Vì sao giao mùa dễ ốm và nên dùng cây thuốc nam thế nào?
Tăng sức đề kháng khi giao mùa bằng cây thuốc nam là cách dùng những dược liệu sẵn có quanh nhà để hỗ trợ miễn dịch, bảo vệ đường hô hấp, đồng thời kết hợp dưỡng gan thải độc theo nguyên lý y học cổ truyền, nhất là trong thời điểm đầu thu cơ thể dễ bị tổn thương.
Thời điểm giao mùa là lúc thời tiết thay đổi thất thường, độ ẩm, nhiệt độ, gió… liên tục lên xuống, tạo điều kiện cho tác nhân gây bệnh đường hô hấp phát triển và làm cơ thể dễ mắc cảm lạnh, viêm họng hoặc cúm do sức đề kháng suy giảm. Đây là lúc bạn cần chú ý hơn đến việc giao mùa bảo vệ sức khỏe, không chỉ bằng ăn uống, ngủ nghỉ mà còn bằng những cây thuốc nam tăng miễn dịch dễ tìm trong bếp và vườn.
Y học cổ truyền và kinh nghiệm dân gian coi trọng việc hỗ trợ cơ thể thích ứng với thay đổi khí hậu bằng thảo dược ấm, thơm, giàu chất chống oxy hóa, đồng thời coi mùa thu là thời điểm tốt để dưỡng gan mùa thu và chú trọng y học cổ truyền thải độc. Tuy vậy, cây thuốc nam chỉ nên dùng như biện pháp hỗ trợ, không thay thế thuốc điều trị khi đã có bệnh lý.
5 cây thuốc nam quanh nhà giúp tăng miễn dịch khi giao mùa
Bên cạnh chế độ ăn cân đối, ngủ đủ và tập thể dục, một số cây thuốc Nam quen thuộc trong vườn nhà được y học cổ truyền sử dụng nhằm hỗ trợ nâng cao sức đề kháng và bảo vệ cơ thể trước những thay đổi của thời tiết. Dưới đây là 5 loại dễ kiếm, thường đã có sẵn trong bếp.
- Tỏi: chứa allicin và các hợp chất lưu huỳnh có đặc tính kháng khuẩn, kháng virus và chống oxy hóa, giúp hỗ trợ tăng cường miễn dịch và phòng bệnh đường hô hấp. Có thể dùng trong món ăn hoặc ăn tỏi tươi với lượng vừa phải; người đau dạ dày hoặc đang dùng thuốc chống đông nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng thường xuyên.
- Gừng: vị cay, tính ấm, giúp tán hàn, ôn trung, hỗ trợ giảm triệu chứng cảm lạnh và làm ấm cơ thể. Trà gừng ấm là lựa chọn phù hợp những ngày mưa gió, nhất là khi vừa đi ngoài trời lạnh về.
- Quế: dược liệu thơm, tính ấm, giúp ôn dương, tán hàn, kích thích tuần hoàn và góp phần bảo vệ đường hô hấp trong thời điểm giao mùa. Có thể pha trà quế hoặc kết hợp với mật ong trong thức uống ấm.
- Nghệ: giàu curcumin với đặc tính chống oxy hóa, chống viêm, giúp bảo vệ tế bào trước tác động của gốc tự do và hỗ trợ cơ thể thích ứng với thời tiết thay đổi. Dùng nghệ trong món ăn hoặc pha với nước ấm; người bệnh túi mật hoặc đang dùng thuốc chống đông cần hỏi bác sĩ trước khi dùng lâu dài.
- Sả: có tính ấm, giúp giải cảm, làm ra mồ hôi và hỗ trợ giảm triệu chứng cảm lạnh, tinh dầu sả còn có nhiều hợp chất thơm tốt cho đường hô hấp. Sả có thể nấu nước uống, pha trà hoặc thêm vào nồi xông để giúp cơ thể ấm lên khi bị nhiễm lạnh.
Những cây thuốc nam tăng miễn dịch này càng phát huy tác dụng khi bạn dùng đều đặn, liều lượng vừa phải, kết hợp ăn uống lành mạnh và tiêm phòng theo khuyến cáo.
Mùa thu – thời điểm vàng để dưỡng gan và thải độc bằng trà, nước thảo dược
Mùa thu là thời điểm tốt nhất trong năm để thải độc gan, dưỡng gan nhưng cũng là lúc gan dễ tổn thương vì sự thay đổi của thời tiết, môi trường. Khí hậu hanh khô, hiện tượng "thu táo" khiến khí huyết lưu thông chậm, gan phải làm việc nhiều hơn, dễ sinh mệt mỏi, khô mắt, da sần sùi, nổi mụn và cảm giác đắng miệng kéo dài.
Theo y học cổ truyền thải độc gan, ngoài việc ăn uống cân bằng và ngủ sớm, nên duy trì một số loại nước và trà từ cây thuốc nam để hỗ trợ gan. Bài viết nguồn gợi ý 5 loại đồ uống tự nhiên, trong đó có trà hoa cúc, nước dâu tằm, trà xanh, trà bồ công anh… giúp thanh nhiệt, bảo vệ tế bào gan, hỗ trợ giảm men gan và kích hoạt enzyme giải độc.
Những loại trà, nước này phù hợp dùng vào đầu thu, khi thời tiết bắt đầu khô và se lạnh. Tuy nhiên, mỗi loại thảo dược đều có lưu ý riêng, vì vậy nên bắt đầu với lượng ít, theo dõi phản ứng cơ thể và tham khảo thêm ý kiến thầy thuốc nếu có bệnh nền ở gan, dạ dày hoặc huyết áp.
Cách dùng 5 cây thuốc nam để bảo vệ sức khỏe khi giao mùa
Để 5 cây thuốc nam trên phát huy tốt vai trò hỗ trợ giao mùa bảo vệ sức khỏe, bạn cần dùng theo trình tự và thói quen hàng ngày, không lạm dụng liều cao. Dưới đây là một gợi ý thực hành đơn giản cho cả gia đình.
- Buổi sáng: sau bữa sáng, pha một cốc nước ấm với vài lát gừng hoặc một ít sả đập dập, uống từ tốn để làm ấm cơ thể, hỗ trợ đường hô hấp và tiêu hóa.
- Trong ngày: ưu tiên dùng tỏi, gừng, nghệ, sả và quế trong chế biến món ăn – xào, kho, ninh – để hấp thu tự nhiên, tránh uống dạng quá đặc hoặc quá cay dễ gây kích ứng dạ dày.
- Buổi chiều: nếu không đang đói bụng, bạn có thể uống một tách trà thảo mộc dưỡng gan như trà hoa cúc, trà xanh hoặc nước dâu tằm theo hướng dẫn trong bài viết nguồn để hỗ trợ gan đào thải độc tố.
- Buổi tối: hạn chế uống trà xanh quá muộn vì dễ gây mất ngủ; ưu tiên nước ấm pha chút gừng hoặc trà thảo mộc nhẹ, giúp thư giãn và tăng tiết mồ hôi nhẹ khi thấy cơ thể ớn lạnh.
- Trong suốt mùa giao thời: kết hợp uống đủ nước, ăn nhiều rau xanh, hoa quả, giữ ấm vùng cổ – ngực và tiêm phòng cúm, Covid-19 theo khuyến cáo để tăng hiệu quả của cây thuốc nam tăng miễn dịch.
Không nên dùng nhiều loại thảo dược cùng lúc nếu bạn đang có bệnh dạ dày, dùng thuốc chống đông máu hoặc bệnh lý gan nặng; hãy hỏi ý kiến bác sĩ để tránh tương tác bất lợi.
Lời kết: Có nên duy trì cây thuốc nam quanh năm?
Cây thuốc nam quanh nhà là lựa chọn tiết kiệm và lành tính để hỗ trợ cơ thể trong giai đoạn giao mùa nhiều xáo trộn. Dùng đều tỏi, gừng, quế, nghệ, sả trong bữa ăn, thêm một vài loại trà thảo dược dưỡng gan mùa thu giúp cơ thể thích nghi tốt hơn với thay đổi thời tiết, giảm phần nào nguy cơ cảm lạnh, mệt mỏi, nặng đầu hay khô mắt.
Tuy nhiên, thảo dược không phải “áo giáp” toàn năng. Muốn giao mùa bảo vệ sức khỏe hiệu quả, bạn vẫn cần nền tảng lối sống: ngủ đủ, ăn lành mạnh, vận động và kiểm tra sức khỏe định kỳ. Hãy xem cây thuốc nam như người bạn đồng hành nhẹ nhàng, không phải phép màu chữa bách bệnh.
