Một chiến dịch hạ tầng quy mô lớn đang định hình lại Phú Thọ
Các dự án giao thông Phú Thọ hiện là một chương trình đầu tư hạ tầng quy mô lớn bao gồm cầu Sông Lô mới, tuyến đường cao tốc Việt Trì - Hòa Bình và các tuyến kết nối vùng, nhằm hoàn thiện mạng lưới vận tải, tạo dư địa phát triển kinh tế - xã hội và tăng cường liên kết liên vùng giữa miền núi trung du và các trục kinh tế trọng điểm. Đây không chỉ là vài công trình riêng lẻ, mà là một gói tái cấu trúc hạ tầng vận tải miền Bắc theo hướng kết nối sâu hơn với hệ thống cao tốc quốc gia. Tâm điểm là cầu Sông Lô mới – dự án nhóm B hơn 1.000 tỷ đồng, do UBND tỉnh Phú Thọ vừa phê duyệt chủ trương đầu tư tại xã Đoan Hùng. Cùng lúc, tỉnh đẩy nhanh công tác chuẩn bị tuyến đường Việt Trì - Hòa Bình với tổng chiều dài nghiên cứu khoảng 57km, thuộc nhóm A, quy mô lớn và độ phức tạp kỹ thuật cao. Vấn đề không còn là “có làm hay không”, mà là “làm thế nào” để kịp tiến độ, bảo đảm chất lượng và phát huy tối đa hiệu quả đầu tư.
Cầu Sông Lô mới: Tuyến 4,15 km nhỏ nhưng vai trò không hề nhỏ
Cầu Sông Lô mới là một ví dụ điển hình cho cách Phú Thọ đang cố gắng khép kín mạng lưới giao thông cấp tỉnh. Dự án hình thành một tuyến kết nối dài khoảng 4,15 km, trong đó phần cầu vượt sông dài hơn 662 m đóng vai trò trung tâm, nối Cụm công nghiệp Sóc Đăng với Đường tỉnh 323I tại xã Đoan Hùng. Cây cầu được thiết kế rộng 20,5 m với 4 làn xe, tải trọng HL93, kết hợp đường dẫn gần 3,5 km theo tiêu chuẩn đường cấp III đồng bằng, tốc độ 80 km/h. Với tổng mức đầu tư hơn 1.000 tỷ đồng và thời gian thực hiện dự kiến trong giai đoạn 2026-2029, đây là dự án tưởng nhỏ nhưng là mảnh ghép quan trọng trong hạ tầng vận tải miền Bắc, khi góp phần giải tỏa lưu lượng, tăng khả năng tiếp cận các cụm công nghiệp và nâng khả năng kết nối liên vùng. Quan điểm rõ ràng là không xây một cây cầu cô lập, mà tạo ra một tuyến hoàn chỉnh với nút giao, hệ thống thoát nước và tổ chức giao thông đồng bộ.
Đường cao tốc Việt Trì - Hòa Bình: Tham vọng kết nối hai cao tốc trục dọc
Trong các dự án giao thông Phú Thọ, đường cao tốc Việt Trì Hòa Bình là “xương sống” chiến lược. Tuyến dài khoảng 57 km, tổng mức đầu tư dự kiến 15.700 tỷ đồng, tạo kết nối từ cao tốc Nội Bài - Lào Cai với cao tốc Hòa Bình - Sơn La. Khoảng 52 km trên tuyến được thiết kế theo quy mô cao tốc 4 làn hoàn chỉnh, tốc độ 100 km/h; 5 km cuối là đường đô thị, đi qua 10 xã, phường và được chia thành 11 dự án thành phần để phù hợp khả năng bố trí vốn. Điểm đáng chú ý là lựa chọn kiến trúc và kỹ thuật: tuyến sẽ có 2 ống hầm xuyên núi với quy mô 4 làn xe hoàn chỉnh, cùng cầu dây văng 2 làn đóng vai trò điểm nhấn kiến trúc. Đây là tuyến kết nối quan trọng trong tổng thể hạ tầng vận tải miền Bắc khi nối liền hai trục cao tốc lớn, kéo Phú Thọ gần hơn với các trung tâm công nghiệp, logistics và du lịch liên vùng. Nếu triển khai đúng tầm, tuyến đường này có thể mở ra không gian phát triển kinh tế - xã hội mới cho tỉnh.
Chỉ đạo khẩn trương và bài toán tổ chức thực hiện
Điểm tích cực là lãnh đạo tỉnh không xem đây là những dự án “để đó”. Tại buổi làm việc chiều 16/9, Chủ tịch UBND tỉnh Trần Duy Đông yêu cầu các sở, ngành khẩn trương hoàn tất công tác chuẩn bị để triển khai các dự án giao thông trọng điểm, trong đó có tuyến Việt Trì - Hòa Bình, cao tốc Hòa Bình - Mộc Châu và đường Hòa Lạc - Hòa Bình. Ông nhấn mạnh các cơ quan, đơn vị phải hoàn thành thủ tục chuẩn bị đầu tư theo tiến độ nhanh nhất, coi đây là công trình đầu tư công trọng điểm mở ra không gian phát triển mới cho Phú Thọ. Giọng điệu chỉ đạo cho thấy tỉnh muốn bám sát chủ trương chung về đẩy mạnh phát triển hạ tầng, từ giao thông đến hạ tầng công nghiệp, logistics và đô thị mới. Tuy nhiên, khẩn trương không đồng nghĩa với nóng vội. Một khi dự án đã có hầm xuyên núi, cầu dây văng, hệ thống giao thông thông minh, bài toán tổ chức thực hiện – từ lựa chọn nhà thầu, công nghệ đến kiểm soát tiến độ – sẽ quyết định tất cả.
Thách thức trong giai đoạn xây dựng: Vốn, kỹ thuật và phối hợp liên vùng
Nhìn từ tổng mức đầu tư hơn 1.000 tỷ đồng cho cầu Sông Lô mới và 15.700 tỷ đồng cho tuyến Việt Trì - Hòa Bình, có thể thấy Phú Thọ đang dồn nguồn lực lớn cho hạ tầng. Điều này phù hợp với chủ trương chung về phát triển hạ tầng giao thông kết nối nội vùng, liên vùng, nhưng cũng kéo theo rủi ro: áp lực cân đối vốn, giải ngân trong khung thời gian 4 năm đối với cầu Sông Lô, và cả việc chia nhỏ 11 dự án thành phần trên tuyến cao tốc. Về kỹ thuật, việc thống nhất phương án 2 ống hầm 4 làn, cầu dây văng và hệ thống nút giao phân kỳ đầu tư đòi hỏi năng lực quản lý dự án cao, tránh tình trạng làm dở dang hoặc không đồng bộ. Về phối hợp liên vùng, các tuyến này chỉ phát huy hết ý nghĩa khi kết nối trơn tru với cao tốc Nội Bài - Lào Cai và Hòa Bình - Sơn La. Nếu Phú Thọ xử lý tốt những thách thức này, hạ tầng mới sẽ không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại, mà còn trở thành động lực cho du lịch liên vùng Phú Thọ và các trục kinh tế liên kết.
