Từ hội nghị xúc tiến đến tham vọng cực tăng trưởng mới
Chiến lược mở rộng không gian Cà Mau đầu tư, ký kết các biên bản ghi nhớ với tổng vốn dự kiến hơn 439.000 tỷ đồng và định vị tỉnh như một cực tăng trưởng mới phản ánh tham vọng chuyển hóa lợi thế địa kinh tế ở cực Nam Tổ quốc thành một trung tâm kinh tế, logistics và năng lượng gắn với biển, vừa phục vụ nội địa vừa kết nối sâu hơn vào chuỗi giá trị khu vực Đông Nam Á. Điểm đáng nói không nằm ở những con số ấn tượng, mà ở cách Cà Mau biến hội nghị xúc tiến đầu tư thành bước khởi động cho một mô hình tăng trưởng hai con số có chọn lọc. Chủ đề “Cà Mau - Cực tăng trưởng mới” được Phó Thủ tướng coi là khát vọng và cam kết hành động của cả hệ thống chính trị, chứ không chỉ là khẩu hiệu xúc tiến đầu tư. Đặt trong bối cảnh hạ tầng đang được hoàn thiện và quy hoạch đã hợp nhất, tỉnh đang gửi đi thông điệp: Cà Mau muốn trở thành cực tăng trưởng mới của khu vực và cả nước, chứ không chấp nhận ở vị thế một tỉnh cuối đường.
Ba MOU trị giá 439.000 tỷ đồng: bước ngoặt hay phép thử?
Trọng tâm chiến lược lần này là 3 biên bản ghi nhớ hợp tác Cà Mau đầu tư với tổng vốn dự kiến hơn 439.000 tỷ đồng, ký với Tập đoàn Xuân Thiện, Tập đoàn T&T và Công ty TNHH Đầu tư xây dựng và Thương mại Phương Anh. Đây là quy mô vốn hiếm thấy ở một địa phương, cho thấy Cà Mau muốn nhảy vọt chứ không đi từng bước nhỏ. Tuy vậy, biên bản ghi nhớ mới chỉ là lời hứa. Sức nặng của chiến lược sẽ nằm ở khả năng chuyển những thỏa thuận này thành dự án thực tế và dòng tiền cụ thể. Cùng với đó, tỉnh đã trao 19 quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư và giấy chứng nhận đăng ký đầu tư với tổng vốn hơn 40.000 tỷ đồng, đồng thời công bố danh mục 96 dự án mời gọi trên các lĩnh vực từ nhà ở, năng lượng, giao thông đến nông nghiệp, thủy sản và khu kinh tế. Những động thái này cho thấy Cà Mau đang dùng các MOU lớn như “nam châm” để kéo theo cả hệ sinh thái hợp tác doanh nghiệp xoay quanh các ngành mũi nhọn.
Hạ tầng và không gian biển: nền tảng để cạnh tranh vùng
Nếu không có hạ tầng, mọi tham vọng về cực tăng trưởng mới chỉ là ý tưởng trên giấy. Cà Mau rõ ràng hiểu điều đó khi đặt chiến lược Cà Mau đầu tư gắn trực tiếp với hệ thống kết nối đang được hoàn thiện: cao tốc Cần Thơ - Cà Mau đã hoàn thành, tuyến Cà Mau - Đất Mũi đang triển khai, đường ra đảo Hòn Khoai dự kiến xong cuối 2028, cùng quy hoạch cảng nước sâu Hòn Khoai đón tàu đến 250.000 tấn và kế hoạch nâng cấp, mở rộng Cảng hàng không Cà Mau. Điểm mạnh đặc biệt của tỉnh là không gian biển 71.000 km² và bờ biển dài 310 km với ba mặt giáp biển. Nếu được kết nối bằng cao tốc, cảng biển, sân bay, Cà Mau có thể trở thành cửa ngõ logistics biển hướng ra tuyến hàng hải quốc tế, đồng thời là “thủ phủ tôm” phục vụ xuất khẩu, một điểm đến du lịch sinh thái rừng – biển – rừng ngập mặn khác biệt, và nền tảng để phát triển năng lượng tái tạo quy mô lớn. Chính tổ hợp lợi thế này tạo ra cơ hội cạnh tranh vùng mà nhiều địa phương đồng bằng không có.
Ưu tiên công nghệ, chuỗi giá trị và hợp tác doanh nghiệp
Khác với cách làm dàn trải, Cà Mau tuyên bố ưu tiên các dự án công nghệ hiện đại, tạo giá trị gia tăng cao, có khả năng hình thành chuỗi sản xuất, tạo việc làm và gắn tăng trưởng với an sinh xã hội. Danh mục 10 dự án năng lượng xanh và tái tạo với tổng vốn dự kiến hơn 54.500 tỷ đồng cho thấy năng lượng được chọn là một trụ cột quan trọng trong chiến lược Cà Mau đầu tư. Tỉnh cũng thể hiện rõ quan điểm hợp tác doanh nghiệp khi coi doanh nghiệp và nhà đầu tư là đối tác đồng hành, tập trung cải thiện môi trường kinh doanh, cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số, hỗ trợ tháo gỡ khó khăn, tăng cường kết nối. Việc mời gọi nhà đầu tư có năng lực, tầm nhìn dài hạn, công nghệ và quản trị hiện đại không chỉ nhằm mang về vốn, mà còn để nhập khẩu tri thức, chuẩn quản trị và mạng lưới thị trường. Theo cách này, Cà Mau đang nỗ lực tránh kịch bản trở thành “công xưởng giá rẻ” mà thay vào đó là một mắt xích có giá trị cao trong chuỗi giá trị khu vực.
Thách thức thực thi và tác động tới đời sống người dân
Tham vọng lớn đi kèm trách nhiệm thực thi. Cà Mau đã đặt mốc thời gian rõ ràng: trong tháng 9, tỉnh sẽ hoàn thành rà soát, phân loại toàn bộ dự án, MOU, thỏa thuận và kiến nghị nhà đầu tư, giao đầu mối theo dõi với tinh thần “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền. Nếu cơ chế này được thực hiện nghiêm, nó có thể trở thành lợi thế cạnh tranh về quản trị địa phương. Tác động cuối cùng của chiến lược không nằm ở bảng thống kê vốn, mà ở đời sống người dân. Lãnh đạo tỉnh nhấn mạnh mục tiêu tối hậu của phát triển kinh tế – xã hội là nâng cao đời sống, hướng tới phồn vinh, thịnh vượng của Nhân dân. Ngay tại hội nghị, Cà Mau đã huy động thêm hơn 60,4 tỷ đồng cho an sinh xã hội. Nếu các dự án ưu tiên công nghệ, chuỗi giá trị và hợp tác doanh nghiệp được triển khai đúng cam kết, tỉnh có cơ hội vừa tăng trưởng nhanh, vừa thu hẹp khoảng cách phát triển và tạo việc làm bền vững, từ đó tiến gần hơn mục tiêu trở thành cực tăng trưởng mới trong khu vực.
