Khám phá sở thích, cùng nhau

Deal thật, đánh giá chân thực và câu chuyện mua sắm từ những người cùng sở thích với bạn — mỗi ngày trên Sammfy.

Khám phá sở thích, cùng nhauDeal thật, đánh giá chân thực và câu chuyện mua sắm từ những người cùng sở thích với bạn — mỗi ngày trên Sammfy.

Quốc Tử Giám và bài học về giáo dục, trọng dụng nhân tài

Quốc Tử Giám và bài học về giáo dục, trọng dụng nhân tài
Sở thích|Giáo dục tuổi đi học

Di sản đạo học không chỉ thuộc về quá khứ

Quốc Tử Giám là thiết chế giáo dục được thành lập năm 1076, được xem là trường đại học đầu tiên của Việt Nam và là biểu tượng lâu đời của truyền thống trọng học, trọng nhân tài. Nhân dịp 950 năm thành lập, điều đáng suy ngẫm không chỉ là tuổi đời của di tích, mà là cách tinh thần ấy có thể tiếp tục định hình giáo dục hôm nay.

Văn Miếu được xây dựng năm 1070, trước khi Quốc Tử Giám ra đời sáu năm; quần thể này vì thế lưu giữ một hành trình dài của lịch sử giáo dục Việt Nam. 82 bia tiến sĩ trong khu di tích được ghi danh vào Chương trình Ký ức Thế giới của UNESCO năm 2011, ghi lại hơn ba thế kỷ lịch sử và giáo dục. Những tấm bia không nên chỉ được ngắm như hiện vật cổ: chúng nhắc rằng tri thức từng được ghi nhận công khai, còn người tài được tôn vinh vì đóng góp cho xã hội.

Đó là lý do kỷ niệm 950 năm có ý nghĩa vượt khỏi nghi thức. Nếu chỉ dừng ở việc nhắc lại quá khứ, di sản sẽ thành phông nền; nếu biến lịch sử thành câu hỏi về cơ hội học tập, phẩm chất người thầy và trách nhiệm của người có tri thức, Quốc Tử Giám vẫn có thể đối thoại với hiện tại.

Quốc Tử Giám và bài học về giáo dục, trọng dụng nhân tài

Tôn vinh nhân tài phải đi cùng phẩm cách

Văn Miếu - Quốc Tử Giám kết tinh truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo và triết lý trọng dụng hiền tài. Nhưng giá trị đáng giữ không nằm ở việc tuyệt đối hóa con đường khoa cử xưa. Di sản gợi một tiêu chuẩn rộng hơn: tri thức cần gắn với chính trực, trách nhiệm và năng lực phụng sự.

Việc tôn vinh những nhà giáo, trí thức Việt Nam như Chu Văn An và Trương Hán Siêu làm rõ mối liên hệ ấy: họ được nhớ đến không chỉ vì học vấn, mà còn vì nhân cách và khí tiết. Đây là thông điệp thiết thực trong bối cảnh giáo dục dễ bị thu hẹp thành điểm số hay thành tích. Trọng dụng nhân tài không thể chỉ là chọn người đạt kết quả cao; còn phải tạo điều kiện để năng lực được sử dụng vì lợi ích chung.

Trong năm 2026, Việt Nam kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám cùng 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất. Các dấu mốc ấy cùng nhấn mạnh mối liên hệ giữa tri thức, văn hóa và phát triển. Bài học lịch sử vì vậy không phải quay về mô hình cũ, mà là giữ tinh thần coi trọng học tập, đồng thời mở rộng cơ hội để nhiều người có thể học, trưởng thành và đóng góp.

UNESCO gợi mở cách đưa di sản vào giáo dục

Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam Jonathan Wallace Baker cho rằng những giá trị Quốc Tử Giám hàm chứa có thể truyền cảm hứng cho cách tiếp cận giáo dục. Gợi ý quan trọng ở đây là giáo dục di sản và sự tham gia thực chất với các thiết chế văn hóa, người thực hành di sản: học sinh vừa hiểu bản sắc của mình, vừa cởi mở với những nền văn hóa và ý tưởng khác.

Cách tiếp cận ấy biến di tích thành không gian học tập, thay vì điểm tham quan chỉ để nghe thuyết minh. Người học có thể đọc tư liệu, đặt câu hỏi về lịch sử, tìm hiểu cách xã hội từng tuyển chọn và tôn vinh người tài, rồi liên hệ với những lựa chọn giáo dục hiện nay. Các bia tiến sĩ, kiến trúc và câu chuyện về nhà giáo trở thành chất liệu để học lịch sử bằng quan sát và trao đổi.

Để hiệu quả không tan theo dịp kỷ niệm, hoạt động cần có chỗ đứng thường xuyên trong trường học, bảo tàng và cộng đồng, như UNESCO nhấn mạnh. Khi thanh niên được tham gia tìm hiểu, diễn giải và chia sẻ di sản, họ không còn là khán giả thụ động. Đó mới là cách một di sản giáo dục có thể gợi ra phương pháp học tập gần gũi, chủ động và gắn với đời sống.

Quốc Tử Giám và bài học về giáo dục, trọng dụng nhân tài

950 học sinh nối tiếp truyền thống bằng hành động

Sự tiếp nối đã được thể hiện qua chương trình “Ngôi sao trí tuệ”, do Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức để kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076–2026). Chương trình có 950 học sinh từ các trường ở Hà Nội tham gia, kết hợp biểu diễn nghệ thuật, tái hiện hình ảnh sĩ tử xưa và hoạt động của học sinh hôm nay.

Điểm đáng chú ý không phải con số 950 tự thân, mà là cách chương trình kết nối truyền thống khoa cử với tinh thần học tập hiện đại. Hai học sinh tiêu biểu đọc lời nguyện, bày tỏ quyết tâm học tập, rèn luyện để trưởng thành và đóng góp cho đất nước. Khi học sinh tự nói lên khát vọng ấy dưới mái Khuê Văn Các, lịch sử không còn là bài học xa cách mà trở thành lời nhắc về lựa chọn cá nhân.

Đây là hướng đi đáng duy trì: để người trẻ vừa tiếp xúc với di tích, vừa chủ động diễn giải điều họ học được và liên hệ với trách nhiệm của mình. Kỷ niệm 950 năm chỉ có ý nghĩa bền lâu nếu truyền thống hiếu học chuyển thành cơ hội học tập rộng mở, sự trân trọng người thầy và cách trọng dụng nhân tài dựa trên cả năng lực lẫn phẩm chất. Quốc Tử Giám có thể truyền cảm hứng, nhưng giáo dục hôm nay phải biến cảm hứng ấy thành thực hành mỗi ngày.

Sammfy nhận hoa hồng khi bạn mua sắm qua liên kết của chúng tôi, bạn không phải trả thêm chi phí.

You May Also Like

Comments
Viết gì đó...
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ!