Khám sức khỏe toàn dân là gì và vì sao đây là lúc phải đi khám?
Khám sức khỏe toàn dân là chương trình khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí được tổ chức cho toàn bộ người dân, nhằm phát hiện sớm yếu tố nguy cơ và bệnh tật, đồng thời lập và cập nhật hồ sơ sức khỏe điện tử để quản lý sức khỏe lâu dài trong suốt vòng đời mỗi người.
Điểm quan trọng nhất lúc này là: ai chậm đi khám thì đang tự bỏ lỡ một chính sách sức khỏe 2026 hiếm khi có lại. Ngành y tế các địa phương không chỉ “làm phong trào” mà đặt mục tiêu chuyển trọng tâm từ chữa bệnh sang phòng bệnh, giảm chi phí điều trị và xây dựng một cộng đồng sống lành mạnh. Khi khám sức khỏe miễn phí, bạn không chỉ kiểm tra vài chỉ số, mà còn được phân loại nguy cơ, tư vấn thay đổi lối sống và cập nhật vào Sổ sức khỏe điện tử để theo dõi về sau. Nếu trước đây khám định kỳ là việc “ai rảnh thì đi”, thì bây giờ đây là trách nhiệm chung của cả hệ thống và quyền lợi thiết thực của từng người dân.
Khánh Hòa: Coi khám sức khỏe miễn phí là nhiệm vụ cấp bách
Ở Khánh Hòa, lãnh đạo UBND tỉnh đã ra văn bản yêu cầu tất cả cơ quan, ban, ngành, địa phương tăng cường chỉ đạo, phân công rõ trách nhiệm trong tổ chức khám sức khỏe định kỳ và khám sàng lọc miễn phí cho người dân trên địa bàn. Đây không còn là hoạt động bên lề mà được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách trong chính sách sức khỏe 2026 của địa phương. Tỉnh đặt mục tiêu hoàn thành 100% tiến độ khám sức khỏe cho người dân trong năm, với mốc chậm nhất là ngày 30/9.
Cách làm của Khánh Hòa khá quyết liệt: phân công cơ sở khám chữa bệnh phụ trách từng xã, phường; tổ chức các đợt khám lưu động; huy động cả hệ thống chính trị ở cơ sở – từ tổ dân phố, thôn, khu dân cư đến công an cấp xã và tổ công nghệ số cộng đồng – để tuyên truyền, vận động, hướng dẫn người dân đi khám đầy đủ, đúng thời gian. Nhóm yếu thế như người cao tuổi neo đơn, người khuyết tật nặng, người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn được yêu cầu phải được chủ động tiếp cận, hỗ trợ, không để họ phải tự xoay xở việc đăng ký khám. Đây là thông điệp rõ ràng: nhà nước phải chủ động tới với dân, chứ không chỉ chờ dân tìm đến.
Thái Nguyên: Thành công sớm nhưng hơn 35% dân vẫn chưa được khám
Thái Nguyên là một trong những địa phương đi đầu về khám sức khỏe toàn dân. Ngành y tế tỉnh đã triển khai chương trình này theo tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 của Bộ Chính trị về các giải pháp đột phá trong bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân. Theo UBND tỉnh, các cấp, ngành và cơ sở y tế đã chủ động tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí, gắn với công tác phòng chống dịch và truyền thông chăm sóc sức khỏe. Đây không phải phong trào ngắn hạn mà là bước đi để hình thành văn hóa khám định kỳ, quản lý sức khỏe theo vòng đời.
Một con số đáng chú ý là: toàn tỉnh đã khám cho trên 1,13 triệu người, đạt 65,88%, phát hiện trên 43 nghìn trường hợp bệnh lý. Báo cáo khác cho thấy Thái Nguyên đạt tỷ lệ 64,3% dân số được khám, xếp thứ 3 toàn quốc theo báo cáo ngày 31/7/2026 của Bộ Y tế. Tuy nhiên, vẫn còn hơn 35% dân số chưa được sàng lọc, chủ yếu là người ở vùng khó tiếp cận, nhóm khó vận động hoặc gặp trở ngại về tổ chức. Trong khi đó, thời hạn để đạt 100% người dân được khám sức khỏe được đặt ra đến khoảng cuối tháng 10, và lãnh đạo tỉnh đã cảnh báo không được chủ quan, không dồn việc đến phút chót.
Từ số liệu đến lợi ích: Khám để sống khỏe hơn, không phải để đủ chỉ tiêu
Điều dễ thấy là các con số về tiến độ khám sức khỏe chỉ là bề nổi. Điều quan trọng hơn là hàng chục nghìn trường hợp bệnh lý đã được phát hiện sớm, từ đó quản lý sức khỏe ngay từ đầu, tránh bệnh nặng và chi phí điều trị cao về sau. Khám sức khỏe toàn dân giúp người dân tiếp cận dịch vụ khám sàng lọc định kỳ miễn phí, giảm gánh nặng tài chính cho cá nhân, gia đình và xã hội trong dài hạn. Đồng thời, đây là nền tảng để xây dựng hệ thống Sổ sức khỏe điện tử quốc gia, hồ sơ sức khỏe điện tử đã đạt 93% và 40% sổ sức khỏe điện tử đã được tích hợp trên VNeID tại Thái Nguyên.
Khi tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt 95,6% ở một địa phương như Thái Nguyên, khám sức khỏe miễn phí không chỉ là thêm một dịch vụ, mà còn là cách cụ thể hóa quyền được chăm sóc sức khỏe của người dân. Quan trọng hơn, chính sách này góp phần chuyển dịch tư duy xã hội từ tâm lý “có bệnh mới đi khám” sang thói quen phòng bệnh chủ động. Với việc đẩy mạnh truyền thông về chăm sóc sức khỏe, môi trường sống lành mạnh, an toàn thực phẩm, trường học và lao động, khám sức khỏe toàn dân đang dần biến những khẩu hiệu “sống khỏe” thành hành động cụ thể ở từng hộ gia đình, từng khu dân cư.
Người dân cần làm gì để không bỏ lỡ cơ hội khám miễn phí?
Nếu bạn nghĩ đây là chương trình “của nhà nước”, còn mình đi hay không cũng được, thì đó là sự thờ ơ có thể phải trả giá bằng sức khỏe của chính bạn. Thực tế, các địa phương đã huy động tổ dân phố, thôn, khu dân cư, công an xã, tổ công nghệ số cộng đồng để đến từng nhà, vận động, hướng dẫn người dân tham gia khám đầy đủ, đúng thời gian. Cán bộ y tế cũng tăng cường tuyên truyền để người dân hiểu chính sách nhân văn này và chủ động hưởng ứng. Trường hợp đã được vận động mà vẫn chưa khám, các đơn vị có trách nhiệm theo dõi sát, ghi nhận tình trạng để phản ánh đúng thực tế.
Người dân vì thế không nên đợi “ai gọi mới đi”. Cách tốt nhất là chủ động liên hệ trạm y tế xã, phường, tổ dân phố hoặc chính quyền địa phương để nắm lịch khám sức khỏe toàn dân, đặc biệt nếu bạn thuộc nhóm lao động tự do, làm việc xa nhà hoặc sống ở vùng khó đi lại. Khi đến khám, hãy mang theo giấy tờ tùy thân và thông tin bảo hiểm y tế, đồng thời lưu ý yêu cầu cập nhật Sổ sức khỏe điện tử của mình. Tiến độ khám sức khỏe đang được siết chặt, mục tiêu là 100% dân số được khám trước các mốc cuối tháng 9 ở Khánh Hòa và cuối tháng 10 ở Thái Nguyên, nên nếu bạn chậm trễ, nguy cơ cao là sẽ tự đánh mất phần quyền lợi miễn phí dành cho chính mình.
