc thiết kế 120 km/h, tức một tuyến 8 làn xe hoàn chỉnh. Tổng bề rộng nghiên cứu lên tới 180 m, bên phải tuyến dự kiến bố trí cả đường sắt đô thị.
Theo báo cáo của ban quản lý dự án, mục tiêu là xây dựng “một trục đại lộ chiến lược, đóng vai trò động lực phát triển của tỉnh trong nhiều thập kỷ tới”. Tuyến này không dừng ở chức năng giao thông, mà phải trở thành trục phát triển kinh tế, đô thị, dịch vụ, kết nối trực tiếp từ Vành đai 4 Hà Nội ra biển, đón luồng xe từ Thủ đô và toàn vùng đồng bằng sông Hồng, đồng thời giúp phương tiện không phải đi qua trung tâm đô thị vẫn kết nối thuận lợi với hệ thống cảng biển. Tiến độ dự án được đặt ra trong giai đoạn 2026–2028, với mục tiêu hoàn thành và đưa vào sử dụng từ tháng 12/2028.
Chiến lược kết nối vùng biển và nội địa: Ninh Bình đang chơi ván bài lớn
Điểm đáng chú ý là các dự án hạ tầng giao thông Ninh Bình không đứng riêng lẻ. Tuyến Trục dọc 07 kết nối Ninh Bình – Hưng Yên, các đoạn đã đầu tư ở Hà Nam, cùng đại lộ Phố Hiến – Hưng Hà tạo thành một mạng xương cá: trục Bắc – Nam mới giao với trục Đông – Tây ra biển. Dự án trục 07 được kỳ vọng liên kết hành lang kinh tế sông Hồng với hành lang kinh tế ven biển, kết nối các tuyến Đông – Tây với các tỉnh Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ và duyên hải Bắc Bộ. Đó chính là nền tảng kết nối vùng biển mà Ninh Bình hướng tới, dù bản thân tỉnh không phải địa phương ven biển truyền thống.
Nếu đi đúng lộ trình 2026–2030 đối với Trục dọc 07 và 2026–2028 đối với đại lộ Phố Hiến – Hưng Hà, Ninh Bình sẽ sở hữu vị thế giao thoa hiếm có: từ hành lang cao tốc Bắc – Nam, qua tuyến trục mới sang Vành đai 4, rồi xuống các cảng biển khu vực. Điều này tạo lợi thế lớn trong cạnh tranh phát triển kinh tế biển, khi hàng hóa từ khu công nghiệp, khu logistics Ninh Bình có thể “ra biển” nhanh hơn, chi phí vận chuyển thấp hơn, và bớt phụ thuộc vào những tuyến đang quá tải như Quốc lộ 1 hay cao tốc Bắc – Nam.
Thách thức nguồn lực và bài toán ưu tiên: Đường nào cho tương lai kinh tế biển?
Không thể phủ nhận: với tổng vốn hàng chục nghìn tỷ đồng, đây là ván bài lớn đối với tỉnh nhỏ như Ninh Bình. Dự án Trục dọc 07 đã cần khoảng 11.107,25 tỷ đồng, trong đó 72% vốn dự kiến từ ngân sách Trung ương. Tuyến Phố Hiến – Hưng Hà ở Hưng Yên có tổng mức đầu tư 16.470 tỷ đồng, riêng giải phóng mặt bằng đã chiếm 4.705 tỷ đồng. Những con số này nhắc lại một thực tế: nếu triển khai chậm, đội vốn, hoặc quy hoạch đô thị – công nghiệp dọc tuyến không kịp hình thành, lợi ích kết nối vùng biển sẽ bị bào mòn đáng kể.
Tuy vậy, bỏ qua cơ hội này còn rủi ro hơn. Khi cao tốc và quốc lộ trục Bắc – Nam được dự báo vượt ngưỡng thông hành vào năm 2030, ai có thêm trục mới ra biển sẽ có lợi thế trong cuộc đua phát triển kinh tế biển. Ninh Bình đang chọn cách chủ động: đề xuất dự án lớn, “ăn khớp” với trục Vành đai 4 và các tuyến ra cảng biển. Câu hỏi không còn là có làm hay không, mà là làm thế nào để các tuyến đường 6–8 làn xe này đi cùng quy hoạch công nghiệp, đô thị, logistics, để mỗi km đường mới đều biến thành giá trị thực cho kinh tế biển khu vực.
