Triển lãm Robot Hà Nội – không gian AI và STEM cho người học
Triển lãm Robot Hà Nội là sự kiện quy tụ robot, trí tuệ nhân tạo và giáo dục STEM thực tế trong một không gian tương tác, nơi học sinh, sinh viên, nhà nghiên cứu, doanh nghiệp và cơ quan quản lý cùng gặp gỡ, trải nghiệm công nghệ, chia sẻ nhu cầu để rút ngắn khoảng cách giữa phòng thí nghiệm, lớp học và đời sống sản xuất, dịch vụ của thành phố. Ngày 8/10, tại Đại học Phenikaa, Triển lãm Robot Hà Nội 2026 diễn ra dưới sự chủ trì của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội cùng sự tham gia của Trung tâm Chuyển đổi số thành phố. Đây không chỉ là một hoạt động giới thiệu công nghệ, mà là tuyên ngôn rõ ràng: AI và robot phải bước vào trường học, chứ không đứng ngoài cánh cửa giáo dục.
Giáo dục STEM thực tế: 25 gian hàng không chỉ để ngắm nhìn
Điểm thuyết phục nhất của triển lãm robot Hà Nội nằm ở tính “thực hành đến tận tay” người học. Trên diện tích 300m², 25 gian hàng cùng khu trải nghiệm STEM tương tác được bố trí để khách tham quan trực tiếp lập trình robot, thử ứng dụng trí tuệ nhân tạo, thị giác máy tính, lắp ráp mô hình thông minh, tìm hiểu Internet vạn vật và các giải pháp tự động hóa. Đây chính là giáo dục STEM thực tế: người học không nghe giảng về AI trong lớp học, mà tự mình thao tác, mắc lỗi, sửa lỗi và đặt câu hỏi ngay bên cạnh kỹ sư, giảng viên. Theo bà Nguyễn Thị Phương Hoa, việc thực hành như vậy kỳ vọng sẽ khơi dậy sự yêu thích với robot, AI và các lĩnh vực liên quan, từ đó định hướng nghề nghiệp và chuẩn bị nguồn nhân lực công nghệ.
Học sinh trải nghiệm công nghệ và được đặt ở trung tâm hệ sinh thái đổi mới
Điểm đáng nói là học sinh và sinh viên không còn là “khán giả” đứng ngoài các cuộc thảo luận về công nghệ. Tại triển lãm, các em hào hứng trải nghiệm, tìm hiểu robot trong chính không gian đại học – nơi đang diễn ra nghiên cứu và đào tạo. Thông qua khu trải nghiệm STEM, các em tiếp cận quy trình thiết kế, chế tạo robot, nghe chuyên gia chia sẻ tại tọa đàm “Robot & AI – Học gì, làm gì để dẫn đầu tương lai?”, từ đó hình dung rõ hơn con đường học tập và nghề nghiệp. Thành phố đặt thế hệ trẻ vào vai lực lượng sáng tạo, làm chủ công nghệ trong tương lai; còn Nhà nước, doanh nghiệp, viện, trường giữ các vai trò kiến tạo môi trường, trung tâm ứng dụng, nguồn tri thức. Cách sắp đặt này cho thấy một lựa chọn chính trị rõ ràng: hoặc gắn người trẻ với hoạt động đổi mới sáng tạo, hoặc chấp nhận tụt hậu.
Nối nhịp nghiên cứu với nhu cầu sản xuất và thị trường
Triển lãm Robot Hà Nội 2026 không dừng lại ở trải nghiệm cho người học, mà còn được thiết kế như một “sân ga” kết nối nghiên cứu khoa học với sản xuất và nhu cầu thực tiễn. Trong khuôn khổ sự kiện, doanh nghiệp giới thiệu sản phẩm, tìm đối tác và thị trường; viện, trường và nhà khoa học đưa kết quả nghiên cứu đến gần hơn với nhu cầu thực tế; cơ quan quản lý có dịp lắng nghe đề xuất từ cộng đồng công nghệ và cả tiếng nói học sinh, sinh viên. Tuy vậy, các chuyên gia thẳng thắn thừa nhận quãng đường từ nghiên cứu đến sản xuất, đưa sản phẩm ra thị trường vẫn còn nhiều thách thức: kết nối giữa năng lực sản xuất trong nước với nhu cầu thị trường hạn chế, tiềm năng nội địa hóa chưa được phát huy và niềm tin người dùng chưa đủ. Việc “kích cầu nhiều hơn nữa” cho robot Make in Vietnam không phải khẩu hiệu, mà là điều kiện để nhà nghiên cứu dám đầu tư dài hạn.
Sau triển lãm: thành công hay không nằm ở những kết nối được tiếp tục
Nếu chỉ nhìn vào số gian hàng hay hình ảnh học sinh trải nghiệm công nghệ, rất dễ lạc quan quá mức về tác động của triển lãm robot Hà Nội. Bản chất bước ngoặt nằm ở chỗ thành phố coi khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực nâng cao năng suất, sức cạnh tranh và chất lượng cuộc sống người dân. Triển lãm tạo ra một không gian để các bên gặp gỡ, tìm kiếm cơ hội hợp tác, nhưng như bà Nguyễn Tố Quyên nhấn mạnh, “điều quan trọng hơn là sau triển lãm có bao nhiêu kết nối được tiếp tục”. Nếu các ý tưởng robot, AI được thử nghiệm, hoàn thiện thành sản phẩm và giải bài toán cụ thể của thành phố, chúng ta có thể coi đây là mốc đánh dấu AI và STEM bước vào đời sống học đường và sản xuất. Ngược lại, nếu các kết nối bị đứt đoạn, triển lãm sẽ chỉ là một ngày hội công nghệ đẹp mắt, nhưng ngắn ngủi.
