Kiểm tra công trình APEC: thông điệp mạnh về tiến độ và tầm nhìn
Đợt kiểm tra tiến độ các công trình APEC 2027 do Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc dẫn đầu là hoạt động giám sát cấp cao nhằm bảo đảm các dự án hạ tầng tại An Giang và đặc khu Phú Quốc được hoàn thành đúng kế hoạch, đạt chất lượng, phục vụ Tuần lễ Cấp cao APEC đồng thời tạo nền tảng phát triển lâu dài cho hạ tầng Việt Nam. Điểm đáng chú ý là chuyến công tác không chỉ mang tính hình thức. Phó Thủ tướng cùng đoàn Trung ương trực tiếp xuống công trường Trung tâm tổ chức Hội nghị APEC, khảo sát các hạng mục trọng điểm và làm việc với lãnh đạo tỉnh, bộ, ngành để tháo gỡ vướng mắc trên thực tế. Việc kiểm tra thực địa cho thấy Chính phủ đang dùng "áp lực thời gian" như một công cụ quản trị: các mốc hoàn thành được đẩy lên sớm hơn 6 tháng so với sự kiện, tạo vùng đệm an toàn thay vì chạy nước rút vào phút cuối.
An Giang: cán đích giải phóng mặt bằng, siết chặt kỷ luật tiến độ
Tại buổi làm việc với tỉnh An Giang, báo cáo cho thấy phần lớn công trình APEC 2027 đã gần cán đích: nhiều dự án đạt 100%, số còn lại cũng ở mức 98%-99% tiến độ. Tỉnh đặt mục tiêu hoàn thành toàn bộ công tác giải phóng mặt bằng của 21 dự án trong tháng 8, đầu tháng 9, và dự án cuối cùng kết thúc vào khoảng ngày 31/5 – sớm hơn khoảng 6 tháng so với Tuần lễ Cấp cao APEC. Đây là cam kết tiến độ hiếm gặp nếu so với thói quen kéo dài của nhiều dự án hạ tầng Việt Nam. Tuy vậy, việc đề nghị điều chỉnh tổng mức đầu tư, danh mục và cơ chế với một số dự án cho thấy mặt trái của tốc độ: phát sinh chi phí giải phóng mặt bằng và yêu cầu điều chỉnh theo thực tế. Điểm tích cực là Phó Thủ tướng yêu cầu báo cáo rõ từng hạng mục, tăng kiểm tra, giám sát và không để xảy ra tham nhũng, lãng phí – nếu thực hiện nghiêm, đây sẽ là bài kiểm tra minh bạch cho An Giang trong quá trình thúc tiến độ.
Phú Quốc: ưu tiên hạ tầng chiến lược, từ sân bay đến tàu điện đô thị
Ở Phú Quốc, trọng tâm của đợt kiểm tra là những công trình định hình diện mạo đô thị mới: mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc, đường tỉnh ĐT 975, tuyến tàu điện đô thị đoạn 1 và Trung tâm Hội nghị APEC. Qua khảo sát thực tế, Phó Thủ tướng ghi nhận tiến độ xây dựng đã thay đổi rõ nét; so với hai tháng trước, trung tâm hội nghị, nhà hát và các khách sạn đã hình thành khung dáng và bước vào giai đoạn hoàn thiện. Dù vậy, mùa mưa và phụ thuộc vào nhập khẩu vật liệu, thiết bị vẫn là những nút thắt kỹ thuật. Yêu cầu ngầm hóa hệ thống điện tại An Thới, Dương Đông và cấp điện cho Trung tâm Hội nghị, tàu điện đô thị, Cảng hàng không cũng đang gây áp lực lớn lên các đơn vị. "Tập đoàn Điện lực Việt Nam phấn đấu cơ bản hoàn thành hệ thống lưới điện cho Phú Quốc trong tháng 9, bảo đảm cung cấp điện ổn định phục vụ APEC" là một mốc cam kết có thể coi là phép thử năng lực triển khai của ngành điện.
Huy động nguồn lực đa ngành: APEC là bài kiểm tra hệ thống
Điểm khác biệt của lần chuẩn bị APEC này là mức độ huy động nguồn lực đa ngành. Quốc phòng, Công an đang xây dựng phương án bảo đảm an ninh, an toàn cho không phận, biên giới biển, kiểm soát UAV và tác chiến điện tử. Ngoại giao, Văn hóa, Thể thao và Du lịch chuẩn bị đề án lễ tân, hậu cần, tuyên truyền, không gian văn hóa để quảng bá hình ảnh và bản sắc dân tộc. Cộng đồng doanh nghiệp thông qua Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam được giao tổ chức các hoạt động ABAC, đối thoại với lãnh đạo APEC và APEC CEO Summit. Ở lớp hạ tầng kỹ thuật, Bộ Tài chính hoàn thiện dự thảo nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù; đồng thời phối hợp xử lý chuyển giao tài sản sân bay Phú Quốc giữa doanh nghiệp nhà nước và nhà đầu tư tư nhân để triển khai các dự án phục vụ hội nghị. Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các cơ quan tháo gỡ vướng mắc đất đai, rác thải, vật liệu xây dựng, nhấn mạnh lộ trình hạn chế rác thải nhựa. Nhìn rộng hơn, APEC đang trở thành một bài kiểm tra khả năng phối hợp liên ngành của toàn hệ thống.
APEC như cú hích cho hạ tầng Việt Nam: cơ hội và sức ép song hành
Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc nhiều lần nhấn mạnh các công trình APEC 2027 tại Phú Quốc là nhiệm vụ rất quan trọng, cấp bách, không chỉ để tổ chức một tuần lễ cấp cao mà còn để phục vụ sự phát triển lâu dài của đặc khu này và của đất nước. Việc tổ chức hội nghị được nhìn nhận là cơ hội chính trị, kinh tế, doanh nghiệp, đồng thời gắn với yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh, chủ quyền lãnh thổ và phát triển kinh tế. Tuy nhiên, cơ hội luôn đi cùng sức ép. Yêu cầu "tập trung tối đa nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm chất lượng, tuyệt đối an toàn" cho thấy Chính phủ không chấp nhận đánh đổi an toàn và chất lượng lấy thời gian. Nếu An Giang và Phú Quốc hoàn thành mục tiêu bàn giao đầy đủ cơ sở vật chất từ tháng 8, tháng 9 để các tiểu ban APEC vận hành, APEC sẽ trở thành minh chứng rằng hạ tầng Việt Nam đã đủ khả năng đón các sự kiện quốc tế lớn và dùng chúng như động lực nâng cấp đô thị, thu hút đầu tư và khách du lịch trong tương lai.
