Khát vọng thu nhập cao phải bắt đầu từ năng suất
Thái Nguyên 2045 là định hướng đưa tỉnh trở thành địa phương có thu nhập cao trước năm 2045, dựa trên năng suất lao động, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chất lượng sống của người dân. Đây không chỉ là một đích đến về kinh tế: nó đòi hỏi tỉnh thay đổi cách tạo ra tăng trưởng và phân phối lợi ích phát triển.
Tối 30/10, tại Quảng trường Võ Nguyên Giáp, tỉnh tổ chức kỷ niệm 195 năm thành lập, đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất và khai mạc Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026; Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo. Dịp này, ông trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc trong tỉnh, ghi nhận thành tích nổi bật về thu hút đầu tư.
Mốc 195 năm tạo cơ hội nhìn lại, nhưng yêu cầu trước mắt là chuẩn bị cho chặng đường tới năm 2031, khi tỉnh kỷ niệm 200 năm thành lập, và xa hơn là mục tiêu Thái Nguyên 2045. Đây là lựa chọn đúng lúc: lợi thế lao động giá rẻ suy giảm, công nghệ đổi nhanh, còn tiêu chuẩn môi trường ngày càng cao. Nếu chỉ dựa vào mở rộng sản xuất mà không nâng năng suất và kỹ năng, tăng trưởng sẽ khó chuyển thành thu nhập bền vững.
Tự chủ công nghiệp thay vì phụ thuộc vào vài đầu tàu
Muốn trở thành tỉnh thu nhập cao, Thái Nguyên cần biến vị thế công nghiệp thành năng lực sản xuất có chiều sâu. Lãnh đạo đề nghị tỉnh nâng cao tự chủ công nghiệp, lấy khoa học, công nghệ và con người làm nền tảng; thu hút đầu tư chất lượng phải đi cùng việc nâng trình độ doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp địa phương. Đây là điểm khác biệt giữa một địa bàn tiếp nhận nhà máy và một nền kinh tế có thể tạo ra, cải tiến và cung ứng sản phẩm.
Doanh nghiệp địa phương cần được hỗ trợ để đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng. Hợp tác với tập đoàn quốc tế cũng nên gắn với đào tạo kỹ sư, phát triển nhà cung ứng và hoạt động nghiên cứu tại tỉnh. Đại học Thái Nguyên có thể kết nối đào tạo, nghiên cứu với nhu cầu của doanh nghiệp, trong khi khu vực tư nhân và doanh nghiệp nhỏ, vừa cần không gian để lớn mạnh.
Hướng đi này giúp giảm rủi ro khi tăng trưởng phụ thuộc quá nhiều vào một số doanh nghiệp hoặc sản phẩm chủ lực. Nhưng tự chủ không có nghĩa là khép kín: điều cần xây dựng là năng lực nội sinh đủ mạnh để doanh nghiệp địa phương học hỏi, đổi mới và giữ lại nhiều giá trị hơn trong tỉnh.
Hạ tầng và quản trị phải cải thiện đời sống thường ngày
Công nghiệp tăng trưởng sẽ thiếu sức thuyết phục nếu công nhân không có nhà ở, trường học, y tế và môi trường sống phù hợp; vùng cao cũng không thể phát triển nếu người dân khó tiếp cận dịch vụ thiết yếu, học nghề và việc làm. Vì vậy, chất lượng sống không nên được xem là phần việc đi sau sản xuất, mà phải là một tiêu chí của chính sách phát triển.
Hạ tầng Thái Nguyên cần được tổ chức đồng bộ với không gian công nghiệp, đô thị và sinh thái; cùng lúc, quản trị hiện đại phải giúp dịch vụ công đến với người dân thuận tiện hơn. Lãnh đạo yêu cầu vận hành thông suốt chính quyền địa phương hai cấp, tăng năng lực cấp xã, nhất là ở vùng cao, và phân bổ nguồn lực theo nhu cầu, hiệu quả chung thay vì tư duy cục bộ địa bàn cũ.
Các lựa chọn này quyết định người dân có cảm nhận được thành quả tăng trưởng hay không. Ưu tiên trẻ em vùng khó khăn được học tập đầy đủ, đào tạo nghề và trang bị kỹ năng là khoản đầu tư cho lực lượng lao động tương lai, đồng thời giúp thu hẹp khoảng cách cơ hội.
Từ mục tiêu dài hạn đến cam kết có thể kiểm chứng
Từ nay đến dấu mốc 200 năm thành lập tỉnh vào năm 2031, Thái Nguyên cần chứng minh rằng định hướng hạ tầng đồng bộ, quản trị hiện đại và chất lượng sống cao hơn đã chuyển thành tiến bộ cụ thể. Mục tiêu trước năm 2045 sẽ đáng tin hơn nếu tỉnh theo dõi được năng suất, mức độ tham gia của doanh nghiệp địa phương vào chuỗi cung ứng, chất lượng dịch vụ công và khả năng tiếp cận việc làm, giáo dục, y tế.
Thái Nguyên có nền tảng công nghiệp, giáo dục, khoa học và công nghệ để theo đuổi tham vọng lớn. Tuy nhiên, danh hiệu tỉnh thu nhập cao không thể chỉ được tạo ra bằng vốn đầu tư hay quy mô sản xuất. Thành công phụ thuộc vào việc xây dựng doanh nghiệp có năng lực, chính quyền phục vụ hiệu quả và môi trường sống tốt cho người dân. Đó mới là con đường biến khát vọng Thái Nguyên 2045 thành kết quả bền vững.
