Cải tạo Hồ Tây: Từ “phông nền” thành không gian trung tâm
Dự án cải tạo Hồ Tây là chương trình đầu tư 30.151 tỷ đồng nhằm chỉnh trang toàn diện khu vực mặt nước và tuyến đường ven hồ, vừa bảo tồn di sản cảnh quan vừa biến nơi đây thành hạt nhân mới cho văn hóa, du lịch, giải trí và kinh tế sáng tạo của Hà Nội. Ngày 28/8/2026, UBND TP Hà Nội đã khởi công dự án đầu tư, cải tạo, phát huy giá trị khu vực Hồ Tây và tuyến đường giao thông cảnh quan ven hồ, giao Sun Group làm chủ đầu tư theo mô hình PPP, hợp đồng BT. Quy mô nghiên cứu lên đến khoảng 567,75 ha, trong đó giữ nguyên hiện trạng 520,90 ha mặt nước Hồ Tây và khoảng 46,85 ha đất, bao gồm các hồ nhỏ xung quanh. Nói cách khác, Hà Nội không chỉ “trang điểm” mà đang tái cấu trúc lại toàn bộ không gian di sản Hồ Tây trong tầm nhìn đô thị một thế kỷ.
Cầu cạn Hồ Tây và tuyến đường ven hồ 13,5 km: Biểu tượng hạ tầng mới
Trung tâm của dự án Sun Group tại Hồ Tây chính là việc cải tạo tuyến đường ven hồ dài khoảng 13,5 km, tạo trục kết nối liên tục đi qua Nguyễn Đình Thi, Trích Sài, Vệ Hồ, Nhật Chiêu và một phần Quảng Bá, Quảng Khánh, Quảng An. Thay vì mở đường kiểu “xẻ khu dân cư”, phương án được nghiên cứu kỹ để không xâm lấn khu dân cư hiện hữu, mà dùng cầu cạn Hồ Tây kết hợp sàn cảnh quan và cầu đi bộ vươn ra mặt hồ, giữ nguyên đường nét uốn lượn đặc trưng. Thiết kế tuyến đường gia tăng mật độ cây xanh, mở rộng lối đi cho người dân và du khách, biến tuyến đường ven hồ từ chỗ chỉ dành cho ô tô thành không gian trải nghiệm cảnh quan thực sự. Với mô hình đối tác công tư, hợp đồng Xây dựng – Chuyển giao, cầu cạn và tuyến ven hồ này không đơn thuần là hạ tầng giao thông, mà là tuyên bố về hướng phát triển đô thị Hà Nội: xanh, hướng đến con người và tôn trọng di sản.
Hành lang xanh 567 ha và 6 bến thuyền: Tái sinh mối quan hệ “đất – nước”
Điểm tham vọng nhất của dự án cải tạo Hồ Tây là ý tưởng “Re-hug the Lake” – ôm lại mặt hồ bằng một hành lang xanh liên tục 567,75 ha, kết nối quảng trường, cầu cảnh quan, công viên, di tích, làng cổ, Nhà khách Trung ương Đảng và Nhà hát Opera. Thay vì các điểm tham quan rời rạc, thành phố muốn tạo một không gian công cộng xuyên suốt, nơi người dân và du khách có thể đi bộ, đạp xe, tiếp cận di sản trong đời sống thường nhật. Trên mặt nước, Hồ Tây được quy hoạch 6 bến thuyền, gồm 3 bến chính và 3 bến phụ trợ, trong đó ba bến tại khu vực Nhà hát Ngọc Trai, đôi rồng gốm và vườn hoa đường Nguyễn Đình Thi sẽ được làm trước. Đề án cho phép sử dụng một phần mặt nước để bố trí sàn cập tàu, cầu nối, nhà chờ, không gian xanh và hạng mục phụ trợ, mở ra cơ hội để người dân và du khách trải nghiệm Hồ Tây từ mặt nước, với các hoạt động du lịch, thể thao như thuyền, mô tô nước, xe đạp nước, lướt ván, đua thuyền. Nếu được triển khai đúng tinh thần bảo vệ môi trường và kiểm soát nước thải, mặt hồ sẽ chuyển từ vai trò “phông nền tĩnh” thành không gian hoạt động sống động.
Hồ Tây trong chiến lược phát triển đô thị Hà Nội
Đặt trong bức tranh phát triển đô thị Hà Nội, dự án Sun Group tại Hồ Tây là một bước đi mang tính cấu trúc, không chỉ là công trình đẹp mắt. Theo định hướng của thành phố, Hồ Tây được tiếp cận như một không gian tổng thể có giá trị đặc biệt về cảnh quan, môi trường, lịch sử và văn hóa; qua đó nâng cao chất lượng không gian công cộng, bảo vệ môi trường, tạo thêm sản phẩm văn hóa, du lịch, dịch vụ và kinh tế sáng tạo. Một phát biểu đáng chú ý từ Sun Group là: “Hồ Tây là di sản của Hà Nội, nhưng đến nay chưa có dự án đủ tầm để cải tạo cảnh quan và phát huy giá trị của nó”. Dự án được đặt trong khung quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm, định vị khu vực Hồ Tây là hạt nhân tái cấu trúc lõi đô thị lịch sử, cùng với khu vực Hoàn Kiếm hình thành trung tâm du lịch, kinh tế đêm và công nghiệp văn hóa. Nếu thành công, tuyến đường ven hồ, cầu cạn Hồ Tây và hành lang xanh sẽ biến toàn bộ khu vực này thành một cực tăng trưởng mới, nơi hạ tầng hiện đại và di sản ngàn năm cùng tồn tại thay vì mâu thuẫn.
Kết luận: Cơ hội vàng, nhưng không cho phép sai lầm
Dự án cải tạo Hồ Tây do Sun Group thực hiện, với tổng vốn khoảng 30.151 tỷ đồng, PPP – BT, cầu cạn vươn ra mặt hồ, tuyến đường ven hồ 13,5 km, hành lang xanh 567 ha và hệ thống 6 bến thuyền, rõ ràng là một cơ hội vàng để Hà Nội định nghĩa lại chuẩn mực phát triển đô thị gắn với di sản. Người dân sẽ có lối đi bộ rộng hơn, nhiều cây xanh hơn, khả năng tiếp cận mặt nước từ đường bộ lẫn đường thủy, cùng các hoạt động văn hóa – giải trí mới trong tinh thần “di sản sống”. Nhưng chính quy mô lẫn tính biểu tượng của dự án khiến mọi sai lầm về thiết kế, môi trường hay lợi ích công – tư đều khó sửa. Hồ Tây không thể trở thành một “công viên giải trí khổng lồ” xa lạ với ký ức Thăng Long, mà phải là minh chứng rằng phát triển đô thị Hà Nội có thể đồng thời hiện đại, xanh và tôn trọng chiều sâu văn hóa. Cây cầu cạn Hồ Tây và tuyến đường ven hồ mới sẽ trả lời câu hỏi: chúng ta đang xây thêm hạ tầng, hay đang xây thêm bản sắc?
