Đề xuất kết nối, chưa phải lịch bay
Đường bay Indonesia–Vân Đồn là phương án kết nối hàng không đang được Quảng Ninh đề nghị nghiên cứu, có thể thực hiện bằng chuyến thuê chuyến hoặc đường bay thẳng để phục vụ trao đổi khách và giao thương. Tại Hội nghị xúc tiến đầu tư, thương mại và du lịch Quảng Ninh – Indonesia năm 2026, lãnh đạo địa phương đề nghị các hiệp hội và doanh nghiệp lữ hành hai nước xem xét khả năng khai thác chuyến bay từ những trung tâm kinh tế, du lịch lớn của Indonesia đến sân bay Vân Đồn. Điểm cần nhấn mạnh là đề xuất này chưa đồng nghĩa với việc tuyến bay đã được chốt hoặc có lịch khai thác. Quảng Ninh đang mở một hướng thảo luận với doanh nghiệp, chứ chưa công bố dịch vụ bay thẳng Indonesia đã sẵn sàng bán vé.
Sự thận trọng đó rất cần thiết: kết nối hàng không chỉ có ý nghĩa khi có đủ khách đi và về, phương án khai thác phù hợp và doanh nghiệp sẵn sàng tham gia. Nếu những điều kiện này chưa được kiểm chứng, một thông báo về đường bay có thể tạo kỳ vọng vượt xa tiến độ thực tế. Vì vậy, hiện nên xem đây là bước xúc tiến nhằm tìm đối tác và đo nhu cầu, không phải cam kết về ngày mở tuyến.
Thị trường có dư địa, nhưng cần biến quan tâm thành khách
Cơ sở để Quảng Ninh theo đuổi kết nối mới nằm ở khoảng cách giữa tiềm năng và lượng khách hiện có. Trong giai đoạn 2021–2025, địa phương đón gần 41.000 lượt khách Indonesia, con số còn khiêm tốn so với quy mô thị trường đông dân nhất Đông Nam Á. Trên cả nước, Việt Nam đón 207.000 lượt khách Indonesia năm 2025, gần gấp đôi năm 2019; trong chín tháng đầu năm 2026, lượng khách đạt 194.000 lượt, tăng 26% so với cùng kỳ. Những số liệu này cho thấy thị trường đang tăng, nhưng không tự động bảo đảm một tuyến bay đến Vân Đồn sẽ có hiệu quả.
Nếu được triển khai, đường bay có thể giúp khách Indonesia tiếp cận vùng di sản vịnh Hạ Long thuận tiện hơn, đồng thời tạo cơ hội để doanh nghiệp hai nước thiết kế tour và tuyến mới. Với du lịch Quảng Ninh, lợi ích thực tế không chỉ là thêm chuyến đến mà còn là khả năng xây dựng hành trình có sức hút đủ lớn để duy trì lượng khách hai chiều. Đây là lý do chuyến thuê chuyến có thể là bước thử trước khi tính đến khai thác thường lệ: thị trường cần được kiểm nghiệm thay vì chỉ dựa vào kỳ vọng.
Halal và giao thương giúp đường bay có thêm lý do tồn tại
Kết nối hàng không sẽ thuyết phục hơn nếu gắn với sản phẩm cụ thể, thay vì chỉ quảng bá cảnh quan. Quảng Ninh muốn phát triển dịch vụ phù hợp với du khách Hồi giáo, trong đó có nhà hàng, cơ sở lưu trú và dịch vụ ăn uống đáp ứng tiêu chuẩn Halal. Địa phương cũng đề xuất hợp tác xây dựng chuỗi sản xuất, cung ứng nông sản, thủy sản và thực phẩm đạt chuẩn này để tiếp cận thị trường Hồi giáo.
Đây là hướng đi có logic: nếu điểm đến đáp ứng nhu cầu về ăn uống và dịch vụ, khách có thêm lý do lựa chọn nơi lưu trú và tour; giao thương cũng có thể tạo thêm quan hệ giữa doanh nghiệp hai bên. Nhưng tiêu chuẩn Halal không thể chỉ dừng ở thông điệp xúc tiến. Cần có năng lực cung ứng, quy trình phù hợp và nhân lực được đào tạo để lời hứa với du khách được thực hiện nhất quán. Khi đó, kết nối hàng không mới gắn được du lịch với hợp tác kinh tế thay vì chỉ là một tuyến vận chuyển.
Việc cần làm trước khi công bố khai thác
Bước tiếp theo nên là khảo sát nhu cầu, xác định nguồn khách hai chiều, lựa chọn điểm đến tại Indonesia, tính tần suất phù hợp và tìm sự tham gia của hãng hàng không cùng doanh nghiệp lữ hành. Khả năng triển khai thực tế sẽ phụ thuộc vào nhu cầu thị trường, nguồn khách hai chiều và phương án khai thác. Những yếu tố này quyết định liệu nên bắt đầu bằng chuyến thuê chuyến hay tiến tới tuyến thường lệ; nguồn thông tin hiện có chưa xác nhận lựa chọn nào đã được thông qua.
Vì vậy, đề xuất đường bay Indonesia đến sân bay Vân Đồn là tín hiệu đáng chú ý, nhưng giá trị của nó sẽ được chứng minh bằng sản phẩm du lịch, dịch vụ Halal và lượng khách ổn định chứ không phải bằng một tuyên bố mở tuyến. Quảng Ninh có cơ hội tiếp cận thị trường mới, song cần biến sự quan tâm thành kế hoạch khả thi trước khi kỳ vọng vào khách quốc tế tăng thêm. Hiện tại, đây vẫn là phương án đang được xem xét.
