Một đô thị mở rộng với quy mô đáng kể
Đô thị Bà Nà là khu vực quy hoạch bao trùm toàn bộ xã Bà Nà, được định hướng thành đô thị mở rộng của Đà Nẵng với các chức năng kinh tế, xã hội và du lịch. Đây không chỉ là một kế hoạch phát triển điểm đến, mà là nỗ lực mở rộng không gian đô thị về phía tây.
UBND thành phố Đà Nẵng đã phê duyệt nhiệm vụ Quy hoạch chung đô thị Bà Nà đến năm 2050. Phạm vi nghiên cứu rộng khoảng 13.640,75 ha, tương đương hơn 136 km², cho thấy quy hoạch này vượt xa việc tổ chức riêng khu du lịch hiện hữu.
Định hướng đặt Bà Nà vào vai trò động lực phát triển kinh tế khu vực phía bắc và cực tăng trưởng của đô thị phía tây Đà Nẵng. Quy mô đất lớn tạo dư địa để bố trí nhiều chức năng, nhưng cũng khiến chất lượng tổ chức không gian và hạ tầng trở thành phép thử quyết định.
Không chỉ đặt cược vào du lịch
Điểm đáng chú ý trong quy hoạch đô thị Bà Nà là mô hình phát triển đa chức năng: thương mại, dịch vụ, du lịch và công nghiệp, bên cạnh vai trò trung tâm kinh tế, văn hóa, xã hội. Cách tiếp cận này có thể giúp khu vực giảm lệ thuộc vào một nguồn tăng trưởng duy nhất, nhưng chỉ hiệu quả nếu các hoạt động được bố trí hài hòa.
Nhiệm vụ quy hoạch yêu cầu nghiên cứu tổ chức không gian, sử dụng đất và phát triển đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội. Đồng thời, kế hoạch phải gắn khai thác tiềm năng địa phương với bảo tồn cảnh quan, hệ sinh thái, bảo vệ môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu. Đây không phải phần trang trí cho bản quy hoạch: khu vực đồi núi, ven sông và có nguy cơ ngập lụt, sạt lở đòi hỏi kiểm soát phát triển, bảo vệ đất nông, lâm nghiệp và không gian sinh thái.
Vì vậy, tham vọng công nghiệp hóa và đô thị hóa chỉ có sức thuyết phục khi được cân bằng với giới hạn tự nhiên của địa bàn. Nếu không, diện tích lớn sẽ trở thành áp lực quản lý thay vì lợi thế.
Mục tiêu dân số và du lịch tăng mạnh
Các mốc dự báo cho thấy Bà Nà được kỳ vọng chuyển mình nhanh. Dân số đô thị dự kiến đạt khoảng 55.000 người vào năm 2040, rồi tăng lên 87.350 người vào năm 2050. Lượng khách du lịch được dự báo tăng từ khoảng 4 triệu lượt mỗi năm hiện nay lên 7 triệu vào năm 2040 và 10 triệu vào năm 2050.
“Đến năm 2050, đô thị Bà Nà được dự báo có 87.350 cư dân và đón 10 triệu lượt khách mỗi năm.” Con số ấy cho thấy du lịch Bà Nà vẫn là một trụ cột, nhưng quy mô dân số dự kiến cũng đòi hỏi tầm nhìn rộng hơn một điểm đến: nơi ở, dịch vụ và hạ tầng phải phát triển song hành.
Mục tiêu khách du lịch Đà Nẵng tăng trưởng không thể chỉ dựa vào lượng khách ghé một địa danh nổi tiếng. Bà Nà cần được kết nối vào mạng lưới đô thị và dịch vụ rộng hơn; nếu thiếu liên kết và năng lực hạ tầng tương ứng, các con số dự báo sẽ khó chuyển thành sức sống đô thị bền vững.
Lộ trình phía trước là phép thử thực chất
Đến năm 2040, Bà Nà được định hướng trở thành đô thị sinh thái, hiện đại, văn minh và là cực tăng trưởng phía tây Đà Nẵng. Đến năm 2050, khu vực này sẽ là không gian mở rộng về phía tây, phát triển đô thị, công nghiệp, thương mại và dịch vụ quy mô lớn, đồng thời tăng cường kết nối liên vùng.
Đồ án cần hoàn thành trong thời gian không quá sáu tháng kể từ khi chọn được đơn vị tư vấn đến khi trình cơ quan thẩm định, đồng thời phải bảo đảm tiến độ thành phố đề ra. Mốc này đưa quy hoạch từ tuyên bố tầm nhìn sang một bước triển khai cụ thể, nhưng tiến độ lập đồ án không đồng nghĩa với việc các mục tiêu phát triển đã được bảo đảm.
Thành công của quy hoạch sẽ phụ thuộc vào cách Đà Nẵng biến định hướng thành không gian có trật tự: mở rộng đô thị mà không làm suy giảm hệ sinh thái, phát triển du lịch mà không bỏ quên hạ tầng phục vụ cư dân. Bà Nà có quy mô để trở thành cực tăng trưởng mới; thách thức là chứng minh tăng trưởng ấy có thể đi cùng chất lượng sống và bảo tồn.
