Từ “thánh địa” Nhật Bản sang Thượng Hải: Lexus chọn phá vỡ truyền thống
Lexus xe điện mới là một mẫu crossover hạng sang sử dụng công nghệ gigacasting xe điện để đúc nguyên khối thân vỏ bằng nhôm, được lên kế hoạch sản xuất tại nhà máy Toyota ở Thượng Hải từ đầu năm 2027, với sản lượng ban đầu khoảng 1.000 xe mỗi tháng trước khi tăng lên hàng chục nghìn xe mỗi năm. Điểm quan trọng không phải chỉ là một mẫu xe mới, mà là việc Lexus chủ động rời khỏi vùng an toàn lâu năm: Nhật Bản. Trong nhiều thập kỷ, “công thức” của hãng là phát triển, thử nghiệm và sản xuất các mẫu xe tiên tiến tại quê nhà rồi mới nhân rộng ra toàn cầu. Bây giờ, Toyota chiến lược EV của tập đoàn lại cho phép một công nghệ sản xuất mũi nhọn được triển khai tại Trung Quốc trước, rồi mới quay ngược về Nhật. Quyết định này nói lên điều gì? Lexus chấp nhận rằng trong kỷ nguyên xe điện Trung Quốc lên ngôi, trung tâm của đổi mới không còn chỉ nằm ở Nhật hay Mỹ, mà ngay trong thị trường tỷ dân – nơi hãng đang bị tụt lại.
Gigacasting: Lexus học bài của Tesla để cứu phạm vi di chuyển
Nếu muốn cạnh tranh trong phân khúc xe điện hạng sang, việc đẹp và sang không còn đủ; hiệu suất, phạm vi di chuyển và giá thành mới là cuộc chơi thực sự. Đây là lý do Lexus chọn công nghệ gigacasting xe điện – phương pháp đúc nguyên khối cỡ lớn do Tesla tiên phong. Thay vì dùng hàng loạt tấm kim loại dập rồi hàn lại, gigacasting hợp nhất nhiều chi tiết thành một khối đúc nhôm lớn cho phần thân vỏ. Theo Nikkei Asia, phương pháp này có thể giúp giảm tới 20% khối lượng các tấm dập thân xe, đồng thời tăng độ cứng vững kết cấu và giảm trọng lượng tổng thể, từ đó cải thiện quãng đường di chuyển. Đây là câu trích khó bỏ qua: “Phương pháp gigacasting có thể giúp Toyota giảm khoảng 20% khối lượng các tấm dập kết cấu thân xe”. Với Lexus xe điện mới là một mẫu crossover, mỗi phần trăm phạm vi di chuyển tăng thêm nhờ xe nhẹ hơn đều mang giá trị cạnh tranh rõ rệt trước rừng đối thủ nội địa Trung Quốc.
Chiến lược sản xuất xe hạng sang mới: Trung Quốc thành phòng thí nghiệm EV
Về bản chất, Toyota đang biến Thượng Hải thành “phòng thí nghiệm sống” cho chiến lược Toyota chiến lược EV của mình. Nhà máy hoàn toàn thuộc sở hữu Toyota tại đây sẽ là nơi công nghệ đúc nguyên khối thân vỏ được áp dụng lần đầu bên ngoài Nhật Bản. Sau khi được kiểm chứng, quy trình và kinh nghiệm có thể được mang ngược trở lại các cơ sở Lexus và Toyota khác, kể cả ở Nhật. Sản lượng khởi điểm chỉ khoảng 1.000 xe mỗi tháng cho mẫu crossover Lexus xe điện mới, trước khi tăng lên mức hàng chục nghìn xe mỗi năm từ 2028. Quy mô khiêm tốn ở giai đoạn đầu không phải vì Lexus thiếu tham vọng, mà vì họ cần “đệm an toàn” để tinh chỉnh quy trình gigacasting – một công nghệ vốn đòi hỏi đầu tư lớn và độ chính xác cao. Điểm đáng chú ý là Lexus không còn dựa vào mô hình liên doanh quen thuộc với đối tác địa phương, mà dùng hẳn nhà máy do Toyota sở hữu hoàn toàn. Đây là dấu hiệu của việc hãng muốn kiểm soát chặt chất lượng sản xuất xe hạng sang và giữ bí quyết công nghệ trong tay.
Vì sao Lexus chọn Trung Quốc và người dùng sẽ được lợi gì?
Lý do “vì sao bây giờ” khá rõ: xe điện Trung Quốc đang chiếm ưu thế, trong khi Lexus gặp nhiều khó khăn tại đây khi chỉ bán được 182.458 xe trong năm 2025, so với 370.260 xe tại Mỹ cùng kỳ. Các thương hiệu hạng sang nội địa đã dùng lợi thế chi phí và linh kiện để vượt mặt Lexus về doanh số. Việc đặt sản xuất xe hạng sang ngay tại Trung Quốc mang lại nhiều lợi ích cho người dùng địa phương: sản phẩm không chịu thuế nhập khẩu, tiếp cận chuỗi cung ứng linh kiện và quy trình lắp ráp chi phí thấp, từ đó giúp giá bán cạnh tranh hơn. Xe nhẹ hơn nhờ gigacasting cũng đồng nghĩa hiệu suất tốt hơn và phạm vi di chuyển xa hơn – những yếu tố rất cụ thể trong trải nghiệm hàng ngày. Dù mẫu crossover tiên phong này nhiều khả năng chỉ dành riêng cho thị trường Trung Quốc, công nghệ và cách làm mới sẽ lan sang các dòng Lexus khác. Người dùng ở các thị trường khác có thể chưa được cầm lái chiếc crossover Thượng Hải, nhưng sẽ hưởng lợi gián tiếp từ những cải tiến được thử nghiệm ở đây.
Kết luận: Lexus chấp nhận “học Tesla” để trụ lại trong cuộc chơi EV hạng sang
Nhìn tổng thể, nước đi đưa Lexus xe điện mới sang Thượng Hải sản xuất bằng công nghệ đúc nguyên khối không chỉ là một dự án nhà máy mới, mà là lời thừa nhận rằng công thức cũ của Toyota đã đến giới hạn. Hãng buộc phải phá vỡ truyền thống: áp dụng công nghệ sản xuất tiên tiến tại một thị trường ngoài Nhật Bản trước, dùng gigacasting để tối ưu khối lượng và phạm vi di chuyển, và coi Trung Quốc như tuyến đầu của chiến lược xe điện. Đây là bước ngoặt hợp lý. Trong bối cảnh xe điện đang chiếm ưu thế tại Trung Quốc và Lexus chịu sức ép ngày càng lớn từ các thương hiệu xe sang nội địa, giữ nguyên cách làm cũ đồng nghĩa với việc chấp nhận tụt lại. Việc dám “học bài” công nghệ kiểu Tesla, thử nghiệm tại thị trường khó tính nhất, rồi mang thành quả về hệ sinh thái toàn cầu cho thấy Lexus đã bắt đầu nghiêm túc với cuộc chơi EV. Người dùng sẽ là người kiểm chứng cuối cùng xem bước nhảy này có đủ mạnh để giữ Lexus ở vị trí xứng đáng trong phân khúc xe điện hạng sang hay không.
