Từ vốn vay đến đầu ra: Phụ nữ khởi nghiệp được hỗ trợ ra sao?

Hỗ trợ khởi nghiệp phải đi xa hơn khoản vốn ban đầu

Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp là quá trình kết nối vốn, kiến thức quản trị, năng lực sản xuất và cơ hội tiếp cận khách hàng để ý tưởng kinh doanh có thể trở thành sinh kế bền vững. Đây là cách nhìn cần thiết khi nhiều cơ sở nhỏ cùng lúc gặp khó về vốn, quản lý, chất lượng sản phẩm và thị trường. Tại Lào Cai, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh tổ chức hội nghị chuyên đề năm 2026 nhằm nâng chất lượng hợp tác xã, tổ hợp tác do phụ nữ quản lý và tạo việc làm cho lao động nữ. Điểm đáng chú ý không phải chỉ là lập thêm tổ chức, mà là giúp những mô hình ấy sống được sau ngày thành lập. Trong năm 2026, tỉnh ra mắt 17 hợp tác xã mới do phụ nữ tham gia quản lý. Con số này có ý nghĩa khi đi kèm hỗ trợ hợp tác xã về quản trị, xây dựng thương hiệu, xúc tiến thương mại và tìm đầu ra; nếu thiếu những mắt xích đó, quy mô tập thể khó chuyển thành doanh thu ổn định.

Lào Cai xây nền tập thể, Hưng Yên bồi dưỡng người kinh doanh

Lào Cai chọn hợp tác xã và tổ hợp tác làm điểm tựa để liên kết các hộ sản xuất, chia sẻ nguồn lực rồi tiến tới thị trường rộng hơn. Tại hội nghị, các nội dung hỗ trợ được đặt thành một chuỗi: nâng kỹ năng quản trị, tổ chức sản xuất, xây dựng thương hiệu, kết nối doanh nghiệp và tìm khách hàng. Tỉnh cũng trao hỗ trợ cho một hợp tác xã chế biến thực phẩm sạch để mua thiết bị, phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh. Hưng Yên triển khai theo hướng kết hợp tuyên truyền, đào tạo và tiếp cận vốn. Sau Đề án 939 giai đoạn 2017–2025, Đề án 2415 mở giai đoạn hỗ trợ 2026–2035, hướng đến doanh nghiệp, hợp tác xã và các mô hình kinh tế bền vững. Các cấp Hội hỗ trợ vốn vay khởi nghiệp, trang bị kỹ năng quản trị, khởi sự kinh doanh và chuyển đổi số. Mô hình nông nghiệp hữu cơ tuần hoàn kết hợp du lịch của chị Phạm Thị Hương tiếp cận tổng cộng 600 triệu đồng vốn vay và hiện đạt doanh thu hơn 2 tỷ đồng mỗi năm, tạo việc làm cho khoảng 10–20 lao động.

Hải Phòng nối vốn với quảng bá và công nghệ số

Hải Phòng thể hiện rõ vai trò của vốn khi gắn khoản vay với quảng bá sản phẩm và kênh bán hàng. Khởi nghiệp ở tuổi 50 với món xôi khúc, chị Phạm Thị An được Hội kết nối vay 100 triệu đồng từ Ngân hàng Chính sách xã hội, đồng thời được giới thiệu sản phẩm tại lễ hội và chương trình xúc tiến thương mại. Cơ sở Xôi khúc An hiện có sản phẩm OCOP 3 sao, bán khoảng 250–300 sản phẩm mỗi ngày, doanh thu 6,2–7 triệu đồng/ngày. Nhưng nhu cầu không dừng ở vốn: người đã có cơ sở kinh doanh cần thị trường và phương thức bán hiệu quả hơn. Vì vậy, tại phường Hưng Đạo, hội viên được hướng dẫn dùng trí tuệ nhân tạo để tạo nội dung quảng cáo, hình ảnh và video; mô hình “Tổ phụ nữ kinh doanh số” hỗ trợ bán hàng trực tuyến và thanh toán không dùng tiền mặt. Cách làm này có sức thuyết phục vì quảng bá sản phẩm được nối trực tiếp với công cụ bán hàng, thay vì chỉ dừng ở việc xuất hiện tại một sự kiện.

Nối các khâu mới tạo được sức bền

Ba địa phương có trọng tâm khác nhau: Lào Cai củng cố mô hình tập thể và năng lực vận hành; Hưng Yên kết hợp khơi dậy ý tưởng với đào tạo, vốn và kỹ thuật; Hải Phòng nhấn vào vốn, quảng bá và công cụ số để cải thiện đầu ra. Đây không phải những lựa chọn loại trừ nhau. Một cơ sở muốn đứng vững cần được nối từ năng lực sản xuất và chất lượng hàng hóa đến thương hiệu, khách hàng, kênh bán và nguồn vốn phù hợp từng giai đoạn. Câu chuyện ở Hải Phòng cho thấy hỗ trợ sinh kế có thể giúp người vay ổn định thu nhập; còn ở Hưng Yên, một mô hình được hỗ trợ vốn và kỹ thuật đã tạo việc làm tại địa phương. Giai đoạn 2026–2035, Hưng Yên tiếp tục hỗ trợ khởi nghiệp gắn với phát triển hợp tác xã; Hải Phòng đặt mục tiêu nâng kỹ năng kinh doanh cho 2.500 phụ nữ và hỗ trợ 5.000 cơ sở do phụ nữ làm chủ tiếp cận tín dụng ưu đãi, quỹ khởi nghiệp trong giai đoạn 2026–2030. Thước đo sau cùng nên là khả năng duy trì đơn hàng, thu nhập và việc làm, chứ không chỉ số mô hình mới được lập.