Hải Phòng công nghiệp xanh: đặt cược vào FDI Nhật Bản và khu công nghiệp sinh thái
Hải Phòng công nghiệp xanh là chiến lược phát triển đặt trọng tâm vào thu hút FDI chất lượng cao, xây dựng khu công nghiệp sinh thái, phát triển logistics xanh bền vững và thử nghiệm thị trường carbon thí điểm để vừa mở rộng sản xuất, vừa giảm phát thải, hướng tới mục tiêu trung hòa carbon dài hạn của thành phố. Hải Phòng không chỉ muốn có thêm nhà máy, mà muốn những nhà đầu tư nước ngoài mang tới công nghệ sạch, quản trị hiện đại và chuẩn môi trường quốc tế. Thành phố xác định thu hút FDI chất lượng cao, đặc biệt là dòng vốn xanh từ Nhật Bản, là động lực phát triển công nghiệp sinh thái, logistics và năng lượng sạch. Đây là lựa chọn mang tính chủ động: nếu không nhanh chóng chuyển sang mô hình tăng trưởng xanh, Hải Phòng sẽ tụt lại trong cuộc cạnh tranh khu vực về cảng biển và trung tâm sản xuất.
MOL và Khu công nghiệp sinh thái Cầu Cựu: bước đi rõ ràng cho mô hình khu công nghiệp carbon thấp
Điểm nhấn của chiến lược Hải Phòng công nghiệp xanh là bắt tay với các tập đoàn hàng đầu Nhật Bản để hình thành khu công nghiệp sinh thái theo chuẩn toàn cầu. Chủ tịch UBND thành phố Đỗ Thành Trung đã tiếp và làm việc với đoàn công tác cấp cao của Tập đoàn Mitsui O.S.K. Lines (MOL) do ông Hiroki Tsujii dẫn đầu, với mục tiêu mở rộng hợp tác về hạ tầng công nghiệp sinh thái, logistics hiện đại và năng lượng sạch trên địa bàn thành phố. Đáng chú ý, MOL đang phối hợp với Tập đoàn HTM thành lập liên danh HLS để đề xuất Dự án Khu công nghiệp sinh thái Cầu Cựu tại xã An Quang. Mục tiêu của dự án này là xây dựng một khu công nghiệp sinh thái hiện đại, thu hút nhà đầu tư thứ cấp trong các ngành công nghệ cao, bán dẫn, thiết bị điện tử và công nghiệp sạch từ Nhật Bản và thế giới. Đây là mô hình khu công nghiệp carbon thấp trên thực tế, không chỉ nằm trên giấy.
Logistics xanh và năng lượng sạch: trục ưu tiên trong dòng FDI Nhật Bản – Việt Nam
Nếu khu công nghiệp sinh thái là không gian sản xuất, thì logistics xanh bền vững và năng lượng sạch là hệ thống mạch máu nuôi dưỡng mô hình Hải Phòng công nghiệp xanh. Các định hướng hợp tác với MOL không dừng ở khu công nghiệp mà mở rộng sang kho cảng nổi và tái hóa khí LNG (FSRU) nhằm đảm bảo an ninh năng lượng, cùng các dự án điện gió ngoài khơi đáp ứng tiêu chuẩn giảm phát thải carbon. Thành phố mong muốn MOL tiếp tục mở rộng mạng lưới logistics xanh, giúp giảm tổn thất và phát thải carbon trong vận tải, đồng thời tăng cường đào tạo, chuyển giao công nghệ để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực hàng hải và logistics đạt chuẩn quốc tế. Với việc FDI Nhật Bản Việt Nam ngày càng tập trung vào công nghệ cao, bán dẫn, logistics tiên tiến và năng lượng tái tạo, Hải Phòng đang đi theo xu hướng chọn lọc nhà đầu tư thay vì chạy theo số lượng dự án.
Thị trường carbon thí điểm và khu công nghiệp carbon thấp: trụ cột chiến lược phát triển bền vững
Để chiến lược công nghiệp sinh thái không bị dừng ở khẩu hiệu, Hải Phòng cần công cụ tài chính xanh. Thành phố đã ký Bản ghi nhớ với các đối tác trong và ngoài nước nhằm xây dựng và triển khai kế hoạch giảm phát thải khí nhà kính đến năm 2030, tầm nhìn 2050, phù hợp Chiến lược quốc gia về biến đổi khí hậu và Nghị quyết chuyển đổi xanh của thành phố. Một điểm mang tính bước ngoặt là việc Hải Phòng chuẩn bị thí điểm các cơ chế tài chính giảm phát thải thông qua trao đổi tín chỉ carbon và các cơ chế bù trừ. Đồng thời, hợp tác này nhấn mạnh việc phát triển các khu công nghiệp có carbon thấp dựa trên năng lượng sạch, hiệu quả năng lượng và kinh tế tuần hoàn. Đây chính là hai trụ cột: khu công nghiệp carbon thấp tạo nguồn cung tín chỉ, còn thị trường carbon thí điểm tạo động lực tài chính để doanh nghiệp chủ động giảm phát thải.
Nhìn về phía trước: Hải Phòng cần chuyển từ thu hút dự án sang xây dựng chuẩn mực công nghiệp xanh
Hải Phòng đã có dòng vốn FDI Nhật Bản ổn định, với hơn 150 dự án còn hiệu lực và giá trị đầu tư lũy kế lớn. Vấn đề không còn là “có hay không nhà đầu tư”, mà là “đặt chuẩn như thế nào” cho khu công nghiệp sinh thái và logistics xanh bền vững. Thành phố đã giao Ban Quản lý Khu kinh tế làm đầu mối phối hợp các sở, ngành để hỗ trợ liên danh HLS hoàn thiện thủ tục pháp lý, giúp dự án Khu công nghiệp sinh thái Cầu Cựu sớm được phê duyệt và triển khai. Song song, các đối tác được yêu cầu nâng cao năng lực khu vực công trong quản lý, giám sát và tích hợp hệ thống giao dịch phát thải, thị trường carbon quốc tế và lộ trình net-zero. Nếu Hải Phòng kiên trì thực hiện, thành phố có cơ hội trở thành điểm tham chiếu về khu công nghiệp sinh thái và cơ chế carbon ở miền Bắc, thay vì chỉ là một địa chỉ FDI thuần túy.
