Khám sức khỏe học sinh: Tấm “vé an toàn” trước khi tựu trường
Khám sức khỏe học sinh trước năm học là hoạt động sàng lọc toàn diện về thể lực, thị lực, răng miệng, dinh dưỡng và các bệnh lý tiềm ẩn, nhằm phát hiện sớm nguy cơ, cập nhật hồ sơ sức khỏe điện tử và giúp nhà trường, gia đình điều chỉnh kế hoạch học tập, sinh hoạt cho trẻ phù hợp với thể trạng thực tế.
Điểm đáng nói là Hà Nội đã chuyển từ tư duy “có bệnh mới đi khám” sang yêu cầu khám sức khỏe học sinh bắt buộc trước khi các em bước vào năm học mới. Các phường, xã đang đồng loạt triển khai khám sức khỏe tổng quát cho trẻ em, học sinh dưới 18 tuổi, phải hoàn thành trước ngày 4/9. Đây không phải thủ tục hành chính cho xong, mà là “tấm vé an toàn” cần thiết trước khi trẻ trở lại trường. Nếu không coi trọng sàng lọc trước năm học, chúng ta đang chấp nhận để trẻ mang theo những bệnh lý âm thầm vào lớp – từ cận thị đến sâu răng – rồi mới xử lý khi hậu quả đã rõ.
Hà Nội khám đồng loạt: Quyết tâm chính trị và những con số biết nói
Đợt cao điểm khám sức khỏe học sinh lần này không phải phong trào ngắn hạn mà là quyết sách mang tính chiến lược để bảo đảm sức khỏe trước năm học mới. Sau yêu cầu của Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà, cả hệ thống chính trị được đặt vào trạng thái “hành động quyết liệt”, tập trung khám sức khỏe toàn dân, trong đó ưu tiên trẻ em, học sinh dưới 18 tuổi, hoàn thành trước ngày 4/9.
Theo thống kê, Hà Nội hiện có 4.776 cơ sở giáo dục với hơn 2,2 triệu trẻ em mầm non và học sinh phổ thông. Việc đặt mục tiêu 100% học sinh được kiểm tra sức khỏe trước khai giảng, từ 18/8 đến 4/9/2026 tại tất cả xã, phường, cho thấy đây là chiến dịch quy mô lớn chứ không phải vài điểm làm thử. Tại xã Mỹ Đức, hơn 13.000 học sinh các bậc học đã được khám tổng quát; riêng Trường THPT Mỹ Đức A có hơn 2.100 học sinh tham gia. Ở Gia Lâm, kế hoạch rà soát, khám sức khỏe bao phủ tới 21.931 trẻ em, học sinh.
Cận thị, sâu răng và những “căn bệnh trường học” bị bỏ quên
Điều khiến nhiều phụ huynh giật mình là thông qua sàng lọc trước năm học, không ít học sinh Hà Nội được phát hiện tăng cận thị và sâu răng. Một nữ sinh lớp 12, gắn bó với kính từ năm lớp 7, chỉ tới khi khám đầu năm mới biết độ cận đã tăng, kính cũ không còn phù hợp. Đây là ví dụ điển hình cho cận thị ở trẻ em tiến triển âm thầm, nếu không khám định kỳ sẽ khó kiểm soát.
Các đoàn khám tập trung phát hiện những vấn đề thường gặp ở lứa tuổi học đường như bất thường thể lực, béo phì, cận thị, sâu răng. Nói thẳng, cận thị ở trẻ em và sâu răng học sinh không còn là chuyện cá biệt, mà là hậu quả của học online kéo dài, dùng thiết bị điện tử quá nhiều, ăn ngọt nhưng chăm sóc răng miệng kém. Khi chuẩn bị tựu trường, phụ huynh thường ưu tiên mua sách, đồng phục, mà quên rằng việc kiểm tra mắt, răng, dinh dưỡng cho con mới là “khoản đầu tư” quyết định khả năng học tập bền vững.
Khám sàng lọc sớm: Lợi ích thực tế cho từng đứa trẻ
Điểm tích cực của đợt khám sức khỏe học sinh lần này là không dừng ở việc “xem cho biết”. Kết quả khám được dùng để tư vấn điều chỉnh chế độ học tập, nghỉ ngơi, dinh dưỡng và vận động phù hợp với từng em. Với những trường hợp bất thường, học sinh được hướng dẫn theo dõi, thăm khám chuyên sâu khi cần, thay vì để bệnh âm ỉ rồi mới chạy chữa.
Các bệnh viện như Bệnh viện đa khoa Mỹ Đức đã lập các đoàn khám với đầy đủ chuyên khoa, đặt mục tiêu 100% học sinh được khám trước khi vào năm học mới. Trọng tâm là khám, sàng lọc các rối loạn dinh dưỡng, tật khúc xạ, bệnh mắt và những vấn đề có thể ảnh hưởng trực tiếp đến học tập, phát triển của trẻ. Câu chuyện không chỉ là phát hiện bệnh, mà còn là xây dựng thói quen phòng bệnh, từ dinh dưỡng, vận động đến vệ sinh cá nhân và bảo vệ thị lực. Khi vấn đề sức khỏe được nhận diện đúng lúc và can thiệp đúng cách, học sinh có nền tảng thể chất tốt hơn để học và rèn luyện lâu dài.
Từ hồ sơ điện tử đến trách nhiệm gia đình: Không để trẻ bị bỏ sót
Một điểm mới quan trọng là dữ liệu khám sức khỏe học sinh sẽ được tích hợp ngay vào hồ sơ sức khỏe điện tử và học bạ điện tử. Đây là bước chuẩn hóa thông tin sức khỏe gắn với mã định danh, giúp theo dõi liên tục suốt vòng đời học sinh, thay cho những tờ giấy khám lẻ loi dễ thất lạc. Sở Y tế được giao nhiệm vụ báo cáo tiến độ hằng ngày trước 18h, chỉ rõ địa bàn chậm để có biện pháp xử lý, hướng tới hoàn thành chỉ tiêu khám sức khỏe định kỳ cho toàn dân trong tháng 11/2026.
Đáng chú ý, kinh phí khám sức khỏe định kỳ này được ngân sách thành phố bảo đảm miễn phí hoàn toàn theo chính sách an sinh xã hội. Vậy nên, nếu phụ huynh vẫn thờ ơ, bỏ qua lịch khám của con thì đó không còn là khó khăn tài chính mà là vấn đề nhận thức. Những học sinh chưa thể khám đúng lịch sẽ được nhà trường, trạm y tế tổ chức khám vét, không để ai bị bỏ sót. Cùng với việc tổng vệ sinh, khử khuẩn trường lớp để sẵn sàng đón học sinh trong không gian an toàn nhất, trách nhiệm cuối cùng vẫn nằm ở mỗi gia đình: chủ động đưa con đi khám, đọc kỹ kết quả, phối hợp với nhà trường theo dõi lâu dài.
