Từ ruộng lúa đến điểm đến: khi sinh hoạt nông thôn trở thành sản phẩm du lịch
Du lịch Hội An kiểu vịt massage và cưỡi trâu cày là mô hình biến những sinh hoạt nông thôn thường ngày như chăn vịt, cày ruộng, nuôi trâu thành trải nghiệm du lịch văn hóa Việt Nam, nơi du khách không chỉ ngắm cảnh mà còn trực tiếp nhập vai người nông dân, tương tác với vật nuôi và môi trường làng quê, qua đó hiểu sâu hơn về đời sống bản địa và đóng góp cho cộng đồng địa phương thông qua hoạt động tham quan có trách nhiệm. Cách trung tâm phố cổ khoảng 4km, trang trại vịt dừng chân ở Thanh Tây, phường Hội An Đông đang nổi lên như một điểm đến mới cho những ai muốn khám phá trải nghiệm nông thôn đúng nghĩa. Không còn là những tour "check-in" chóng vánh, du khách đến đây được chăn vịt, câu cá và hít thở không khí trong lành trên diện tích khoảng 2.000m2 giữa rặng dừa xanh mát. Cánh đồng lúa Thanh Tây bên sông Đế Võng cũng không chỉ trồng lúa mà còn làm du lịch, biến bức tranh làng quê thành không gian trải nghiệm sống động.
Vịt massage du lịch: từ đàn vịt bình thường thành "đại sứ" gây sốt với khách Tây
Trong bức tranh trải nghiệm nông thôn Hội An, vịt massage du lịch là chi tiết vừa hài hước vừa thông minh. Điểm nhấn tại Funny Duck Stop chính là hoạt động "massage vịt": du khách nằm xuống, rải thức ăn quanh người, vài giây sau hàng chục con vịt ùa đến mổ nhẹ, tạo cảm giác nhột nhột như một kiểu massage tự nhiên khiến nhiều người cười nghiêng ngả. Đằng sau trò vui là cả quá trình huấn luyện bài bản: đàn vịt khoảng 200 con được chăm sóc, tiêm phòng đầy đủ và làm quen với con người từ nhỏ để trở nên thân thiện, phục vụ cho các hoạt động trải nghiệm. Du khách không chỉ "nằm im cho vịt massage" mà còn có thể dùng thức ăn điều khiển cả đàn chạy theo như một đội quân tí hon, tạo ra những bức ảnh và ký ức khó quên. Đáng chú ý, hơn 90% khách của trang trại là người nước ngoài, chủ yếu từ các nước phương Tây, cho thấy sức hút bất ngờ của một sản phẩm cực kỳ bản địa nhưng lại vô cùng mới lạ trong khung cảnh du lịch Hội An vốn đã quen thuộc.
Cưỡi trâu cày: để khách quốc tế chạm vào "trái tim" nghề nông Việt
Nếu vịt là "đại sứ vui nhộn" thì những chú trâu ở Thanh Tây là biểu tượng chân thực của lao động nông nghiệp được nâng tầm thành trải nghiệm du lịch. Trên cánh đồng bên sông Đế Võng, dịch vụ cưỡi trâu cày, chụp ảnh phát triển mạnh, thu hút đông đảo du khách quốc tế. Họ ngồi trên lưng trâu, dạo quanh ruộng lúa, hoặc trực tiếp cưỡi trâu cày bừa như người nông dân thực thụ, cảm nhận bùn đất, mồ hôi và nhịp sống miệt ruộng. Các công ty du lịch không đưa khách vào những "bối cảnh dàn dựng" mà cho họ gặp chính nông dân đang làm việc, biến người nông dân thành "đại sứ du lịch" từ công việc hàng ngày của mình. Khoảnh khắc khách Tây lom khom giữa thửa ruộng, tay cầm cày, chân lấm bùn cạnh con trâu thong dong có lẽ truyền tải trung thực hơn bất kỳ video quảng bá nào về du lịch văn hóa Việt Nam. Theo UBND phường Hội An Đông, việc gắn kinh tế nông nghiệp với dịch vụ du lịch đã tạo nên những sản phẩm mang đậm nét bản địa, đồng thời cải thiện đời sống người dân và mở ra cơ hội phát triển du lịch bền vững cho cộng đồng.
Trải nghiệm văn hóa chân thực và những giới hạn của du lịch có trách nhiệm
Điều khiến mô hình vịt massage du lịch và cưỡi trâu cày ở Hội An được khen ngợi không chỉ là độ "lạ" mà là cảm giác chân thực. Patrick, 26 tuổi, du khách Anh, đánh giá đây là trải nghiệm hoàn toàn khác biệt với các điểm du lịch thông thường, lần đầu anh được tiếp xúc với vịt ở khoảng cách gần đến vậy. Thay vì đứng ngoài quan sát, du khách buộc phải tương tác, lúng túng, thích nghi với nhịp điệu lao động nông thôn – đó chính là lớp học nhanh về văn hóa địa phương. Tuy vậy, du lịch có trách nhiệm không dừng ở việc "vui là chính". Việc huấn luyện đàn vịt thân thiện, chăm sóc sức khỏe trâu, quy định giờ phục vụ hợp lý cho thấy nỗ lực bảo đảm phúc lợi vật nuôi và hạn chế khai thác kiệt sức. Mức độ tham gia của chính quyền, sự đồng thuận của nông dân và việc chia sẻ lợi ích kinh tế cũng là ranh giới phân biệt giữa một mô hình cộng đồng lành mạnh với những màn trình diễn nông thôn mang tính tiêu dùng. Nếu xem mỗi du khách là một mắt xích trong chuỗi giá trị, thì cách Hội An tổ chức trải nghiệm nông thôn đang nhắc họ rằng giải trí đi kèm trách nhiệm: trả tiền cho dịch vụ nhưng cũng tôn trọng con trâu, đàn vịt và người nông dân đứng sau bức ảnh đẹp.
Kết luận: Hội An đang viết lại "công thức" du lịch văn hóa Việt Nam
Du lịch Hội An từng nổi tiếng với phố cổ, đèn lồng và những bức tường vàng, nhưng câu chuyện vịt massage và cưỡi trâu cày cho thấy địa phương này không bằng lòng với một hình ảnh cố định. Họ đang viết lại công thức du lịch văn hóa Việt Nam bằng việc dùng chính nếp sống nông thôn để tạo trải nghiệm, thay vì dựng thêm những "sản phẩm" xa lạ. Theo UBND phường Hội An Đông, việc phát huy ưu thế về văn hóa, làng quê, làng nghề và gắn chặt nông nghiệp với dịch vụ du lịch đã giúp hình thành nhiều sản phẩm độc đáo, cải thiện đời sống người dân và đem lại lợi ích lâu dài cho cộng đồng. Câu chuyện Hội An vì thế mang tính gợi ý cho nhiều vùng quê khác: thay vì chạy theo du lịch đại trà, hãy biến chính con trâu, ruộng lúa, đàn vịt – những thứ tưởng bình thường – thành trải nghiệm có chiều sâu, miễn là người dân được tôn trọng và hưởng lợi công bằng. Nếu du lịch là hành trình đi tìm sự khác biệt, thì một ngày lội bùn, cười tít mắt giữa đàn vịt, ôm lưng trâu trên ruộng Thanh Tây có lẽ là câu trả lời thuyết phục nhất mà Hội An gửi tới du khách quốc tế.
