120 ngày phải tạo chuyển biến nhìn thấy được
Kế hoạch 120 ngày tại Hòa Lạc là chương trình phát triển đột phá của ĐHQGHN, kết hợp nâng cấp hạ tầng, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo với cải thiện điều kiện học tập, sinh hoạt trong một đô thị đại học đang hình thành. Ngày 25/10, tại chương trình “Hòa Lạc ngày mới 2026”, Giám đốc ĐHQGHN Bùi Thế Duy phát động kế hoạch, triển khai từ ngày 01/11/2026 đến 28/02/2027. Sáu trụ cột gồm hạ tầng kỹ thuật, quản trị đô thị đại học, đào tạo, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo, huy động nguồn lực xã hội, phát triển đội ngũ. Đây là định hướng đúng, nhưng thời hạn ngắn chỉ có ý nghĩa nếu tạo ra thay đổi mà người học, nhà nghiên cứu và doanh nghiệp có thể nhận thấy. Hòa Lạc cần chuyển từ một dự án xây dựng thành môi trường đại học vận hành hiệu quả, nơi công trình, tri thức và đời sống hỗ trợ lẫn nhau.
ĐHQGHN đặt mục tiêu đến năm 2030 vào nhóm 100 đại học hàng đầu châu Á, nhóm 500 đại học hàng đầu thế giới và có ít nhất một lĩnh vực thuộc nhóm 100 thế giới. Tham vọng ấy cần được đặt cạnh một thước đo gần hơn: liệu Hòa Lạc có đủ điều kiện để sinh viên học tập, nghiên cứu và sống tốt ngay hôm nay hay không. Vì thế, phát triển ĐHQGHN Hòa Lạc không thể chỉ tính bằng quy mô cơ sở vật chất; phải tính cả năng lực biến khuôn viên thành cộng đồng học thuật có sức hút.
Hạ tầng chỉ có giá trị khi nối được nghiên cứu với ứng dụng
Kế hoạch đặt trọng tâm vào hạ tầng, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, hợp tác doanh nghiệp và chất lượng môi trường học tập, nghiên cứu. Tại sự kiện, các cơ sở được giới thiệu gồm phòng thí nghiệm đóng gói và đo kiểm chip bán dẫn, khu thử nghiệm phương tiện bay không người lái và trung tâm thực hành tập trung của Trường Đại học Công nghệ. Đây là nền tảng cần thiết, nhưng thiết bị mới chỉ là điểm khởi đầu. Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh năng lực đại học nghiên cứu không chỉ nằm ở số đề tài hay công bố, mà còn ở sản phẩm ứng dụng và đóng góp cho kinh tế – xã hội. Nhận định ấy đặt đúng áp lực lên kế hoạch: phải tạo đường đi từ phòng thí nghiệm đến doanh nghiệp, sản xuất và nhu cầu thực tế.
Các kết quả hiện có cho thấy tiềm lực đáng kể nhưng cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục thương mại hóa: đến tháng 9/2026, ĐHQGHN có hơn 2.200 công bố quốc tế thuộc danh mục ISI/Scopus, 158 hồ sơ đăng ký sáng chế được chấp nhận và khoảng 128 tỷ đồng doanh thu từ chuyển giao tri thức, thương mại hóa nghiên cứu cùng hợp tác doanh nghiệp. ĐHQGHN cũng đã hình thành 6 doanh nghiệp khởi nguồn từ kết quả nghiên cứu. Những con số này là nền móng, không phải đích đến. Muốn Hòa Lạc trở thành đô thị đại học và công nghệ hiện đại, hợp tác Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp cần dẫn tới sản phẩm hữu ích, chứ không dừng ở các cuộc gặp hay thỏa thuận.
Quy mô sinh viên khiến bài toán vận hành càng cấp thiết: năm học 2026–2027, gần 17.000 sinh viên từ 11 đơn vị đào tạo học tập tập trung tại Hòa Lạc; mục tiêu là đón hơn 30.000 sinh viên trong năm học 2027–2028 và hướng tới 60.000 vào năm 2030. Đến tháng 2/2027, kế hoạch đặt mục tiêu bổ sung 3.000 chỗ tự học, 1.000 học liệu số, mở không gian tự học 24/24 giờ và phủ Wi-Fi tại khu học tập, nghiên cứu, ký túc xá. Đồng thời, ĐHQGHN hướng tới kết nối ít nhất 10.000 chỗ ở ngoại trú và liên kết 25–30 doanh nghiệp để tạo cơ hội thực tập có lương cho 500–600 sinh viên. Đây là những cam kết cụ thể để người học kiểm chứng chất lượng đô thị đại học bằng trải nghiệm hằng ngày.
Ngày hội cho thấy đô thị đại học cần cả văn hóa và cộng đồng
Các hoạt động trong ngày hội giúp Hòa Lạc hiện lên như một nơi học tập và sáng tạo, không chỉ là tập hợp phòng học, phòng thí nghiệm. Triển lãm “Trầm tích và Phù sa” đặt nghệ thuật trong đối thoại với khoa học – công nghệ, quy tụ tác phẩm và sản phẩm thuộc nhiếp ảnh, điêu khắc, kiến trúc, thiết kế, thời trang, di sản cùng các hướng nghiên cứu như trí tuệ nhân tạo, y sinh, cảm biến, vật liệu mới và hàng không – vũ trụ. Cách kết nối này có ý nghĩa: khoa học cần hiểu trải nghiệm con người, còn nghệ thuật có thể mở ra cách đặt câu hỏi mới cho nghiên cứu. Một đại học đa ngành chỉ phát huy được lợi thế khi các lĩnh vực thực sự gặp nhau, thay vì cùng tồn tại trong những khu vực tách biệt.
Sức sống cộng đồng cũng thể hiện qua Chung kết Liên hoan dân vũ “VNU’s Folk Dance 2026”, với 11 đội thi từ các đơn vị đào tạo. Những tiết mục được đầu tư về âm nhạc, trang phục và vũ đạo vừa tạo không khí ngày hội, vừa giúp sinh viên giao lưu, phối hợp và thể hiện bản sắc của từng trường. Cùng với hoạt động dân gian và teambuilding, chương trình có trao giải Hội trại Khoa học. Giảng viên và sinh viên Trường Đại học Công nghệ được tuyên dương, khen thưởng và trao học bổng vì thành tích giảng dạy, học tập và nghiên cứu. Việc ghi nhận con người bên cạnh công trình là lựa chọn đúng: một đô thị đại học chỉ thành hình khi người học có lý do để gắn bó và cộng đồng có không gian cùng phát triển.
Thước đo cuối cùng là đóng góp cho những bài toán của đất nước
Lý do phải tăng tốc không chỉ nằm ở mục tiêu mở rộng khuôn viên. Trong bối cảnh tri thức, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quyết định ngày càng lớn đến năng lực tự chủ và sức cạnh tranh quốc gia, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị ĐHQGHN tiên phong hội tụ nhân tài, làm chủ công nghệ và đảm nhận những nhiệm vụ lớn, mới, khó của đất nước. Định hướng này gắn phát triển Hòa Lạc với trách nhiệm quốc gia: xây dựng đại học nghiên cứu tinh hoa, phát triển lĩnh vực mũi nhọn, thực hiện nhiệm vụ khoa học – công nghệ chiến lược, mở rộng hợp tác ba bên và hình thành đô thị đại học, công nghệ hiện đại. Nếu thiếu sự gắn kết ấy, kế hoạch có nguy cơ chỉ cải thiện một địa điểm mà chưa tạo ra năng lực mới cho xã hội.
Kế hoạch 120 ngày vì vậy nên được xem là phép thử về khả năng biến mục tiêu thành việc hoàn thành đúng hạn: hạ tầng có vận hành, sinh viên có thêm chỗ học và cơ hội thực tập, nhà khoa học có đường đưa nghiên cứu ra thực tiễn hay không. Công trình giảng đường VNC02 với 23.000 m² sàn, dự kiến phục vụ 5.000 sinh viên cùng thời điểm, được lên kế hoạch khánh thành ngày 15/01/2027. Mốc này và những cam kết về học liệu, kết nối số, chỗ ở cần được theo dõi như kết quả phục vụ cộng đồng, không chỉ là chỉ tiêu xây dựng. Hòa Lạc có thể trở thành đô thị đại học có sức nặng khi đời sống sinh viên, chất lượng nghiên cứu và đóng góp cho những bài toán lớn cùng tiến lên. Đó mới là thước đo thuyết phục cho một cuộc tăng tốc.
