Cột mốc EPC Ô Môn III: Tín hiệu cho tham vọng năng lượng mới
Siêu dự án 12 tỷ USD Lô B - Ô Môn là chuỗi điện - khí lớn nhất lịch sử dầu khí Việt Nam, kết nối mỏ khí ngoài khơi với cụm nhà máy điện khí chu trình hỗn hợp Ô Môn, tạo nền tảng mới cho an ninh năng lượng và tăng trưởng kinh tế khu vực Tây Nam Bộ trong nhiều thập kỷ tới. Điểm nhấn mới nhất là việc liên danh Doosan Enerbility (Hàn Quốc) – PTSC thuộc Petrovietnam ký gói thầu EPC cho Nhà máy điện khí chu trình hỗn hợp Ô Môn III vào chiều 30/9/2026. Đây không phải một hợp đồng kỹ thuật thuần túy, mà là "cột mốc dầu khí" cho thấy năng lượng Việt Nam đã bước vào giai đoạn đếm ngược thời khắc khí ngoài khơi cập bờ. Việc chốt EPC hạ nguồn khẳng định quyết tâm biến trữ lượng khí thành điện thương mại, thay vì để tài nguyên nằm yên dưới đáy biển.
Lô B - Ô Môn: Chuỗi dự án quốc gia và vai trò của Ô Môn III
Chuỗi Điện - Khí Lô B - Ô Môn gồm ba hợp phần: thượng nguồn khai thác khí ngoài khơi Tây Nam tại Lô B (các lô 48/95 và 52/97) ở bể Malay – Thổ Chu; trung nguồn là đường ống dẫn khí dài 431 km; và hạ nguồn là cụm nhà máy điện khí Ô Môn. Cột mốc EPC Ô Môn III chính là mảnh ghép hạ nguồn quan trọng trong chuỗi dự án trọng điểm quốc gia này. Ô Môn III được thiết kế với tổng công suất 1.155 MW, đặt trong cùng khu phức hợp với Ô Môn IV, cách TP.HCM khoảng 180 km về phía Tây Nam. Sau khi hoàn thành, nhà máy được kỳ vọng sẽ góp phần ổn định nguồn cung cấp điện cho khu vực phía Nam. Việc một tổ máy mới dùng công nghệ chu trình hỗn hợp hiện đại được triển khai cho thấy định hướng nâng cấp chất lượng nguồn điện nền, thay vì mở rộng bằng mọi giá.
Công nghệ chu trình hỗn hợp: Lựa chọn chiến lược cho Net Zero 2050
Điện khí chu trình hỗn hợp (CCGT) tại Ô Môn III không chỉ là giải pháp kỹ thuật, mà là lựa chọn chính sách cho lộ trình Net Zero 2050. Khí thiên nhiên được đốt để quay tuabin khí tạo dòng điện đầu tiên, sau đó luồng khí thải nóng được đưa vào lò thu hồi nhiệt tạo hơi nước quay tuabin hơi, phát thêm một lượt điện nữa. Nhờ đó, cùng một lượng nhiên liệu, nhà máy có thể tạo ra điện hai lần. Theo các đánh giá phổ biến trong ngành, tổ máy chu trình hỗn hợp hiện đại có hiệu suất khoảng 55–60%, cao hơn mức 35–40% của tổ máy chạy một chu trình. So với nhiệt điện than, phát thải CO₂ trên mỗi kWh của điện khí chu trình hỗn hợp thường chỉ bằng khoảng một nửa, đồng thời gần như không có bụi và lưu huỳnh. Với Việt Nam đã cam kết đưa phát thải ròng về 0 vào năm 2050, nguồn điện nền này là cầu nối quan trọng trong bối cảnh năng lượng tái tạo còn phụ thuộc nắng và gió.
Đếm ngược mốc 2027: An ninh năng lượng và sức bật kinh tế phía Nam
Mốc 2027 được cả ngành năng lượng Việt Nam coi là "thời khắc vàng": dòng khí đầu tiên (First Gas) từ mỏ khí Lô B không muộn hơn quý III/2027 sẽ quyết định vận mệnh toàn bộ chuỗi khí – điện Lô B – Ô Môn. Khi "kho báu khí" từ độ sâu 77 m bắt đầu hành trình lên bờ, các tổ máy như Ô Môn III sẽ biến tài nguyên thành điện cho hàng chục triệu người. Theo kế hoạch được báo cáo cuối năm 2025, Ô Môn I chuyển đổi nhiên liệu năm 2027, Ô Môn IV dự kiến vận hành tháng 12/2028, Ô Môn II năm 2029, và Ô Môn III vận hành thương mại tháng 5/2030. Chuỗi thời gian này cho thấy chiến lược xây dựng dần dần một "vành đai điện khí" bảo đảm an ninh năng lượng phía Nam, giảm phụ thuộc vào nguồn than và nhập khẩu, đồng thời tạo nền tảng cho công nghiệp và dịch vụ khu vực tăng tốc.
Từ cột mốc dầu khí đến lợi thế cạnh tranh khu vực
Việc ký EPC Ô Môn III khẳng định siêu dự án 12 tỷ USD không còn là bản vẽ trên giấy, mà đang bước vào giai đoạn triển khai đồng bộ hạ nguồn. Trong bức tranh dầu khí Việt Nam, Lô B – Ô Môn là dự án lớn nhất lịch sử, nhưng ý nghĩa vượt xa con số đầu tư: nó tạo ra một trục năng lượng mới, gắn khai thác khí ngoài khơi với sản xuất điện hiện đại ngay tại vùng Tây Nam Bộ. Nếu giữ đúng tiến độ, chuỗi dự án quốc gia này sẽ giúp năng lượng Việt Nam có thêm nguồn điện nền sạch hơn, ổn định hơn, từ đó nâng sức cạnh tranh của cả vùng kinh tế phía Nam. Ngược lại, bất kỳ chậm trễ nào sau mốc 2027 đều có thể khiến khu vực đối mặt nguy cơ thiếu điện và bỏ lỡ cơ hội thu hút đầu tư. Cột mốc EPC Ô Môn III vì thế là lời nhắc rằng an ninh năng lượng không đến từ khẩu hiệu, mà từ những hợp đồng, đường ống và tổ máy cụ thể.
